Yazışmalık

Başka sese beñzemez ananıñ sesi, Her sözcüñ arasañ vardır Türkçesi

öztürkçe terimler

Dil ile ilişkili olan, öbür ulamlarla uyuşmayan géñel yazışmaları içerir.

öztürkçe terimler

İletigönderen buzancar » 30 Tem 2011, 18:27

Lütfen
Bu E-Kitabı Tüm Tanıdıklarınıza E-Mail İle Gönderin!
Sosyal Sitelerde ve Forumlarda Paylaşın!
Çok Fazla Sayıda Kişiye Ulaşmasını Sağlayın!



ÖZTÜRKÇE
TERİMLER SÖZLÜĞÜ




BAŞLARKEN
Bu çalışma, en yaygın gündelik kullanım alanlarının ve bilim dallarının içerdiği terimlerin Türkçe karşılıklarını anlaşılır ve uygulanabilir bir biçimde derlemeyi amaçlamaktadır. Yıllar süren kişisel derleme çalışmalarından ve tamamen geleneksel kaynaklardan yararlanılarak ortaya çıkan bu küçük eser, kolaylık sağlaması bakımından tablolar halinde düzenlenmiştir. Orta Asya kökenli kelimeler, diğer Türk lehçe ve şiveleri, Asya Türk Devletlerinin resmi dilleri ve Anadolu halk ağzı titizlikle incelenmiş ve kullanım kolaylığı ile terimsel nitelik taşıma ölçütlerine göre toplanarak sınıflandırılmışlardır. Ancak buradaki amaç derleme yapmaktan ziyade pratik kullanım olduğu için hangi sözcüğün nereden kaynaklandığı veya anlamının ne olduğu çok gerekmedikçe uzun uzun anlatılmamıştır. Oluşan tablolardaki az sayıdaki boşluk ise yine çeşitli kriterlere göre oluşturulan veya anlamı kaydırılan kelimelerle doldurulmuştur. Fakat bunlar çok az sayıdadır. Yine de halk düşünüşü ve söyleyişine uygun olmaları için en üst düzey gayret gösterilmiştir. Sözü çok fazla uzatmadan, genel olarak tüm özleştirme denemeleri özel olarak ise bu çalışma için öne sürülebilecek karşıt görüşlere ve bunların kısaca savunmalarına değinmek bazı soruları yanıtlamak açısından yararlı olacaktır. Öz Türkçe sözcüklerin üretilmesine veya terimlerin kullanılmasına ilişkin temel sorunları şu başlıklar altında toplayabiliriz.
1. Üretilen kelimelerin veya yerleştirilmeye çalışılan terimlerin yapay olması.

AÇIKLAMA-1: Herşeyden önce tüm sözcüklerin yapay olduğu iddiası geçerli değildir. Derleme çalışmaları halk kültüründe zaten var olan sözcükleri, taşıdığı anlam bakımından olduğu gibi korumayı veya bazen anlam kaydırmalarıyla kullanımlarını yaygınlaştırmayı ve çoğu zaman da sonuç olarak terim niteliğinde kullanmayı amaçlar. Gerçekten de bu çalışmada elden geldiğince yeni sözcük üretilmesi yoluna gidilmemiştir. Aksine halk ağzında kullanılan öğeler bir araya getirilmeye çalışılmıştır. Üretilen kısıtlı sayıdaki yeni sözcük ise söyleyiş kolaylığı esas alınarak ve halk düşünüşü temelinde mantıksal olarak ortaya çıkartılmıştır. Üstelik geçmişte yapay olarak üretilen pek çok kelime bugün yerleşmiştir ve kullanımı kabul görmüştür. Tek bir örnek vermek gerekirse “olanak” sözcüğünde olduğu gibi... Yapay olarak üretilen bu sözcük günümüzde karşılığı olarak önerildiği “imkan” sözcüğünden daha fazla yaygın biçimde kullanılmaktadır.

2. Üretilen veya derlenen sözcüklerin gülünç olması veya öyle algılanması.

AÇIKLAMA-2: Kimi zaman bazı sözcüklerin gülünç bulunması iki nedene dayalıdır. İlk olarak, tamamen yeni olan veya ilk defa duyulan bir sözcüğün kulağa yabancı gelmesi nedeniyle önyargılı yaklaşılması en temel sorundur. Ancak bu önyargı zamanla yok olabilmektedir, önemli olan sözcüğün kolay kullanılabilir olmasıdır. Örneğin “olanak, olasılık” gibi kelimeler ilk üretildiklerinde alay konusu yapılmışlardır, ancak günümüzde bilimsel tabirler olarak yerleşen bu terimleri hemen herkes kullanmaktadır. İkinci neden ise üretilen kelimenin halk ağzının yerleşik kullanım ahengine veya kolaylığına aykırı olması önemli bir gerekçedir. Gerçekten de bu sözcükler ne yapılırsa yapılsın yerleşik olarak kullanılamazlar ve sözlüklerin içinde yitip giderler.  Ancak yine de bilinmesi gereken diğer husus şudur ki, bazı sözcüklerin geldiği dillerdeki anlamları hiç de daha az gülünç ve daha az uydurma değildir. Örneğin “Televizyon” sözcüğü Latin kökenli dillerden birebir çeviri ile ifade edersek “Tele+Vision=Uzak+Görüntü” demektir. Üstelik yerleşik olduğu için savunulan pek çok sözcük bizim kültürümüzden tamamen uzaktır ve hiçbir geleneksel dayanağı yoktur. Örneğin “Mart” kelimesi Latin Savaş Tanrısı “Mars”ın adından gelir. Aynı durum pek çok Farsça ve Arapça kökenli kelime için de geçerlidir. Bunlara benzer binlerce örnek verilebilir.

3. Üretilen veya kullanımı yaygınlaştırılan kelimelerin Çoktanrılı ve/veya İlkel dönemlere ait olması.

AÇIKLAMA-3:  Bu iddia doğru olmakla birlikte, günümüzde hemen her kültür için geçerli bir durumdur. Mesela gezegen adlarının tamamı için bu esas geçerlidir. Örneğin “Jüpiter” Roma mitolojisinin Baş-Tanrısıdır. İngilizcedeki gün adlarının her biri Cermen kökenli bir tanrının adından gelir. Mesela “Thursday” sözcüğü” Thor’s Day=Yıldırım Tanrısı’nın Günü” demektir. Ancak bunlar Pagan veya Putperest bir yaklaşımı benimsemek anlamına gelmez. Mitoloji kahramanlarının sembolik yansıması olarak ele almak daha doğru olacaktır.

Her alandaki alternatif öneriler farklı Türk topluluklarında/uluslarında uygulandığında hepsi de korunarak varlığını devam ettirebilecektir. Bu çalışma bir örnek niteliğinde olup geliştirilmeye açıktır, yeter ki benimsenebilir terimler türetilebilsin. Diğer alanlardaki çalışmalar eklendikçe kitapçık genişleyecektir. İsteyen herkes bu çalışmayı genişletebilir ve istediği yerde alıntılayabilir.

                                                                                                                                              Öğr.Gör. Cengiz Kurt

SÜRENGE

SÜRENGE
No. Ayın (Ay) Nitel Araçlı İşlevsel Andıklı Süre
1 Süre
2 Süre
3 Dönenge
(Sürem)
1 Nisan AÇAR AÇAN KÖTEN DİKİM KÖKEK 31 31 30* CAY
(KÖKEY)
2 Mayıs KIRÇAN KANDIK SABAN SAÇIM KORAN 31 31 31
3 Haziran UĞRAŞ ISIK KOSAK KIRKIM BUĞU 31 31 31
4 Temmuz BİÇEN TOZARAN ORAK BİÇİM KULCA 31 31 31 YAZ
5 Ağustos BOZAR BOZARAN DİREN DERİM TEKE 31 31 31
6 Eylül SÖKEN KISIK DÖVEN VERİM OĞNA 30* 30 31
7 Teşrin-i Evvel BUDAN KOÇAN TAPAN EKİM SIĞIN 30 30 30 GÜZ
(GÜZEY)
8 Teşrin-i Sani KARAŞ BALAĞAN DİBEK SÖKÜM KOÇKAR 30 30 30
9 Kanun-i Evvel KIRLAŞ ARALIK KAZAN KATIM ELİK 30 30 30
10 Kanun-i Sani BUĞAN ÇAĞAN OCAK SAĞIM GEYİK 30 30 30 KIŞ
11 Şubat AKPAN GÜCÜK KİRMEN ÜSÜM ARKAR 30 30 30
12 Mart YELEN TULUĞAN KÜLEK SÜRÜM TOYGAR 30 30* 30
  AÇIKLAMA: İklimsel
Değişiklikler Tarım Araçları Kırsal İşlemler Hayvan Adları *: 4 yılda bir 31 gün çeker.
 Birinci ayın birinci günü günümüz takvimiyle 21 Mart’tır.
 Ayların süreleri mevsimlerin bilimsel toplam sürelerine göre düzenlenmiştir. 


GÜNEĞİ (YEDEĞİ)
No. Gün Yöresel Öz-Türkçe 1 Öz-Türkçe 2
1 Cumartesi GİREĞİ BAŞGÜN GİREGÜN
2 Pazar DİREĞİ DERGÜN DİREGÜN
3 Pazartesi GEÇEĞİ ODGÜN GÜRGEGÜN
4 Salı ORTAĞI ORGÜN BARASGÜN
5 Çarşamba UĞRAĞI YEYGÜN İNEGÜN
6 Perşembe GİDEĞİ ARAGÜN TOZAGÜN
7 Cuma TOPLAĞI ELGÜN BAYRIGÜN
Not: Yalnızca halk kültüründeki mantığın anlaşılabilmesi için günler bu sırayla dizilmiştir.
İslami geleneğe göre hafta tatili Çarşamba öğleden sonra başlar, Cuma öğleden sonra biter (Toplamda yine 2 gün eder). Zannedildiğinin aksine İslam geleneğinde Cuma tam gün tatil değildir. Ancak tam gün tatil yalnızca Perşembe’dir. Bu nedenle Perşembe için geçmişte halk ağzında Aragün veya Gideği denilmiştir. Yine aynı şekilde Cumartesi için Gireği veya Başgün denilmesi de bu nedenledir.


YIL SÜRENGESİ (12 ANDIKLI SÜRENGE)
No. Eski-1 (Anlamı) Eski-2 (Anlamı) Yeni
1 Sıçkan (Fare) Sıçgan (Fare) SIÇAN
2 Ut (Öküz) Buğa (Boğa) BOĞA
3 Pars (Leopar) Bars (Leopar) PARS
4 Tavışkan (Tavşan) Koyan (Tavşan) TAVŞAN
5 Lu* (Ejder) Bal (Balık) BALIK
6 Çılan (Yılan) Yılan (Yılan) YILAN
7 At (At) Yunt (At) AT
8 Koy (Koyun) Koçkar (Koç) KOYUN
9 Biçin (Maymun) Meçin (Maymun) BİÇİN
10 Tagaku (Tavuk) Toğ (Tavuk) TAVUK
11 İt (Köpek) Köpek (Köpek) KÖPEK
12 Tonguz (Domuz) Tonuz (Domuz) DOMUZ
*Lu: Ejder yerine Nek (Timsah) kullanıldığı da olur.
 Her hayvan bir yılı gösterir. Örneğin; “Pars Yılı” gibi. Her yılın o hayvanın özelliklerine göre şekillendiğine inanılır. Örneğin Maymun yılında eğlence ve hilenin artacağı inanışı vardır.
 (ÇAĞ: 12x5=60) şeklindeki dönemler halindedir. Bu rakam ortalama insan ömrüdür.
 Türk Takvimi Mete Han’ın tahta çıkış tarihi olan M.Ö. 209’da başlar.


GÜN
Oğur Öyün Türkçe-1 Türkçe-2 Bölüm
06.00 Sabah ERTE KÜNE (GÜNDÜZ)
KÜN
Kuşluk BİRİNDİ (BİRİNÇ) KALKSI
12.00 Öğle ÖĞLE
İkindi İKİNDİ (İKİNÇ)
18.00 Akşam BİTE TÜNE (DÜNDÜZ)
TÜN
Yatsı ÜÇÜNDÜ (ÜÇÜNÇ) YATSI
24.00 Leyl GECE
Teheccüd DÖRDÜNDÜ (DÖRTÜNÇ)
 Yönler: GÜNEY, TÜNEY, DOĞU, BATI


ÖT (BİLLE)
No. Bille Türkçe Çevrim Kısaltma
1 Saat OĞUR Or.
2 Dakika OĞRAK 60 Or. Ok.
3 Saniye OĞURDAK 60 Ok. (3600 Or.) Od.
4 Salise OĞURÇAK 60 Od. (3600 Ok.) Oç.
6 An OĞ Oğ.
 Güngen / Ödçek: Saat (Zamanı ölçen aygıt)

GÖKBİLİM

Dişil öğeler de tıpkı eril öğelerle aynı sınıflandırmaya tabi tutulmuştur. Örneğin dişil özellikte olan Umay için de Han sıfatı kullanılmıştır (Umay Han). Çünkü Türkçe’de sözcüklerin dişil farklılaşması yoktur. Bu tür farklılaşma bulunan sözcükler yabancı dillerden gelmedir. Örneğin Kral-Kraliçe, Prens-Prenses gibi… Türkçe’de ise bir Boy’un başında bulunan kişi “Han” sıfatı taşır. İster dişi ister erkek olsun.
KURAL-1: Tekil gökcisimlerine (yıldız, gezegen gibi) Türk söylence kahramanlarının ve tanrılarının adları ile Türk Boy’larının adları verilir.
KURAL-2: Çoklu gökcisimlerine (takımyıldız gibi) Türk kültürüne ait tarımsal ve göçebe unsurların ve hayvanların adları verilir.

GEZEGENLER
Gezegen Öz-Türkçe Öz-Türkçe Geleneksel Söylencesel Uydu
1 Merkür KONUŞUK TİLEK ARANDIZ - ARANTIR AYIĞHAN (AYIKHAN) –
2 Venüs SEVİT ÇOLPAN SEVİNDİZ - SEVİNTİR UMAYHAN (OMAYHAN) –
3 Dünya YERTİNÇ YERİNDİZ - YERİNTİR 1
4 Mars SAKIT KÜRÜT KIZANDIZ - KIZANTIR KAYRAHAN 2
5 Jüpiter ÖNGEY ONGAY ERENDİZ - ERENTİR ÜLGENHAN (ÜLKENHAN) 63 (4)
6 Satürn SEĞMEN BULGAY SEKENDİZ - SEKENTİR OĞUZHAN 60
7 Uranüs OZAN ALPAN SAĞINDIZ - SAĞINTIR ERLİKHAN (ERLEGHAN) 27 (5)
8 Neptün KÖÇMEN YÖRÜK ESENDİZ - ESENTİR ALTANHAN (ALTAYHAN) 13
 Kelime sonlarındaki Han ekleri ayrılabilir veya kaldırılabilir.
 Parantez içlerindeki rakamlar büyük uydu sayısı, diğerleri ise toplam uydu sayılardır.
 En sağ sütunda Oğuz Han hariç, hepsi Türk Tanrılarının adlarıdır. Oğuz Han, Tanrı değildir.


GEZENÇELER
Gezegençe Türkçe Uydu
1-A Plüton TALAYHAN (DALAYHAN) 2
1-B Charon YAYIKHAN (CAYIKHAN)
2 Ceres ZADAHAN (YADAHAN) –
3 Eris ANDARHAN –
4 Haumea USANHAN –
5 Makemake KÜBEYHAN –
 Son bulgulara göre Talayhan ve Yayıkhan birbirinin etrafında dönen iki gökcismidir.
 Talayhan ve Yayıkhan’ın da etrafında dönen ortak iki uyduları vardır.
 İsimlerin sonundaki HAN kaldırılabilir ve TOYUN eklenebilir (Andar Toyun gibi).
 Hepsi Türk Tanrılarının adlarıdır.


KAYRAHAN UYDULARI
1 Deimos BUNÇAK (BUNCAK)
2 Phobos BUSUL (BUZUL)
 2 uydu, Kayra Han’ın sarayına giden yolu bekleyen 2 bekçisinin adıdır.
 İsimlerin sonuna TOYUN eklenebilir (Bunçak Toyun gibi).

ÜLGENHAN UYDULARI
1 Io KARŞIT
2 Europa PURA (BURA)
3 Ganymede BURÇA
4 Callisto YAŞIL
5 Amalthea KANIM
6 Himalia BAKTI
7 Elara KARGUŞ
 63 uydunun ilk 7 tanesinin adı Ülgenhan’ın oğullarının adıdır (AK ERLER).
 Diğer 7 tanesine ise tespit edilerek 7 kızının adı verilir (AK KIZLAR).
 Geri kalanlar ise 7’şer olarak sınıflandırılarak İyicil ruhların (iyelerin) adları verilir.
 İsimlerin sonuna TOYUN eklenebilir (Pura Toyun gibi).


ERLEGHAN UYDULARI
1 Miranda KARAŞ
2 Umbriel MATIR (BATIR)
3 Ariel ŞINGAY (ÇINGAY)
4 Oberon KÖMÜR
5 Titania BADIŞ
6 Cordelia YABAŞ
7 Ophelia TEMİR (TEMÜR)
8 Bianca UÇAR
9 Cressida KEREY
 27 uydunun ilk 9 tanesinin adı Erlikhan’ın oğullarının adıdır (KARA ERLER).
 Diğer 9 tanesine ise tespit edilerek 9 kızının adı verilir (KARA KIZLAR).
 Geri kalan 9 tanesine ise 9 kötü ruhun (iyenin) adları verilir.
 İsimlerin sonuna TOYUN eklenebilir (Kerey Toyun gibi).


ALTANHAN UYDULARI
No. Uydu Korkut Ata Türk Devleti
1 Triton KORKUT SÜMER
2 Nereid BOĞAÇ ETRÜSK
3 Proteus BURLA HUN
4 Naiad BEYREK TABGAÇ
5 Thalassa URUZ GÖKTÜRK
6 Despina DUMRUL UYGUR
7 Galatea SELCEN TÜRGEŞ
8 Larissa YEĞENEK SABAR
9 Fairy1 BASAT AVAR
10 Fairy2 EMREN KUMAN
11 Fairy3 SEĞREK PEÇENEK
12 Fairy4 KAZAN OĞUR
13 Fairy5 GÖNE HAZAR
 13 uyduya tarihteki 13 Türk Devletinin adı verilebilir.
 Kişi (Çağatay vs.) veya Hanedan (Selçuklu vs.) şeklindeki Devlet adları tercih edilmemiştir.
 Diğer bir seçenek olarak Dede Korkut kitabına istinaden Korkut Ata’nın adı ve 12 öyküsünü temsil eden bir kahramanın ismi verilebilir.

TALAYHAN-YAYIKHAN UYDULARI
1 Nix ABRA
2 Hydra YUTPA
 2 uydu, yeraltındaki okyanusta yaşayan 2 ejderhanın adıdır.


OĞUZHAN UYDULARI
1 Mimas KAYI BOZOKLAR
2 Enceladus BAYAT
3 Tethys ALKALI
4 Dione KARALI
5 Rhea YAZIR
6 Titan YIPAR
7 Hyperion DODURGA
8 Iapetus DÖĞER
9 Phoebe AVŞAR
10 Janus KIZIK
11 Epimetheus BEKTİLİ
12 Helene KARKIN
13 Telesto BAYUNDUR ÜÇOKLAR
14 Calypso BECENE
15 Atlas ÇAVULDUR
16 Prometheus ÇEPNİ
17 Pandora SALGUR
18 Pan EYMÜR
19 Ymir ALAYUNT
20 Paaliaq ÜREĞİR
21 Tarvos İĞDİR
22 Ijiraq BÜĞDÜZ
23 Suttungr YIVA
24 Kiviuq KINIK
25 Mundilfari SORKI BAŞOKLAR
26 Albiorix LALA
27 Skathi SAKLAB
28 Erriapo MURDAŞAY
29 Siarnaq TURUMÇI
30 Thrymir KARAÇIK
31 Narvi KAZIĞURT
32 Methone KANGA
33 Pallene KALAÇ
34 Polydeuces TEKEN
35 Daphnus KARLUK
36 Aegir KIPÇAK
 60 uydunun adları Türk Boylarının adlarından oluşur.
 Tabloda yer almayan 24 uyduya da Öz-Türkçe boy adları verilir.
 Boy adları 12’şer olarak sınıflandırılır ve –ok ile biten Bölük adları verilir.

İÇ UZATAŞLAR
1 Uzataş Öz-Türkçe
2 Pallas SUYLA
3 Juno TATAY (TATA)
4 Vesta AYNA (AYINA)
5 Astraea OKTO
6 Hebe ERDENEY
7 Iris ÖZEN (ÖSEN)
8 Flora SATILAY
9 Metis ERKLİĞ
10 Hygiea CEDEY (ÇETEY)
11 Parhenope SABIRAY (SABARAY)
12 Victoria KATAY
13 Egeria ORANGAY
14 Irene ANCASIN
15 Eunomia İRLE
16 Bellona AYZIT (AYIĞSIT)
17 Leukothea TOYAR
18 Fides GAŞIT (KAŞIT)
KULLANILABİLECEK DİĞER TANRI ADLARI:
OYMON, OYSUL, SUVOLTA, TAYÇI, GÖLPÖN, KAMBAR, ARAH, TARILAY, ALAS
 İsimlerin sonuna TOYUN eklenebilir (Tatay Toyun gibi).
 Hepsi Türk tanrılarının adlarıdır.
 Diğer Uzataşlara da Türk tanrılarının adları verilir.
 Tamamı Mars ve Jüpiter arasında yer alırlar.


DIŞ UZATAŞLAR
Uzataş Türkçe
1 Varuna GILGAMIŞ
2 Orcus ALPAMIŞ
3 Sedna BULCA
4 Ixion ALINCA
5 Quaoar ALAŞ
6 Truvalılar ARGIŞ
 İsimlerin sonuna HAN eklenebilir (Bulca Han gibi).
 ARGIŞ hariç hepsi Türk söylence kahramanlarının adlarıdır. (ARGIŞ: Kervan)
 Diğer Uzataşlara da Türk söylence kahramanlarının adları verilir.
 Tamamı Neptün sonrasında yer alırlar.


KÜMEÇLER
Kümeç Ad-1 Ad-2 Geleneksel
Süreyya ÜLKER TOPÇALAR MEÇİN
Praesepe ARIKOVANI KOVAN KOVAN
Wildduck ÖRDEK TOPAÇ TOPAÇ
 Kümeçler ayrı olarak sınıflandırılmaları gereken yıldız kümeleridir.
 Bu tabloda en çok bilinen kümeçler sadece örnek olarak verilmiştir.
 Diğer kümeçler için Messier Kataloğu taranmalıdır.

TAKIMYILDIZLAR
Takımyıldız Uyarlama Özgün Geleneksel
1 Andromeda Gelin Elik Kulca
2 Antlia Körük Çömlek Külek
3 Apus Kırlangıç Çekiç Bayra
4 * Aquarius Saka Kova Könek
5 Aquila Kartal Toğrul Bürküt
6 Ara Sunak Ülek Ülek
7 Argo (a+b+c) Gemi (a+b+c) Oba (a+b+c) Ağıl (a+b+c)
(7-a) Carina Ület (Gemi) Otağ (Oba) Yılkı (Ağıl)
(7-b) Puppis Kayık (Gemi) Çadır (Oba) Alaçık (Ağıl)
(7-c) Vela Yelken (Gemi) Sancak (Oba) Sayvan (Ağıl)
8* Aries Koç Koçkar Kuzu
9 Auriga Sürücü Kağnı Kağnı
10 Boötes Güder Sığırtmaç Çekirge
11 Caelum Arda Çapla Üvendire
12 Camelopardus  Deve Beserek Buğra
13* Cancer Yengeç Yengeç Yengeç
14 Canes Venatici Avköpekleri Sansar Ars
15 Canis Major Köpek Köpek Köpek
16 Canis Minor Sırtlan Sırtlan Barak
17* Capricornus Keçi Oğlak Serke
18 Cassiopeia Ece Yarasa Saksağan
19 Centaurus Susur Kömüş Argumak
20 Cepheus Ede Döven Düven
21 Cetus Arat Yağna Yanga
22 Chamaeleon Barrak Çekelez Değin
23 Circinus Yezbe Çepen Boynuz
24 Columba Güvercin Güvercin Güvercin
25 Coma Berenices Belik Yapağı Tuğ
26 Corona Australis Kalpak Papak Kalpak
27 Corona Borealis Börk Takağ Takav
28 Corvus Karga Karga Kuzgun
29 Crater Kap Tas Bakraç
30 Crux Küpe Dibek Eyer
31 Cygnus Kuğu Suna Suna
32 Delphinus Irgay Çöğür Kopuz
33 Dorado Kılıçbalığı Kılıç Tiğ
34 Draco Ebren Duşak Bukağı
35 Equuleus Tay Yabu Kulan
36 Eridanus Irmak Yılan Kıvrığ
37 Fornax Ocak Bulka Kotak
38* Gemini İkizler Güreşmen Güreşçiler
39 Grus Turna Turna Uğu
40 Hercules Yiğit Alp Batur
41 Horologium Güngen Topuz Balta
42 Hydra Suyılanı Okruk Örk
43 Hydrus Tırtıl Sülemen Orak
44 Indus Kam Korak Örs
45 Lacerta Kıvraşıl Geleni Geleği
46* Leo Arslan Arslan Tonga
47 Leo Minor Pars Kaplan Kaplan
48 Lepus Tavşan Koban Koyar
49* Libra Tartı Kesil Ülgü
50 Lupus Kurt Kaskır Böri
51 Lynx Vaşak Öşek Üşek
52 Lyra Çalgı Gizek Iklığ
53 Mensa Dirgi Beşik Gedeleç
54 Microscopium Gözgü Karağı Söğe
55 Monoceros Sığın Sığın Maral
56 Musca Sinek Bolat Arı
57 Norma Bölcek Bıçkı Bazalak
58 Octans Umcur Öreke Kirmen
59 Ophiuchus Yılancı Taran(çı) Tınaz
60 Orion Avcı Çığırtkan Batur
61 Pavo Sülün Köküş Bulla
62 Pegasus At Yunt Aygır
63 Perseus Güvey Dorum Torum
64 Phoenix Kongrul Doğan Sungur
65 Pictor Boyaç Köten Saban
66* Pisces Balıklar Balık Balık
67 Piscis Austrinus Sazan Gördek Gördek
68 Pyxis Düzeç Süngü Kargı
69 Reticulum Ağ Kaplumbağa Bağa
70 Sagitta Ok Ok Yatağan
71* Sagittarius Yay Yay Yay
72* Scorpius Çayan Çadan Kuçık
73 Sculptor Bediz Balbal Dirgen
74 Scutum Kalkan Kalkan Dumru
75 Serpens (a+b) Yılan (a+b) Kosa (a+b) Tırpan (a+b)
(75-a) Serpens Caput Yılan (Baş) Bıçak (Kosa) Bıçak (Tırpan)
(75-b) Serpens Cauda Yılan (Kuyruk) Sap (Kosa) Sap (Tırpan)
76 Sextans Üğe Çiten Çeten
77* Taurus Boğa Boğa Ut
78 Telescopium Bakaç Tarak Kaşağı
79 Triangulum Umbal Kızak Tokurcun
80 Triangulum Australe Üy Yaba Yaba
81 Tucana Turgay Üğü Uğu
82 Ursa Major Ayı Geyik Yettegen
83 Ursa Minor Biçin Arkar Kömük
84* Virgo Erden Buğday Başak 
85 Volans Uçanbalık Kelebek Kelebek
86 Vulpecula Tilki Tilki Tilki
        * :  12 ÜKEK (12 Burç)
• Samanyolu: GÖKYOLU, ORDUYOLU
• Kutup Yıldızı: DEMİRKAZIK, ALTINKAZIK
 Uyarlama Sütunu birebir çeviri olmayıp, kimi durumlarda yalnızca benzetme yapılmıştır.
 Geleneksel Sütunu ise derlemelerden yararlanılarak oluşturulmuştur.



GÖKBİLİM TERİMLERİ
Terim Türkçe
Asteroit UZATAŞI
Meteorit GÖKTAŞI
Meteor, Şahap AĞANTAŞ, AĞMA
Planetoid GEZENÇE, ÜRGEL
Burç ÜKEK
Komet, Kuyrukluyıldız AĞARCA, SÜYEGEN
Pulsar ATARCA
Kosmos , Kainat EVREN
Hava KALIĞ
 Terimler örnek olarak verilmiştir. Çoğaltılabilir.

GÖK NESNELERİNDE KULLANILABİLECEK SÖYLENCESEL KİŞİ ADLARI
AGAY  AĞLIS ALANKOVA ARLAN AŞBARA  ATLI  ATSIZ 
BAYDU  BAYGU  BEGİL BEKİŞ  BEKİTMİŞ  BODONÇAR BOYONTOY
BUKA  BULAN BURAN  CONTAY ÇEKPERGEN DİRSE  DUDAR
DÜLEK DÜRÜGEŞ  ENGEŞ ERKEM GESER  GÖNE İLEMEN 
KADIŞ KARAÇUK KANIKAY KARÇAR KARTAGA KENÇEKE KEREDE
KİDEN  KİREY  KOŞAY  KOZAN KÖDÖN KÖKŞÖ KÖKÜL
KUBAYKO KUMUŞ  KUNKAR KUSKUN KUYUK  KÜBEK KÜZENÇÜK
MANGUS MAYVAN MENGDİ MİŞEK MONAY OLCA  ORDUĞ
PÜDEY SAYIN SEMETEY SEVİNÇ  SÜLENGEY ŞENTEY TARAKAY 
TARGIN TAYGU  TELİM  TOKTAGUL TONGA  TÖRÜNGEY TÖŞTÜK
TUĞRUL  TURAN  ULUĞ  UŞUN ÜRCE  YESTEY YOLOY
 İsimler örnek olarak verilmiştir. Çoğaltılabilir.
 İsimlerin sonuna dişil veya eril olmasına bakılmaksızın HAN eklenebilir.
 Özellikle Dede Korkut Masalları ve Manas Destanı taranarak tüm isimler derlenmelidir.
 NAMA: Hz. Nuh veya benzer özellikleri olan bir kişi.


GÖK NESNELERİNDE KULLANILABİLECEK ANDIK TÜRLERİ
AKKU BOZGAP ÇALAĞAN DÜVE KÖÇKEN ÖRÜMCEK TOYGUN
ANCAZ BÖDENE ÇARAĞAN GÖCEN KÖDEK ÖTLEĞEN TÖK
AYNAK BÖĞÜ ÇEBİŞ GÖZEN KÖYKENEK SOKTUR TÖLNEK
BAKLAN BÖĞÜRDEK ÇIĞIRNIK İME KULA ŞAKIR TURGU
BATALAK BUDAN ÇIRGA İTELGÜ KUMAYIK ŞUNKAR TURUMTAY
BAYGU BUĞDAYIK ÇÖRGE KARÇIGAY KÜRTÜK TARPAN YAĞALBAY
BAYTAL BURÇIN ÇULLUK KARSAK LAÇIN TOĞANAK YEKE
BAZAK BUYMUL DARCAN KIRGI MAYA TOĞURTKA YOLBARS
BAZALAK CINKAY DAYLAK KİRPİ OLAK TORAY ZAGALMA
 İsimler örnek olarak verilmiştir. Çoğaltılabilir.


GÖK NESNELERİNDE KULLANILABİLECEK EKİNÇSEL UNSURLAR
AKRAÇ ALABUT ALGAR BARUŞ BATÇA BESKİ BİLEZİK
BÖLLEM BULKA ÇAĞAN ÜRGÜÇ YALKI ÇAN ÇATMAĞ
ÇILGAN ÇILGAR ÇOĞUR ÇOKAL ÇOLGU ÇOM ÇÖĞÜR
ÇÖMEN ÇÖRKÜ DALDIZ DİNK DÖĞEÇ DUVAK DİKEL
ECENE GÜZER KABARA KAMÇI KORAK KOTLAN KÖDÜK
KÖNÜK KÖPÜŞ KÖTÜRGE ÖRÇİN SAVRAN ÜSKÜRE SOKU
 İsimler örnek olarak verilmiştir. Çoğaltılabilir.


GÖK NESNELERİNDE KULLANILABİLECEK BOY ADLARI
ABAKAN AGIS AKI AKMAN AKTAZ ALAÇ ALAKÇIN
ALAN ALAŞA ALÇIN ALMAT ANDARCAY APPAK ARDAY
ARGIN ARIK ARLAT AS ASAK ASIK ATIGAY
AYAN AYDURGAZ AYIT BADANIN BADAY BAGIS BAĞA
BAKAL BAKAY BAKTI BARABA BARGI BARIN BARMAK
BASMIL BATAN BATAŞ BATRAK BAYIS BAYRAÇ BAYSIYIK
BEKLER BELEK BELTİR BERİN BERİŞ BIRAŞ BİYÜM
BOĞACA BÖRKİMEK BUÇAY BUĞANAY BURKAZ BUSURMAN BUŞMAN
BÜKECEME BÜKRÜ BÜLER BÜRCEN CAPALAG CEKEY CELDEN
CİRİK CUMART CUMUK CURU CUVUŞ CÜĞÜLDEK ÇABALAK
ÇAĞALDAK ÇAKA ÇAL ÇALBAK ÇALGAR ÇALIM ÇALMAN
ÇALTAZ ÇAPLAN ÇAPRAŞTI ÇAPTI ÇAVDUR ÇAVGATI ÇAVKAÇIK
ÇAVLAY ÇEÇEY ÇEKLİ ÇEKÜY ÇELİM ÇETİM ÇETTİ
ÇIĞAL ÇITAK ÇİBENEY ÇİĞENDİK ÇİĞİL ÇİKEN ÇİLBEK
ÇİLTEK ÇOLIM ÇOROS ÇÖKÜR ÇUNGAR ÇUNKARA ÇUNKAY
ÇURAN ÇURTAY ÇÜMEKEY ÇÜRÇET DANRIK DAŞKI DAZ
DOLGAN DOYLAT DUVAN EÇİĞ EDİGENE ELTEKE ESTİ
EYÜGE GELE GEYNE GÖKLEN HALAÇ ILAMAN İDEGER
İLDET İLMEN İNEY İRGE İRGİR İRTİŞ İSTEK
İTEMKE KAÇ KAÇAN KAÇAR KAÇAY KAÇKAR KADIRŞA
KAĞŞAL KAKI KALKAMAN KALMAK KAMAS KAMAŞ KAN
KANAY KANDI KANGALAS KANILDI KANK KAR KARABA
KARAGA KARAGAS KARAKÇI KARAMAN KARAVUL KARAY KARKAS
KARPIK KARŞI KASAY KAŞ KAŞKAY KAYDUK KAZAY
KELDEY KELESİN KENEGES KENGERME KEREŞ KERLER KETSİK
KIDIK KIR KIRA KIRIK KIŞAK KIYAK KIYAT
KİNEGES KİNEKİ KİRDERİ KİREYİT KİSEK KİSEY KİTE
KOLÇIK KOLDIKAY KONGI KONGUR KONRAT KORÇU KOSAY
KOTI KOY KOYBAL KÖBÖK KÖKİM KÖKMÜRÜN KÖL
KÖLPEŞ KÖSÖN KÖYÖ KU KUBA KUBAN KUDAGAÇIN
KUMANDI KUMUK KUN KUNÇAY KUNDUR KURAMA KURÇIK
KURIKAN KUSKAL KUVAKAN KUVANDIK KUVUK KUYAN KUYDU
KUZGAN KÜÇEY KÜĞERİK KÜĞÜS KÜLDENEN KÜRÜME KÜSÜN
KÜTKÜLEÇ KÜYÜS LAKAY MADIR MADYAR MANÇU MANGIT
MANGITAY MASAK MASKAR MAŞAK MATAY MAYMA MERKET
MILIŞ MIRIŞ MİLTEK MİNÇE MİREKE MİRGEK MİSİT
MİŞER MİTER MONAK MONGULDAR MONGUŞ MORUN MUNDUS
MUNGAL MÜLGÜ MÜYTEN NAYHAN NAYMAN NEGÜS NOGAY
OÇU OGUTUR ORUS OYRAT ÖLET ÖNDÜN ÖTEMİŞ
PALAN POLU PÜRÜ SABAY SAGAY SAĞIR SAKAR
SAKNI SALAR SALCIĞIT SALUK SAMADIN SAMAY SARAR
SARBAS SART SATIKAY SAYAK SEBE SELMEK SENRİK
SIBAK SIBAN SIYKIM SOĞ SOKULAK SOLTU SOYON
SOYOT SÖYÜNDÜK SUBAK SUMRUK SUVAN SUVAR SÜKİ
ŞALKAL ŞAPAK ŞARAGAŞ ŞELEY ŞOR ŞU ŞUBI
TABAN TABIN TABUNAY TAGAP TAGAY TAMA TAMYAN
TANA TANGDU TANIP TARACAK TARAKTI TARALIK TARLIK
TARTKIN TAYAŞ TAYIT TAZANAY TELENGET TELEÜT TEMEŞ
TENET TENEY TEPTER TEREKEME TEYNİ TİLEV TOBOL
TOBUS TOĞUL TOĞULBAY TOK TOKABAY TOKAÇ TOKALAK
TOKAY TOKMAK TOKMAN TOKPAK TOKSARA TOKUM TOLKAN
TORDUŞ TORGUL TORO TÖKİ TÖLEK TÖLES TÖLÖS
TÖNTÜRT TUGABAY TUMA TUMAN TUNGUZ TURAN TUYAK
TÜBEY TÜBÜŞ TÜKÜÇEY TÜRKÜT UĞRI URAN URGU
URKIT URUS URYANHAY URYANKAT USTU UVANIŞ ÜLÇEKİ
ÜSERGEN VARSAK YABAGU YAĞMA YALAN YAMANBAY YANGAK
YAPLAN YARIK YARIM YATI YAVMUT YEMTİ YILTAS
YOBIR YOMUT YUDAK YURMATI YURTAS YÜS ZARUBAY



ORDU

ÇERİ DÜZENİ
Bölük Türkçe Aşam (Urun) Birlik
Nefer ER ER –
Serjant ÇAVUŞ
(SUBAŞ)
ONBAŞI Astçavuş Onluk
YÜZBAŞI Yüzlük
BİNBAŞI Üstçavuş Binlik
Mülazım SÜYMEN YEĞMEN Astsüymen (Çapur) Tümen
TEĞMEN (Bayur) Tümen
SEĞMEN Üstsüymen (Tabur) Tümen
Zabit SUBAY YARBAY Astsubay Yaray
ALBAY Alay
TUĞBAY Üstsubay Tugay
General PAŞA KORPAŞA (KORBAY) Astpaşa Kurmay Komutanı
KOLPAŞA  (KOLBAY) Kolordu Komutanı
ORPAŞA    (ORBAY) Üstpaşa Ordu Komutanı
Mareşal ODUZ ODUZ –
NOYAN:  Genelkurmay Başkanı.  BAŞBUĞ: Devlet Başkanı’nın Başkomutan sıfatı.
YABGU: Devlet Başkanı.
 Kolordu: Hava, Deniz, Kara kuvvetlerinin her biri.
 Kurmay: Paşaların Tamamından oluşan kurul.


KARAVUL (KARAĞUL): Kara askeri, Karacı
UÇAVUL (UÇAĞUL): Hava askeri, Havacı
SUYAVUL (SUYAĞUL): Deniz askeri, Denizci
ÇAPAVUL (ÇAPAĞUL): Jandarma
ILGAVUL (ILGAĞUL): Komando
DALAVUL (DALAĞUL): Denizaltı Askeri
UZAVUL (UZAĞUL): Astronot, Kozmonot
KALAVUL (KALAĞUL): Paraşütçü asker

YASAVUL (YASAĞUL): Zabıta
KOLAVUL (KOLAĞUL): Polis
KORAVUL (KORAĞUL): Bodyguard, Koruma
YARGAVUL (YARGAĞUL): Adli Kolluk
AKAVUL (AKAĞUL): Trafik Polisi



BARK


Yuğuk
Yuğuk Öz-Türkçe 1 Öz-Türkçe 2 KAYIN
Baba ATA ETE KAYNATA
Anne ANA ENE KAYNANA
Abi AĞA EGE KAYINAĞA
Abla ABA / APA EZE KAYINAPA
Büyükbaba DEDE EDE KAYINEDE
Büyükanne NİNE EBE KAYINEBE
Amca AKA ESE KAYINAKA
Hala ALA EME KAYINALA
Dayı AŞA EKE KAYNAŞA
Teyze AÇA ECE / EÇE KAYNAÇA
Kız kardeş İĞİ BEÇE KAYINİĞİ
Erkek Kardeş İNİ BEŞE KAYINİNİ
Kayınhemşire BALDIZ GÖRÜM (GÖRÜMCE)
Kayınbirader SALDIZ YÖRÜM (YÖRÜMCE)
Kız Evlat ÜĞÜL ÜĞLEN
Erkek Evlat OĞUL OĞLAN
Adam: ERKEK / GİŞİ,  Kadın: EŞKEK / DİŞİ

SAYILAR

SAYILAR
Sayı Asya-1 Asya-2 Karşılık
1 BİR
2 İKİ
3 ÜÇ
4 DÖRT
5 BEŞ
6 ALTI
7 YEDİ
8 SEKİZ
9 DOKUZ
10 ON
20 YİRMİ İKEN İĞMİŞ
30 OTUZ ÜŞEN ÜÇMÜŞ
40 KIRK DÖRDEN DÖRTMÜŞ
50 ELLİ BEŞEN BEŞMİŞ
60 ALTMIŞ ALTAN ALTMIŞ
70 YETMİŞ YEDEN YETMİŞ
80 SEKSEN SEKSEN SEKMİŞ
90 DOKSAN DOKSAN DOĞMUŞ
100 YÜZ
1.000 BİN
10.000 TÜMEN Onbin
100.000 BÜTEN Yüzbin
1.000.000 ÜSTEN Milyon
10.000.000 TÜKEN On Milyon

BİLİM ADLARI
Terim Türkçe Uygulayıcı
Tıp SAĞINÇ SAĞINDIZ
Matematik BAĞINÇ BAĞINDIZ
Muhasebe SAYINÇ SAYINDIZ
Kimya ÖZÜNÇ ÖZÜNDÜZ
Hukuk TÜZÜNÇ TÜZÜNDÜZ
Felsefe DÜŞÜNÇ DÜŞÜNDÜZ
Psikoloji USUNÇ USUNDUZ
Mimari ÇİZİNÇ ÇİZİNDİZ
Mantık TASINÇ TASINDIZ
İktisat TUTUNÇ TUTUNDUZ
Pazarlama SATINÇ SATINDIZ
Din TAPINÇ TAPINDIZ
Siyaset GÜDÜNÇ GÜDÜNDÜZ
Müzik ÇALINÇ ÇALINDIZ
Ziraat TARINÇ TARINDIZ
Edebiyat YAZINÇ YAZINDIZ
Biyoloji DİRİNÇ DİRİNDİZ
Filoloji DİLİNÇ DİLİNDİZ
Mühendislik ÖLÇÜNÇ ÖLÇÜNDÜZ
Endüstri İŞLENÇ İŞLENDİZ
Elektrik AKINÇ AKINÇDIZ
Tarih GEÇİNÇ GEÇİNDİZ
Astroloji BAKINÇ BAKINDIZ
Resim BOYANÇ BOYANDIZ
Jeoloji TOPRANÇ TOPRANDIZ
Sosyoloji TOPLUNÇ TOPLUNDUZ
Astronomi GÖĞÜNÇ GÖĞÜNDÜZ
Elektronik SÜĞÜNÇ SÜĞÜNDÜZ
Fizik DOĞANÇ DOĞANDIZ
Şiir KÜĞÜNÇ KÜĞÜNDÜZ
Beste BÜRÜNÇ BÜRÜNDÜZ
Spor GÖĞDENÇ GÖĞDENDİZ
Sistem DİZİNÇ DİZİNDİZ
Geometri DÜZLENÇ DÜZLENDİZ
İnşaat YAPINÇ YAPINDIZ
Maden KAZINÇ KAZINDIZ
Dinamik DEVİNÇ DEVİNDİZ
Statik DURUNÇ DURUNDUZ
Kinetik ÇEVİNÇ ÇEVİNDİZ
Makina KURUNÇ KURUNDUZ
Fen UYGUNÇ UYGUNDUZ
Hidroloji SUYUNÇ SUYUNDUZ
Coğrafya YERİNÇ YERİNDİZ
Kronoloji ÇAĞINÇ ÇAĞINDIZ
Metodoloji YÖNTENÇ YÖNTENDİZ
Mitoloji SÖYLENÇ SÖYLENDİZ
 Terimler örnek olarak verilmiştir. Çoğaltılabilir.
 Dal adlarının sonlarına –bilim eklenebilir. (Tutunçbilim vs...)
 Uygulayıcı, o işi yapan kişidir. Örneğin; TUTUNDUZ: İktisatçı


ÖĞRETİM ÜYELERİ
Üye Türkçe-1 Türkçe-2
1 Öğretim Görevlisi Okutman Okağut
2 Araştırma Görevlisi Koyutman Koyağut
3 Doktor Savguman Savgağut
4 Yardımcı Doçent Ayıtman Ayağut
5 Doçent Çavgıman Çavgağut
6 Profesör Bayguman Bayağut
 Müdür: ONATMAN (Onağut)
 Dekan: BOLUTMAN (Bolağut)
 Rektör: BAŞITMAN (Başağut)


DERLEMELER


BAZI SÖYLENCE KİŞİLERİ
No. Tanrı Nitelik
1 OĞUZ HAN Türklerin atası olan söylence kahramanı yiğit.
2 BULCA HAN Türklerin ilk atası olan kağan.
3 ALINCA HAN (ALINÇAK HAN) Türklerin atası.
4 KUZAR HAN (HAZAR HAN) Hazar boyunun kurucusu ve Azerilerin atası.
5 ALAŞ HAN Kırgız boyunun kurucusu ve Kırgızların atası.
6 GILGAMIŞ HAN Efsanevi Sümer hakanı. Ölümsüzlüğü aramıştır.
7 ALPAMIŞ HAN Söylence kahramanı. Atının adı BAYŞUBAR’dır.
8 MANAS HAN Kırgız söylence kahramanı.
9 TÜRÜGEŞ HAN (DÜRKEŞ HAN) Türkeş boyunun kurucusu.
10 TURAN HAN Türklerin atası.
11 TÖRÜNGEY HAN İlk insan. Adem.
12 SOGOTOH HAN Türklerin ilk atası. Adem.
13 TONGA HAN (TUNGA HAN) Efsanevi bir Türk kağanı.
14 ORHAN Ordağ’da yaşayan bir hakan.
15 KURHAN (KÜRHAN) Kurdağ’da yaşayan bir hakan.
16 KUZHAN (KÜZ HAN) Kuzdağ’da yaşayan bir hakan.
17 TAŞHAN Taşdağ’da yaşayan bir hakan. Kayalık bölge kendisini korur.
18 MUSHAN (BUZHAN) Buzdağ’ da yaşayan bir hakan. Buzullar nedeniyle ulaşılamaz.
19 KİLHAN Kildağ’da yaşayan bir hakan. Balçıktan dolayı ulaşılamaz.
 Türk destanları, masallar, Dede Korkut Öyküleri incelenerek daha fazla isim derlenebilir.
 OĞUZ HAN’IN OĞULLARI (BOZOKLAR): KÜNHAN, AYHAN, ULDIZHAN
 OĞUZ HAN’IN OĞULLARI (ÜÇOKLAR): KÖKHAN, TAĞHAN, TENGİZHAN
 KORKUT ATA: Dede Korkut diye de bilinir. Ozanların atasıdır. Sıra dışı özellikleri vardır.












TANRI ADLARI VE ÖZELLİKLERİ
No. Tanrı Nitelik Eşey
1 ÜLGEN HAN (ÜLKEN HAN) Baş Tanrı. Yaratıcı. Mutlak üstünlüğü vardır. E
2 KAYRA HAN İyilik Tanrısı. Gökyüzünde yaşar. (Kara Han DEĞİL!) E
3 ERLİK HAN (YERLEG HAN) Kötülük Tanrısı. Yeraltında yaşar. E
4 AYIĞ HAN (AYIK HAN) İnsanlardan ve diğer canlılardan sorumlu Tanrı. E
5 ZADA HAN (YADA HAN) Rüzgar ve fırtına Tanrısı. 13 rüzgarın kesiştiği yerde yaşar. E
6 YAYIK HAN (CAYIK HAN) Irmak ve Göl Tanrısı. 17 ırmağın kavuştuğu yerde yaşar. E
7 TALAY HAN (DALAY HAN) Okyanus ve deniz Tanrısı. 19 denizin birleştiği yerde yaşar. E
8 UMAY HAN (OMAY HAN) İyilik ve Yaşam Tanrıçası. Doğacak bebeklere can verir. D
9 ALTAN HAN (ALTAY HAN) Altın Dağı korur ve orada oturur. Doğa’nın koruyucusudur. E
10 KÜBEY HAN Doğum ve Çocuk Tanrıçasıdır. Çocukların koruyucusudur. D
11 ANDAR HAN Ateş Tanrısıdır. Ateşi korur, bazen yangınlara sebep olur. E
12 USAN HAN  (UHAN HAN) Su Tanrısıdır. Suların temizliği ve bolluğundan sorumludur. E
13 CEDEY HAN Yedi köpeğiyle Altın Dağ’ı ve oraya giden yolun korur. E
14 OKTO HAN Dağ Tanrısıdır. Dağları ve orada yaşayan canlıları korur. E
15 SUYLA HAN İnsanların koruyucusudur. Işık Tanrısı. E
16 TARILAY HAN (TARILA HAN) Yazgı Tanrısı. İnsanların geleceği hakkında karar verir. E
17 TATAY HAN (TATA HAN) Kasırga ve fırtına Tanrısıdır. Kasırgalara sebep olur. E
18 AYNA HAN (AYINA HAN) Kargaşa Tanrısı. Yeraltında yaşar. E
19 BUNCAK HAN (BUNÇAK HAN) Kayra Han’ın saray yolunu koruyan iki bekçiden biridir. E
20 BUSULHAN (BUZUL HAN) Kayra Han’ın sarayına giden yolu koruyan diğer bekçidir. E
21 ANCASIN HAN Şimşek ve yıldırım Tanrısıdır. E
22 AYZIT HAN (AYIĞSIT HAN) Aşk ve Güzellik Tanrıçasıdır. Güzellikleri yaratır. D
23 ERDENEY HAN Haber Tanrısı. Tanrıların haberlerini insanlara iletir. D
24 ALAS HAN (ALAZ HAN) Ateş Tanrısıdır. Ateşi korur. E
25 AYAZ HAN Soğuk Tanrısıdır. Soğuk havaya neden olur. E
26 SATILAY HAN Hastalık ve fesat Tanrıçasıdır. İntiharlara sebebiyet verir. D
27 SABIRAY HAN Yazgı Tanrısı. İnsan ruhları hakkında karar verir. E
28 ERKLİĞ HAN Yıldızlardan, göktaşlarından ve gök nesnelerinden sorumludur. E
29 İRLE HAN Ölüler ve Ölüm Tanrısı. Yeraltında yaşar. E
30 TOYAR HAN Yazgı Tanrısı. İnsanların yazgılarını belirler. E
31 GÖLPÖN HAN Koyunların koruyucu Tanrısı. E
32 KAMBAR HAN Atların koruyucusu olan Tanrı. E
33 TAŞGAŞIT HAN Kısmet Tanrısı. Bolluk ve bereket verir. E
34 ORANGAY HAN Bazı canlıları yaratan bir Tanrı. E
35 OYMON HAN Ocak ve ateş Tanrıçası. D
36 OYSUL HAN Develerin koruyucusu olan Tanrı. E
37 SUVOLTA HAN Yaşam ağacının koruyucusu olan Tanrıça. D
38 TAYÇI HAN Boğaların koruyucu Tanrısı. E
39 KATAY HAN Deprem Tanrısı. 40 boynuzlu boğasıyla deprem oluşturur. E
40 ÖZEN HAN (ÖSEN HAN) İnsanların ruhlarını alan Tanrı. E
41 İRİS HAN Kötü ruhları kovan Tanrıçadır. D
42 ÖDÜGET HAN Akarsu Tanrısı. E
43 KİŞTEY HAN Baştan çıkarıcı, ayartıcı Tanrıça. Sekiz gözü vardır. D
44 ERKE HAN Baştan çıkarıcı, ayartıcı Tanrıça. D
45 KIZAGAN HAN Savaşçı Tanrı. Kırmızı devesi vardır. E
46 ÜREN HAN Bereket Tanrısı. E
47 UTKUÇI HAN (UTKAÇI HAN) Kurban Tanrısı. E
48 YAZ HAN (YAY HAN) Yaz mevsiminin Tanrısı. E
49 KIŞ HAN Kış mevsiminin Tanrısı. E
50 BOŞINTOY HAN Demirci Tanrısı. E
51 AKOYUN HAN Güç Tanrısı. E
52 ÖT HAN Zaman Tanrısı E
53 ÖTÜGEN HAN (ÖTÜKEN HAN) Toprak Tanrıçası. D
54 KARLUĞ HAN İnsanları koruru. Duman Tanrısıdır. İşareti dumandır. E
55 YAYGUÇI HAN Yaratıcı Tanrıça. Canlıları yaratıp yeryüzüne yayar. D
56 MERGEN HAN Akıl ve Zeka Tanrısıdır. Herşeyi bilir. E
57 YO HAN (YOĞ HAN) Yeraltı Tanrısıdır. Yeraltını korur. E
58 KARŞIT HAN Temizlik Tanrısı. E
59 PURA HAN (BURA HAN) Bir iyilik Tanrısı. E
60 BURÇA HAN Bir iyilik Tanrısı. E
61 YAŞIL HAN Doğayı korur. E
62 KANIM HAN Bir iyilik Tanrısı. E
63 BAKTI HAN Yeryüzündeki iyiliklere vesile olur. E
64 KARGUŞ HAN Kuşlara hükmeder. E
65 KARAŞ HAN Yeryüzündeki kötülükleri yönetir. E
66 MATIR HAN Korkusuz bir savaş Tanrısıdır. E
67 ŞINGAY HAN (ÇINGAY HAN) Yeryüzünde fesat çıkarır. E
68 KÖMÜR HAN Karanlık Tanrısıdır. E
69 BADIŞ HAN Bir kötülük Tanrısı. E
70 YABAŞ HAN Bir kötülük Tanrısı. E
71 TEMİR HAN (TEMÜR HAN) Demir madenlerini, demirci ocaklarını ve demircileri korur. E
72 UÇAR HAN Bir kötülük Tanrısı. E
73 KEREY HAN Bir kötülük Tanrısı. E
74 ARAH HAN Yazgı Tanrısı. İnsan ruhları hakkında karar verir. E
75 ALGUÇI HAN Ölüm Tanrısı, insanların ruhlarını alır. E
76 EYKE HAN (ÖYKE HAN) Kadınları koruyan Tanrıçadır. D
77 BELEN HAN Yolcuların koruyucusu olan Tanrıçadır. D
78 BEKENBEY HAN Adalet Tanrısıdır.
79 AKBÖĞE HAN Hekimlerin Tanrısıdır.
 HAN yerine dişil Tanrılara ENE (ANA) eklenebilir. Tümüne ise TOYUN eklenebilir.
 Diğer Tanrı adları bulunarak liste genişletilebilir.
 Sümer, Urartu ve Etrüsk Tanrıları listeye dahil edilmemiştir.
 Türk ve Moğol Tanrıları’nın adları kullanılmıştır.
 E: Eril, D: Dişil



İlah: TANRI, TENGRİ
Rab: OĞAN, UĞAN
Rab: BAR
Halik: YARADAN

Peygamber, Resul: YALVAÇ
Nebi: SAVACI

BAZI İYELER
AY ATA Ay Tanrısı.
AY ANA Ay Tanrıçası.
KÜN ATA (KUYAŞ ATA) Güneş Tanrısı.
KÜN ANA (KUYAŞ ANA) Güneş Tanrıçası.
OD ATA Ateş Tanrısı.
OD ANA Ateş Tanrıçası.
AK ATA (AĞ ATA) Su Tanrısı. Akdeniz’de yaşar.
AK ANA (AĞ ANA) Su Tanrıçası. Akdeniz’de yaşar.
AĞAÇ ATA (YIĞAÇ ATA) Ağaç Tanrısı. Bay Terek’i korur.
AĞAÇ ANA (YIĞAÇ ANA) Ağaç Tanrıçası. Bay Terek’i korur.
BARAK ATA Köpek Tanrısı.
BARAK ANA Köpek Tanrıçası.
GUL ATA (KUL ATA) Hayvan Tanrısı. Pek çok hayvanın kendi adıyla anılan İye’si vardır.
GUL ANA (KUL ANA) Hayvan Tanrıçası. Pek çok hayvanın kendi adıyla anılan İye’si vardır.
KARTAL ATA (BÜRKÜT ATA) Kartal Tanrısı.
KARTAL ANA (BÜRKÜT ANA) Kartal Tanrıçası.
SIĞIN ATA (GEYİK ATA) Geyik Tanrısı.
SIĞIN ANA (GEYİK ANA) Geyik Tanrıçası.
KURT ATA Kurt Tanrısı.
KURT ANA Kurt Tanrıçası.
YER ATA Toprak Tanrısı.
YER ANA Toprak Tanrıçası.
MAY ATA Varlık Tanrısı. İnsanları korur.
MAY ANA Varlık Tanrıçası. İnsanları korur.
ORMAN İYESİ / ORMAN ISI Ormanın koruyucu ruhu. (Her orman için farklı bir İye vardır.)
KUYU İYESİ / KUYU ISI Kuyunun koruyucu ruhu. (Her kuyu için farklı bir İye vardır.)
DAĞ İYESİ / DAĞ ISI Dağın koruyucu ruhu. (Her dağ için farklı bir İye vardır.)
IRMAK İYESİ / IRMAK ISI Irmağın koruyucu ruhu. (Her ırmak için farklı bir İye vardır.)
ERGENE İYESİ / ERGENE ISI Maden ocağının koruyucu ruhu. (Her maden için farklı bir İye vardır.)
OCAK İYESİ / OCAK ISI Ocağın koruyucu ruhu. (Her ocak için farklı bir İye vardır.)
İN İYESİ /İN ISI Mağaranın koruyucu ruhu. (Her mağara için farklı bir İye vardır.)
 AK OĞLANLAR: İyilik İyeleri. Ülgen Han’ın oğullarıdırlar.
 AK KIZLAR: İyilik İyeleri. Ülgen Han’ın kızlarıdırlar.
 KARA OĞLANLAR: Kötülük İyeleri. Erleg Han’ın oğullarıdırlar.
 KARA KIZLAR: Kötülük İyeleri. Erleg Han’ın kızlarıdırlar.
 İsimler örnek olarak verilmiştir. Çoğaltılabilir.
 ANA yerine ENE kullanılabilir. ATA yerine HAN kullanılabilir.




AKKAM (AKTOYUN): İyi Ruhlarla iletişime geçen şaman.
KARAKAM (KARATOYUN): Kötü Ruhlarla iletişime geçen şaman.

AKÇORA: İyi ruh. İyicil cin.
KARAÇORA: Kötü ruh. Kötücül cin.





BAZI SÖYLENCE ÖĞELERİ
No. Nitelik
1 ABRA ve YUTPA Yeraltında yaşayan ve ejdere benzeyen devasa iki yılan.
2 ADSIZ Henüz kahramanlık yapmadığı için adı koyulmamış çocuk.
3 ALBIS (ALKARISI) Cadı. Albastı’ya neden olan kızıl renkli kötü varlık.
4 ANDA Ant içerek, birbirinin kanının damlatıldığı sütü içip kan kardeşi olmak.
5 ARAT (ARAĞIT) Baykal gölünde yaşadığına inanılan efsanevi devasa balık.
6 BADRAÇ Yedi başlı ejderha.
7 BARAK Efsanevi bir köpek türü.
8 BENGİSU (MENGÜSUV) Ab-ı Hayat. Ölümsüzlük İksiri.
9 BUYAN Rüzgar Tayı. İnsanın düşünsel gücü. Yanlış kullanılınca zarar verebilir.
10 BÖRTEÇİNE (BOZKURT) Yol gösterici, kutsal kurt.
11 BÜKÜ (BÜKE) Ejderha.
12 CİREN Konuşan at.
13 ÇOR (ÇORA, ÇOTGOR) Cin. Gözle görülemeyen, ateşten yaratılmış varlık.
14 DOKUZ Türkler’de kutsal rakamdır. “7” İslamiyet’in etkisiyle kutsallaşmıştır.
15 DON (TON) BÜRÜNMEK Başka bir varlığa dönüşmek. Genelde silkinilerek gerçekleşir.
16 ERGENE Maden Ocağı. Türklerde kutsal sayılır.
17 ERŞEK Pars ve Ayı’nın çiftleşmesinden doğan efsane yaratığı.
18 ERBOĞA Yarı İnsan yarı boğa (veya at) olan yaratık.
19 IS (EZ, İYE) Sahip. Koruyucu ruh. Orman İye’si, Ağaç  İye’si, Su İye’si gibi…
20 İRŞİ Peri.
21 KALGANÇI Kalganan (sıçrayıp kalkılan) gün. Kıyamet.
22 KAMOS Kabus. Kabusa neden olan kötü ruh.
23 KAM (TOYUN, BAKŞI) Şaman.
24 KİLİN Boynuzlu At.
25 KURGAN Türbe. Kutsal mezar.
26 KONGRUL KUŞU Anka kuşu. Doğaüstü nitelikleri olan kızıl renkli devasa kuş.
27 KOPUZ Bağlama’nın atası olan çalgı. Türkler’de önemi büyüktür.
28 KORBOLKO Ateşi insanlara getiren söylencesel kuş.
29 KÖRMÖS (KÖRMÖZ) Melek. İyi veya Kötü Ruh.
30 KUBAMARAL (ALASIĞIN) Alageyik. Kutsal bir hayvandır. Bazen erenler alageyiğe dönüşür.
31 MAMUT Fillerin atası, nesli tükenmiş  iri bir hayvan. Erlik Han yeraltına çekmiştir.
32 OZOR Ataların Ruhları.
33 ÖKSÖKÖ (SEMRÜK) Çift başlı kartal. Türklerde önemli bir mitolojik öğedir.
34 ÖS (ÖZÜT) Can. Hayat.
35 SUDAN ÇIKMA Kendisi veya atası sudan(gölden) gelen bir atın / hayvanın olağandışılığı.
36 SÜR (SÜLDE) Can. Ruh.
37 SÜNE (SÜNESÜN) Ruh. Hayalet. İnsan ruhunun hareketli kısmı.
38 TAŞŞA (TAŞSA) Kel kahraman. Gücünü kelliğinden alır.
39 TEPEGÖZ Tek gözlü dev.
40 TİN (TIN, DİN) Ruh. İnsanın varlığının somut olmayan kısmı.
41 ULUĞKAYIN (BAYTEREK) Yerle göğü birbirine bağlayan yaşam ağacı.
42 YADA (CADA) TAŞI Büyü taşı. Türk mitolojisinde yağmur yağdıran sihirli taş. Simya Taşı.
43 YALMAVUZ (CALMAĞUS) Dev. Çok büyük masal yaratığı.
44 YELBEĞEN (CELBEĞEN) Dev. Çok büyük masal yaratığı.
44 YILMAYA (CILMAYA) Kanatlı At.
45 YULA Rüya ruhu. İnsan ruhunun hareketli kısmı. Hayalgücü.
46 YULAMAK Kutsal rüya görmek. Bir ozanın, 3 bade içtiği rüyayı görmesi.
 Tüm düşünsel ve ekinçsel ürünler taranarak dizgeli bir sözlük oluşturulmalıdır.




TARİHTEKİ TÜRK DEVLETLERİ
Ulus
SÜMER (KENGER) URARTU ETRÜSK  (TİRENE) HUN (KUN)
AKHUN GÖKTÜRK (KÖKTÜRK) TOHAR HAZAR
TÜRGİŞ (TÜRKEŞ) UYGUR KARLUK PEÇENEK
OĞUZ (UZ)* BOLKAR (OĞUR)** SABAR (SİBİR) AVAR
TABGAÇ KUMAN GURKAN KIRIM
KÖLEMEN NOGAY KARAHUN KARAMAN
KITAY (HATAY) SALGUR HAKAN (KARAHAN) DOLGAN
Devlet veya Özerk Devlet statüsündeki ülkeler.  Ulus adlarının sonuna -LAR eki getirilebilir.
*  : DOKUZOĞUZ gibi alt boy toplulukları vardır.
**: BEŞOGUR, ALTIOGUR,ONOGUR, ŞAROGUR gibi alt boy toplulukları vardır.


TÜRK ÜLKELERİ
Ulus Dil Yurt Kendi Dillerindeki Ad
TÜRK TÜRKÇE TÜRKİYE
HAZAR (AZER) HAZARCA (AZERCE) HAZARYA (AZERİYE) Azer
KIRGIZ KIRGIZCA KIRGIZYA
KAZAK KAZAKÇA KAZAKYA
TÜRKMEN TÜRKMENCE TÜRKMENİYE
ÖZBEK ÖZBEKÇE ÖZBEKİYE Uzbek
MOĞOL MOĞOLCA MOĞOLYA Mungol
HALHA HALHACA HALHAYA
MACAR MACARCA MACARYA Hungar
TATAR TATARCA TATARYA
ÇUVAŞ ÇUVAŞÇA ÇUVAŞYA Çavaşla
YAKUT YAKUTÇA YAKUTYA Saha
BAŞKIRT (BAŞKURT) BAŞKIRTÇA (BAŞKURTÇA) BAŞKIRTYA (BAŞKURTYA)
GAGAVUZ GAGAVUZCA GAGAVUZYA Gagaus
UYGUR UYGURCA UYGURYA
BURYAT BURYATÇA BURYATYA
KALMIK (KALMUK) KALMIKÇA (KALMUKÇA) KALMIKYA (KALMUKYA) Oyrat
BALKAR (MALKAR) BALKARCA (MALKARCA) BALKARYA (MALKARYA) Tavlu
TUVA TUVACA TUVAYA Toba
Devlet veya Özerk Devlet statüsündeki ülkeler.  Ulus adlarının sonuna -LAR eki getirilebilir.


İLÇE VE BUCAK ADI OLUŞTURMA ÖRNEĞİ:

ŞARKIŞLA: Merkez İlçe
AKÇAKIŞLA: 1.Bucak
KIZILCAKIŞLA: 2.Bucak
SARICAKIŞLA: 3. Bucak



ÜLKE ADLARININ OLUŞTURULMASI:
1. Önce ULUS adı tam ve doğru olarak tespit edilir. Örneğin: GUARANİ (Paraguaylı yerine)
2. Daha sonra 4 yöntem ile Ülke adı oluşturulabilir.
A. GENELGEÇER YÖNTEM: –(İ)YE / (I)YA eki ile. Ör: GUARANİYE (Paraguay)
KAZAKYA, ENGİLİYE (İngiltere), ARNAVUTYA
B. ORTADOĞU YÖNTEMİ: –İSTAN eki ile. Ör: GUARANİSTAN (Paraguay)
KAZAKİSTAN, ENGİLİSTAN (İngiltere), ARNAVUTİSTAN
C. BATI YÖNTEMİ: –LAND eki ile. Ör: GUARANİLAND (Paraguay)
KAZAKLAND, ENGLAND, ARNAVUTLAND
D. TÜRKÇE YÖNTEM: –LUK eki ile. Ör: GUARANİLİK (Paraguay)
KAZAKLIK, ENGİLLİK, ARNAVUTLUK
3. BU YÖNTEMLERDEN YALNIZCA BİR TANESİ TÜM ÜLKE ADLARI İÇİN UYGULANIR.

ULUS-ÜLKE-DİL
Ulus Diğer Ad Ülke Dil Eski Biçim
ABHAZ APSU ABHAZYA ABHAZCA Abhazyalı
ACAR(A) ACARYA ACARCA Acaristanlı
AFGAN PAŞTU AFGANYA AFGANCA Afganistanlı
ADIGE ADİGEY ADIGEYE ADIGEYCE Adige
ALMAN (CERMEN) DOÇ ALMANYA ALMANCA Almanyalı
ALTAY ALTAYA ALTAYCA Altaylı
ARAP SUUDİ ARAPYA ARAPÇA Arabistanlı
ARNAVUT (ALBAN) ŞİKİPER ARNAVUTYA ARNAVUTÇA Arnavutluklu
AVUSTUR ÖSTER AVUSTURYA AVUSTURCA Avusturyalı
AYMARA AYMARAYA AYMARACA Bolivyalı
AZER HAZAR HAZARYA HAZARCA Azerbaycanlı
BALKAR TAVLU BALKARYA BALKARCA Balkar
BANGLA BENGALİ BANGLAYA BANGLACA Bangladeş
BANTU BANTUYA BANTUCA Kenyalı
BASK OYSKARA BASKYA BASKÇA Bask
BAŞKIRT BAŞKURT BAŞKIRTYA BAŞKIRTÇA Başkırt
BELARUS BELARUSYA BELARUSÇA Beyaz Rus
BELGİ BELÇİ BELGİYE BELGİCE Belçikalı
BİRMAN BİRMANYA BİRMANCA Myanmarlı
BOŞNAK BOŞNAKYA BOŞNAKÇA Bosnalı
BREZİL BREZİLİYE BREZİLCE Brezilyalı
BRİT(ON) BRİTAN BRİTANYA BRİTANCA İngiliz+İskoç+Galli
BULGAR BULGARYA BULGARCA Bulgaristanlı
BURYAT BURYATYA BURYATÇA Buryat
ÇERKEZ ÇERKES ÇERKEZİYE ÇERKEZCE Çerkez
ÇEÇEN NOHÇI ÇEÇENİYE ÇEÇENCE Çeçen
ÇEK ÇESK ÇEKİYE ÇEKÇE Çek
ÇİN HAN ÇİNİYE ÇİNCE Çinli
ÇUVAŞ ÇAVAŞLA ÇUVAŞYA ÇUVAŞÇA Çuvaş
ÇUKÇİ ÇUKÇİYE ÇUKÇİCE Çukçi
DAN DANYA DANCA Danimarkalı
DİVEHİ DİVEHİYE DİVEHİCE Maldivli
ENDONEZ ENDONEZİYE ENDONEZCE Endonezyalı
ENGİL ANGIL ENGİLİYE ENGİLCE İngiliz
ERMENİ HAY ERMENİYE ERMENİCE Ermeni
ESTON ESTİ ESTONYA ESTONCA Eston
FİN SUOMİ FİNİYE FİNCE Finlandiyalı
FİJİ FİJİYE FİJİCE Fijili
FRANK FRENK FRANKYA FRANKÇA Fransız
FELEMENK (FLAMAN) DUÇ FLAMANYA FLAMANCA Hollandalı
FARS PERS FARSYA FARSÇA İran
GA(E)L (VELŞ) CİMRU GALYA GALCA Galli
GAGAVUZ GAGAĞUZ GAGAVUZYA GAGAVUZCA Gagauz
GUARANİ GUARANİYE GUARANİCE Paraguaylı
GÜRCÜ SAKARTVEL GÜRCÜYE GÜRCÜCE Gürcü
HABEŞ AMHAR(A) HABEŞİYE HABEŞÇE Etiyopyalı
HALHA HALHAYA HALHACA İç Moğolistanlı
HAKAS HAKASYA HAKASÇA Hakas
HAUSA HAUSAYA HAUSACA Nijerli
HELVET HELVETİYE HELVETÇE İsviçreli
HIRVAT HIRVATYA HIRVATÇA Hırvat
HİNT BHARAT HİNDİYE HİNTÇE Hintli
İBRANİ İBRANİYE İBRANİCE İsrailli
İNGUŞ İNGUŞYA İNGUŞÇA İnguş
İR (EYRE) GAYDHEL İRİYE İRCE İrlandalı
İSKOÇ İSKOÇYA İSKOÇÇA İskoç
İSPAN İSPANYA İSPANCA İspanyol
İTAL(İ) İTALYA İTALCA İtalyan
JAPON NİPPON JAPONYA JAPONCA Japon
KABARTAY KABARDEY KABARTAYA KABARTAYCA Kabardey
KARAÇAY KARAÇAYA KARAÇAYCA Karaçay
KARAKALPAK KARAKALPAKYA KARAKALPAKÇA Karakalpak
KAREL KARELİYE KARELCE Karel
KALMUK KALMUKYA KALMUKÇA Kalmuk
KAMBOÇ KİMER KAMBOÇYA KAMBOÇÇA Kamboçyalı
KANAK KANAKYA KANAKÇA Yeni Kaledonya
KATALON KATALONYA KATALONCA Katalan
KAZAK KAZAKYA KAZAKÇA Kazak
KEÇUA KEÇUAYA KEÇUACA Perulu
KIRGIZ KIRGIZYA KIRGIZCA Kırgız
KIPT(İ) KIPTİYE KIPTİCE Mısırlı
KOMİ KOMİYE KOMİCE Komi
KORYO KORYOYA KORYOCA Koreli
LETON LATVİ LETONYA LETONCA Letonyalı
LİTVAN LİYETVİ LİTVANYA LİTVANCA Litvanyalı
LAO LAOYA LAOCA Laoslu
LİB(İ) LİBİYE LİBCE Libyalı
MACAR HUNGAR MACARYA MACARCA Macar
MAKEDON MAKEDONYA MAKEDONCA Makedon
MALAVİ ÇEVA MALAVİYE MALAVİCE Malavili
MALEZ MALAY MALAYA MALAYCA Malezyalı
MARİ ÇİRMİŞ MARİYE MARİCE Mari
MOLDOV MOLDOVYA MOLDOVCA Moldovalı
MAORİ MAORİYE MAORİCE Yeni Zelandalı
MAYA MAYAYA MAYACA Honduraslı
MORDVİN MORDVA MORDVAYA MORDVACA Mordvin
MOĞOL MUNGAL MOĞOLYA MOĞOLCA Moğol
MALGAŞ MALAGASİ MALGAŞYA MALGAŞÇA Madagaskarlı
MORİTAN MAGRİBİ MORİTANYA MORİTANCA Moritanyalı
NAMİB NAMİBİYE NAMİBÇE Namibyalı
NAHUA NAHUAYA NAHUACA Salvadorlu
NIGOLA ANGOLA NIGOLAYA NIGOLACA Angolalı
NORSE NORGE NORSEYE NORSECE Norveçli
OSET OSETİYE OSETÇE Osetyalı
ÖZBEK UZBEK ÖZBEKİYE ÖZBEKÇE Özbek
PAKİ PAKİYE PAKİCE Pakistanlı
PAPUA PAPUAYA PAPUACA Papualı
POL(ON) POLONYA POLONCA Polonyalı
PORTEK PORTEKİYE PORTEKÇE Portekizli
ROMAN RUMEN ROMANYA ROMANCA Rumen
RUANDA RUANDAYA RUANDACA Ruandalı
RUNDİ RUNDİYE RUNDİCE Burundili
RUS RUSYA RUSÇA Rus
RUTEN UKRAYN RUTENİYE RUTENCE Ukraynalı
SAMOA SAMOAYA SAMOCA Samoalı
SİNHAL(A) SİNHALAYA SİNHALACA Srilankalı
SIRP SIRPYA SIRPÇA Sırp
SIVAZİ SIVAZİYE SIVAZİCE Svazilandlı
SILOVEN SILOVENYA SILOVENCE Slovenyalı
SILOVAK SLAV SILOVAKYA SILOVAKÇA Slovak
SOMALİ SOMALİYE SOMALİCE Somalili
SOTHO SOTHOYA SOTHOCA Lesotholu
SURİ SURİYE SURİCE Suriyeli
SUVAHİLİ SUVAHİLİYE SUVAHİLİCE Tanzanyalı
SIVEN SIVER SIVENİYE SIVENCE İsveçli
TACİK TACİKİYE TACİKÇE Tacik
TAGALOG TAGALOGYA TAGALOGÇA Filipinli
TAMİL TAMİLİYE TAMİLCE Tamil
TATAR TATARYA TATARCA Tatar
TAY TAYYA TAYÇA Taylandlı
TONGA TONGAYA TONGACA Tongalı
TISVANA TISVANAYA TISVANACA Botsvanalı
TUVA TOBA TUVAYA TUVACA Tuvalı
TÜRK TÜRKİYE TÜRKÇE Türk
TÜRKMEN TÜRKMENİYE TÜRKMENCE Türkmen
UDMURT UDMURTYA UDMURTÇA Udmurt
UYGUR UYGURYA UYGURCA Türkistanlı
VİKİNG VİKİNGİYE VİKİNGÇE İzlandalı
VİET VİETİYE VİETÇE Vietnamlı
YAKUT SAHA YAKUTYA YAKUTÇA Yakutistanlı
YUNAN (GREK) ELEN YUNANYA YUNANCA Yunanlı
ZAMBİ ZAMBİYE ZAMBİCE Zambiyalı
 Örnek olarak oluşturulmuştur. Listede olmayan diğer ülkeler de aynı şekilde çekimlenebilir.
 Devlet veya Özerk Devlet statüsünde bulunan ülkeler listede yer almıştır.

Lütfen
Bu E-Kitabı Tüm Tanıdıklarınıza E-Mail İle Gönderin!
Sosyal Sitelerde ve Forumlarda Paylaşın!
Çok Fazla Sayıda Kişiye Ulaşmasını Sağlayın!

 
 
 
 
   

   
 









AÇIKLAMA
BU BİR ÖRNEK ÇALIŞMADIR.
MUTLAKA GELİŞTİRİLMESİ GEREKLİDİR.

ÖNCELİKLİ OLARAK AŞAĞIDAKİ ESERLER VE DİĞER TÜM TÜRKOLOJİ YAPITLARI VE DERLEME KAYNAKLARI MUTLAKA TEKRAR TARANARAK SÖYLENCESEL KİŞİ VE TANRI ADLARI İLE KÜLTÜREL UNSURLAR (HAYVAN VE ARAÇ ADLARI) ÇOĞALTILMALIDIR.
1. DEDE KORKUT (KORKUT ATA) HİKAYELERİ
2. TÜRK MİTOLOJİSİ – Bahaeddin ÖGEL
3. TÜRK DİLİ SÖZLÜĞÜ – Orhan HANÇERLİOĞLU
4. TÜRK DİLİ’NİN ETİMOLOJİSİ – İsmet Zeki EYÜBOĞLU
AYNI ŞEKİLDE, KULAK UYUMU VE SÖYLENİŞ KOLAYLIĞI DİKKATE ALINARAK, HALK KÜLTÜRÜNDEN YARARLANARAK TIP, KİMYA (ÖZELLİKLE ELEMENTLER TABLOSU), DİNSEL TERMİNOLOJİ, SİYASET, HUKUK GİBİ ALANLARDA DİZGELİ ÇALIŞMALAR YAPILMALIDIR.  BU ESERDE HER TÜR ALINTI VE GELİŞTİRME SERBESTTİR.
  • 0

buzancar
Türkçeséver
Türkçeséver
 
İleti: 19
Katılım: 21 Tem 2011, 09:29
Değerleme: -1

Ynt: öztürkçe terimler

İletigönderen Tözkoparan » 31 Tem 2011, 14:00

Ellerinize sağlık da, bunları daha yetkili kişilere de gönderdiniz mi ya da göndermeği düşünüyor musunuz?
  • 0

Tözkoparan
Dil Emekçisi
Dil Emekçisi
 
İleti: 356
Katılım: 02 Haz 2011, 00:10
Değerleme: 49

Ynt: öztürkçe terimler

İletigönderen buzancar » 01 Ağu 2011, 11:38

Lütfen
Bu E-Kitabı Tüm Tanıdıklarınıza E-Mail İle Gönderin!
Sosyal Sitelerde ve Forumlarda Paylaşın!
Çok Fazla Sayıda Kişiye Ulaşmasını Sağlayın!

ÖZ KÜLTÜRÜMÜZÜN TERİMLERLE YANSIMASI
ALTERNATİF GEZEGEN, TAKIMYILDIZ, GÜN VE AY ADLARI…

BURADAN İNDİRİN!:

http://s2.dosya.tc/server/PgFiTT/OZTURKCE.rar.html


KARŞILIKLAR
No. SÖZCÜK KÖK ANLAM
1. ABRAÇ Abramak Dümen
2. ABRAMAN Abramak Kaptan
3. ACIMAN Acımak Rahman
4. ACIK Acımak Elem
5. ACIĞ Acımak Elem
6. AÇAK Açmak Anahtar
7. AÇAVUT Açmak Fatih
8. AÇMAN Açmak Fatih
9. AÇAĞI Açmak Deterjan
10. AÇARGA Açmak Maymuncuk
11. AÇAL Açmak Deterjan
12. ADMIŞ Ad Şöhretli
13. ADAMAN Adamak Nazir
14. AĞARTAÇ Ağartmak Çamaşır Suyu
15. AVUZ Ağız İlk Süt
16. AĞUZ Ağız İlk Süt
17. AKAR Akmak Mai
18. AKINÇ Akmak Elektrik
19. AKTARGA Aktarmak Faks
20. AKTARAÇ Aktarmak Teleks
21. AKRA Ak Beyaz
22. AKLA Ak Beyaz
23. ALDAMAN Aldatmak Hilekar
24. ALDANÇ Aldatmak Hile
25. ALGAÇ Almak Anten
26. ALGAN Almak Fatih
27. ALAĞAN Almak Fatih
28. ALAMAN Almak Fatih
29. ALBAN Almak Ganimet
30. ALBIS Albıs, Albasmak Cadı
31. ALGIŞ Alkımak Hayırdua
32. ALKA Al Kırmızı
33. ALIŞKA Alışmak Kurs
34. ALKIMAK Alkış, Alkımak Hayırdua Etmek
35. ALKIMA Alkış, Alkımak Hayırdua
36. ALKIM Alkım Gökkuşağı, Alaimisema
37. ALPAVUT Alp Kahraman
38. ALPAGUT Alp Kahraman
39. ALTAMAN Altamak Galip
40. AMRAMAK Amra, Emre Aşık Olmak
41. AMRANÇ Amramak Aşk
42. AMRAK Amra, Emre Aşık
43. AMRA Amra, Emre Aşık
44. ANDA Ant, And Kan Kardeşi
45. ANAK Anmak Cami
46. ANGAY Anmak Nostaljik
47. ANIŞTAY Anmak Anma Günü
48. APARMAN Aparmak Hırsız
49. APARMA Aparmak Hırsızlık
50. ARAMAN Aramak Dedektif
51. ARABOZMAN Arabozmak Münafık
52. ARKAN Argan Kement
53. ARAVUT Arat, Arağıt Balina
54. ARGIŞ Arka Kervan
55. ARPAMAN Arpağ Efsuncu
56. ARPAĞCI Arpağ Efsuncu
57. ARTIĞ Artmak Kâr, Fayda
58. ARIKMAK Arık Zayıflamak
59. ARITAÇ Arıtmak Arıtma Cihazı
60. ARIĞ Arı İffetli
61. ASI Asığ Kâr, Fayda
62. ASIĞ Asığ Kâr, Fayda
63. ASMAN Asmak Cellat
64. AŞMAN Aşmak Mütecaviz, Tacizci
65. AŞINÇ Aşmak Taciz
66. AŞDAN Aşmak Tecavüz
67. ATAVUL At Atlı Asker
68. ATALMIŞ Ad Meşhur
69. ATAMAN Ata Vali
70. ATARGA Atmak Mancınık
71. AVKA Avkalamak Masaj
72. AVKAMAN Avkalamak Masör, Masöz
73. AVU Ağı, Ağu Zehir
74. AVUL Avul Köy
75. AYAÇA Aya Kefe
76. AYAĞI Ayak Kadeh
77. AYARTMAN Ayartmak Müğfil, İğfal Eden
78. AYAZ ATA Ayaz + Ata Noel Baba
79. AYITMAN Ayıtmak Hatip
80. AYTAR Ayıtmak Muhbir
81. AYTIŞ Ayıtmak Hitabet
82. AYMAN Aymak Münevver
83. AZLAK Az Nadir
84. AZRAK Az Ender
85. AZRI Az Minimum, Asgari
86. BAĞMAN Bağı Sihirbaz
87. BAĞLAŞMAN Bağlaşma Müttefik
88. BAĞRAÇ Bağırmak Megafon
89. BAĞIRAÇ Bağırmak Megafon
90. BAKMAN Bakmak Falcı
91. BAKANTAY Bakan Hükümet, Kabine
92. BAKINÇ Bakmak Astroloji
93. BAKAĞ Bakmak Fal
94. BAKAV Bakmak Fal
95. BALMAK Balmak Duvar Örmek
96. BALIĞ Balmak Sur
97. BALIT Balmak Duvar
98. BALKIMAK Balkımak Parıldamak, Işıldamak
99. BALDAK Balmak Duvar
100. BANLAÇ Banlamak Hoparlör
101. BANLAMAK Banlamak Avaz Etmek
102. BAR Bar, Var Rab, Tanrı
103. BARDAM Bar, Var Ganimet
104. BARIM Bar, Var Nimet
105. BARGU Bar, Var Nimet
106. BARMAN Bar, Var Mevcut
107. BASAR Basmak Haydut
108. BASMAN Basmak Haydut
109. BASMIL Basmak Haydut
110. BASARGA Basmak, Basırgamak Kabus
111. BASIRGA Basmak, Basırgamak Kabus
112. BAŞKAK Baskak Tahsildar
113. BASKAMAK Baskak Tahsil Etmek
114. BAŞDAM Baş Madde, Madde Başı
115. BATMAN Batmak Müflis
116. BATINÇ Batmak İflas 
117. BAŞDAM Baş Madde, Madde Başı
118. BAYAVUT Bay Zengin
119. BAYAĞUT Bay Zengin
120. BAYA BAsın+YAyın=BAYA Medya
121. BAYIĞ Bay Sevap
122. BAYAR Bay Aziz
123. BAYMAN Bay Aziz
124. BAYDAR Bay Gani, Zengin
125. BAYLAK Bay Refah
126. BECERMEN Becermek Mahir, Maharetli
127. BECERGEN Becermek Maharetli
128. BEGÜM Begüm Prenses
129. BEĞENÇ Beğenmek Zevk
130. BEĞENSEK Beğenmek Zevkli
131. BEKMEN Bek, Bekçi, Beklemek Güvelik Görevlisi
132. BEKİNÇ Bekinmek İnat
133. BEKTEŞ Bek, Bektaş Akran
134. BELDEK Bel Emare, İşaret
135. BELİNÇ Bel İşaret, Nişan
136. BENZENÇ Benzemek Taklit
137. BENZEĞEN Benzemek Taklitçi
138. BENZEÇ Benzemek Model
139. BESİNÇ Besin Diyet
140. BEZEMEN Bezemek Dekoratör
141. BEDİZMEN Bediz Heykeltraş
142. BETİNÇ Beti Tasvir
143. BETİRGE Betimlemek Fotoğraf Makinası
144. BETENEK Beti Fotoğraf
145. BIÇAR Bıçmak Hızar
146. BIÇAN Bıçmak Hızarcı
147. BIÇMAN Bıçmak Hızarcı
148. BİÇERGE Biçmek Biçme Makinası
149. BİÇMEN Biçmek Terzi
150. BİÇİN Biçin Maymun
151. BİÇİNDİZ Biçmek Terzi
152. BİÇİNÇ Biçmek Hasat
153. BİL Bil An, Lahza
154. BİLEŞKEN Bileşmek Terkibi
155. BİLMEN Bilmek Akademisyen
156. BİNDİZ Binmek Süvari
157. BİNİTMEN Binit Süvari
158. BİRİKİNÇ Birikmek Rezerv
159. BİTİG Bitimek Kitap
160. BİTİMEK Bitimek Tasvir Etmek
161. BOĞUÇA Boğu, Bohça Çeyiz
162. BOĞMAN Boğmak Cellat
163. BOLDAN Bol Bereket
164. BOŞALTAÇ Boşaltmak Sifon
165. BOYAÇ Boyamak Fırça
166. BOYAR Boyamak Ressam
167. BOYAMAN Boyamak Ressam
168. BOYAK, BOYAĞI Boyamak Renk
169. BOYARGA Boyamak Boya Makinası
170. BOYMAN Boymak Müfessir
171. BOYUNÇ Boymak Tefsir
172. BOYUNÇAK Boyun, Boyuncak Gerdanlık
173. BOYUNSAK Boyun Kaşkol
174. BOZMAN Bozmak Münafık
175. BOZLAN Bozlamak Nadas
176. BOZGA Bozmak Nifak
177. BÖKEMEN Böke Şampiyon
178. BÖSEÇ Bösmek Bomba
179. BUĞAÇ Buğu Buhar
180. BULÇUM Bulmak Keşif
181. BULDAK Bulmak Patent
182. BULUŞTAK Buluşmak Miting
183. BULUŞTAY Buluşmak Powwow, Yıllık Buluşma
184. BUN Bunamak Tasa
185. BUNDUZ Bunamak Alzheimer Hastalığı
186. BUNANÇ Bunamak Elem
187. BUNÇAK Bunamak Keder
188. BURCUYAK Burcumak Parfüm
189. BURCUK Burcumak Parfüm
190. BURCUL Burcumak Parfüm
191. BUSANAK Busmak Siper
192. BUSAÇ Busmak Siper
193. BUŞURGA Buşurgamak Kin, Nefret
194. BUŞKU Buşmak Telaş
195. BUY Buymak Zemheri
196. BUYAÇ Buymak Buzdolabı
197. BUYARGA Buymak Buzdolabı
198. BUYURMAN Buyurmak Emir (Sultan)
199. BUZAÇ Buz Buzdolabı
200. BÖRTE Börtmek, Börte Gri, Boz
201. BÜĞEÇ Büğmek Set
202. BÜKE Büke Ejderha
203. BÜKÜNÇ Bük, Bükülmek Dans
204. BÜRÜNÇ Bürün Beste
205. BÜRÜNMEN Bürün Bestekar
206. BÜRÜNDÜZ Bürün Bestekar
207. BÜTEN Büt Yüzbin
208. BÜTMEK Bütün Tamamlamak
209. BÜTÜNLEÇ Bütün Mütemmim
210. BÜYMEN Büyü Sihirbaz
211. BÜYÜNÇ Büyü Karizma
212. CAMANBAY Caman, Yaman Şaman
213. CAR Car Şan, Şöhret
214. CAV Cav Kel
215. CAVLAK Cav Kel
216. CAĞLIK Cağ Duş
217. CAĞIN Cağ Duş
218. CAĞUN Cağ Duş
219. CAĞAK Cağ Duş
220. CAĞÇA Cağ Lavabo
221. CIYNAK Cıynak Pençe
222. ÇAĞAVUN Çağmak Yaban Arısı
223. CAĞDAK Cağ Lavabo
224. ÇAĞDAK Çağ Takvim
225. ÇAĞIR Çakır Şarap
226. ÇAĞRAK Çağrı Davetiye
227. ÇAĞIRGA Çağrı Megafon
228. ÇAĞIRAÇ Çağrı Megafon
229. ÇAĞRAÇ Çağrı Megafon
230. ÇAĞIRMAN Çağrı Tellal
231. ÇAKMAN Çakmak Şerare
232. ÇAĞRA Çağırmak Ezan
233. ÇAĞRAMAN Çağırmak Müezzin
234. ÇALMAN Çalmak Müzisyen
235. ÇALDAM Çalmak Müzik
236. ÇALDAK Çalmak Musiki
237. ÇALINÇ Çalmak Müzik
238. ÇALDIZ Çalmak Müzisyen
239. ÇALKI Çalmak, Çalgı Ot Süpürge
240. ÇALÇAK Çalmak Mızrap, Tezene
241. ÇAPMAN Çapmak Postacı
242. ÇARPMAN Çarpmak Şok Aleti
243. ÇAŞITMAN Çaşıt Casus, Ajan
244. ÇAŞMAK Çaşıt İstihbarat Toplamak
245. ÇATMAĞ Çatmak Çadır
246. ÇEKEREK Çekmek Traktör
247. ÇEKEÇ Çekmek Vidanjör
248. ÇERÇİ Çerçi İşportacı
249. ÇERİMEN Çeri Piyade
250. ÇEŞMEK Çeşit Nevilendirmek
251. ÇEŞİN Çeşit Varyant
252. ÇEŞEK Çeşmek Varyasyon
253. ÇEVMEK Çevmek Sürat Yapmak, Hızlanmak
254. ÇEVİNÇ Çevmek Kinetik
255. ÇEYNİK Çeynikmek Jimnastik
256. ÇEYNİKMEN Çeynikmek Jimnastikçi
257. ÇEYNİ Çeynikmek Jimnastik
258. ÇIDAMAN Çıdamak Sabırlı, Sabur
259. ÇIDANÇ Çıdamak Sabır
260. ÇIDAL Çıdamak Metanet
261. ÇIKARGA Çıkmak Asansör
262. ÇILTAKÇI Çıltak Müfteri, İftiracı
263. ÇILTAKMAN Çıltak Müfteri, İftiracı
264. ÇIVANAK Çıvmak Füze, Roket
265. ÇIVARGA Çıvmak Füze, Roket
266. ÇIRPAÇ Çırpmak Mikser
267. ÇİMEK Çimmek Banyo
268. ÇİZMEN Çizmek Desinatör
269. ÇOĞULDAŞIM Çoğul Cumhuriyet
270. ÇOR Çor Cin
271. ÇORA Çor Cin
272. ÇORAMAN Çor Cinli
273. ÇOĞRU Çok Maksimum, Azami
274. ÇOKRU Çok Maksimum, Azami
275. ÇÖĞÜNDÜRÜK Çöğmek Tahterevalli
276. ÇÖZMEN Çözmek Analizör
277. DAĞITMAN Dağıtmak Distribütör
278. DAĞITAÇ Dağıtmak Distribütör
279. DALARGA Dalmak Denizaltı, Tahtelbahir
280. DALAÇ Dalmak Şnorkel
281. DALMAN Dalmak Balık Adam
282. DAMIZ Dam Ahır
283. DAMYAN Dam Mandıra
284. DAMLAÇ Damlamak Damlalık
285. DAY Day Payanda
286. DAYANIŞMAN Dayanışmak Solidarizm
287. DAZ Dazlak Kel
288. DEĞİNÇ Değmek Kinaye
289. DENLEM Denlemek İtibar
290. DEPRENÇ Deprenmek Zilzal, Zelzele
291. DERGEM Dergemek Koleksiyon
292. DERGENÇ Dergemek Koleksiyon
293. DERGEÇ Dergemek Klasör
294. DERGEN Dergemek Klasör
295. DERGEMEN Dergemek Koleksiyoncu
296. DERLEMEN Derlemek Tedvinci
297. DEVİNÇ Devinmek Dinamik
298. DEVERGE Devinmek Motor
299. DEYİNÇ Demek Üslup
300. DİKER Dikmek Terzi
301. DİKMEN Dikmek Terzi
302. DİKİNÇ Dikmek Giysi Modası
303. DİLENÇ Dilenmek Teseül
304. DİLMEÇ Dil Tercüman
305. DİNDİRMEN Dindirmek Müsekkin
306. DİNLEÇ Dinlemek Radyo
307. DİNLEK Dinlenmek Otel
308. DİNLEN Dinlenmek Tatil
309. DİNLENÇ Dinlenmek Tatil
310. DİR Dir Can
311. DİRENMEN Direnmek İnatçı
312. DİRETMEN Diretmek İnatçı
313. DİRETİM Diretmek İnat
314. DİREŞMEN Direşmek Sebatkar
315. DİRİLTMEN Diriltmek Muhyi
316. DİRİNÇ Diri Biyoloji
317. DİZERGE Dizmek Raf
318. DİZİNÇ Dizmek Sistem
319. DOKUNÇ Dokunmak Hüzün
320. DOĞURTMAN Doğurtmak Doğum Doktoru, Ebe
321. DOLDURAÇ Doldurmak Benzin İstasyonu
322. DOLUNÇ Dolmak Şarj
323. DONDURAÇ Dondurmak Deepfreeze
324. DOYGA Doymak Rızık
325. DONAÇ Donmak Dipfriz
326. DÖĞÜŞMEN Döğüşmek Boksör
327. DÖKEÇ Dökmek Damper
328. DÖKERGE Dökmek Damper
329. DÖKMEN Dökmek Römork
330. DÖKÜNÇ Dökmek Envanter
331. DÖLÜNÇ Döl Rahim
332. DÖLERGE Döl Sperm
333. DÖNERGE Dönmek Atlı Karınca
334. DÖVÜŞMEN Dövüşmek Boksör
335. DÖNEN Dönmek Mevsim
336. DÖNENGE Dönmek Mevsim
337. DÖNÜŞTÜREÇ Dönüştürmek Transformatör
338. DÖRDEÇ Dört Kare
339. DÖŞEMEN Döşemek Tesisatçı
340. DULDAÇ Dulda Şemsiye
341. DULUNGAÇ Dulunmak Sualtı oksijen tüpü
342. DULUNAÇ Dulunmak Sualtı oksijen tüpü
343. DURAĞI Durmak Park Yeri
344. DURUNÇ Durmak Statik
345. DURULAÇ Durulamak Temiz Su
346. DUYAÇ Duymak Radar
347. DUYMAN Duymak Muhabir
348. DUYURMAN Duyurmak Muhabir
349. DÜRÜNÇ Dürmek Rulo
350. DÜŞÜ Düşmek Şehit
351. DÜŞLENTİ Düş Muhayyele
352. DÜŞÜNMEN Düşünmek Filozof
353. DÜŞÜNÇ Düşünmek Felsefe
354. DÜZLEÇ Düzlemek Greyder
355. DÜNDÜZ Dün, Tün Leyl, Gece
356. DÜZÜNÇ Düzün Ritim
357. EBREN Evren Ejder, Ejderha
358. EDGÜ Edgü Hayırlı
359. EĞLENEK Eğlenmek Park
360. EĞİNÇ Eğilmek Reverans
361. EĞREK Eğremek Otel, Motel
362. EKERGE Ekmek Tohum Saçma Aleti
363. EKİNÇ Ekin Kültür
364. EKMEN Ekmek Tohum Saçma Aleti
365. ELERGE Elemek Turnuva
366. ELENEK Elemek Turnuva
367. ELEVERMEN Ele+Vermek Muhbir, Gammaz
368. EM Em İlaç
369. EMÇİ Em Eczacı
370. EMLEK Em Eczacı
371. EMRE Emremek Aşık
372. EMREMEK Ermemek Aşık Olmak
373. EMRENÇ Ermemek Aşk
374. ENDİK Endikmek Mütehayyir
375. ENDEK En Mühür
376. EPİTMEK Epitmek Sanat İcra Etmek
377. EPİTMEN Epitmek Sani
378. ENEN Enenmek Hadım
379. ERMEN Ermek Evliya
380. ERİŞMEN Erişmek Kamil
381. ERTE Erte Sabah
382. EREY Er Piyon
383. ESİNÇ Esmek Rüzgar
384. ESENMEN Esen Müslüman
385. ESENÇ Esen İslam
386. ESREÇ Esretmek Alkol
387. EŞKEK Eş Kadın
388. EŞLENÇ Eşlenmek Senkronizasyon
389. EVERMEN Evermek Nikah Memuru
390. EVERGE Everme Nikah
391. EVRİNÇ Evirmek İnkişaf
392. EVİNÇ Evmek, İvmek Aciliyet
393. EYLENÇ Eylenmek Amel, Fiil
394. EYLEK Eylemek Park
395. EYİTMEN Eyitmek Hatip
396. EYGİ Edgü Hayırlı
397. EYGÜ Edgü Hayırlı
398. EYMEN Eygü, İyi Hayırlı, Hayırşinas
399. EZMEN Ezmek Muazzeb, Azapkar
400. GEÇERGE Geçmek Kur
401. GERİNÇ Germek Stres
402. GERMEN Germek Lastik
403. GEZMEN Gezmek Turist
404. GEZEMEK Gezmek, Gezemek Seyahat Etmek
405. GEZİNÇ Gezmek Turizm
406. GEZELGE Gezmek Tur
407. GEZERGE Gezmek Tur
408. GİRİNÇ Girmek Girizgah
409. GİRİŞMEN Girişmek Müteşebbis
410. GİYERGE Giymek Gardrop
411. GİYİNÇ Giyinmek Defile
412. GİZENÇ Giz Mistisizm
413. GİZLENÇ Giz Mahremiyet
414. GİZDEM Giz Mistik
415. GOŞA Goşa, Koşa Mani, Rubai
416. GÖBELEK Göbelek Yuvarlak Mantar
417. GÖKMEN Gök  Astronot
418. GÖLGEÇ Gölge Şemsiye
419. GÖM Gömmek Define
420. GÖRÇEK Görmek Ufuk
421. GÖRCEĞİZ Görmek Ufuk
422. GÖRÜNÇ Görmek Vizyon
423. GÖREY Görmek Ziyaret
424. GÖRÜNTEÇ Görmek Ekran
425. GÖREÇ Görmek Mercek
426. GÖRMEN Görmek Ziyaretçi
427. GÖRELGE Görmek Fotoğraf
428. GÖZEĞEN Göz Ufuk
429. GÖZGEÇ Göz Ayna
430. GÖZLENÇ Gözlemek Müşahede
431. GÖV Gövermek, Göğ Ham
432. GÜLEK Gülmek Mütebessim
433. GÜDER Gütmek Çoban
434. GÜDÜNÇ Gütmek Siyaset
435. GÜTMEN Gütmek Çoban
436. GÜREMEN Güre Kuvvetli
437. GÜREŞMEN Güreşmek Pehlivan
438. HAYKIRAÇ Haykırmak Hoparlör
439. IDIMAK Idımak Azat Etmek
440. IDIK Idımak Azat
441. IĞRIK Iğrık Saat, Kronometre
442. IKLIĞ Iklık, Ik Kemençe
443. ILGAVUL Ilgamak Atlı Asker
444. ILGAMAN Ilgamak Komando
445. ILKIMAK Ilgım Serap Görmek
446. ILIKMAN Ilık Mutedil
447. ILINÇ Ilımak İtidalli, Mutedil
448. ILGANUS Ilgamak Yayın Balığı
449. IMRAĞ Imramak Aşık
450. IMRAMAK Imramak Aşık Olmak
451. IR Ir Şarkı
452. IRDAM Ir Şarkı
453. IRABAKAÇ Ira+Bakmak Teleskop
454. IRIM Ir Büyülü Söz, Abrakadabra
455. ISAÇ Isı Kalori
456. ISOT Isı+Ot Biber
457. ISMAN Is Sahip, Malik
458. ISMARGA Ismarlamak Sipariş
459. ISLAÇ Islamak Fıskiye
460. IŞI Işı Şua
461. IŞAÇ Işı Foton
462. IŞIRGA Işımak Lazer
463. IŞITMAN Işıtmak Lamba
464. IŞINÇ Işımak Lazer
465. IŞILAÇ Işımak Projektör
466. İÇİTEÇ İçitmek Enjektör, Şırınga
467. İÇİTMEN İçitmek Enjeksiyoncu
468. İÇERGE İçmek Meyhane
469. İÇMEN İçmek Ayyaş
470. İÇEĞEN İçmek Ayyaş
471. İĞDİZ İğ Verem
472. İĞDEK İğ Kutup
473. İĞNEÇ İğne Enjektör, Şırınga
474. İLENEK İlenmek Lanet
475. İLEY İl Banliyö
476. İLBEY İl+Bey Vali
477. İLHAN İl+Han Vali
478. İLÇEBEY İlçe+Bey Kaymakam
479. İLMEN İl Hemşehri
480. İLGİN İlgi Dair
481. İLETMEN İletmek Haberci
482. İMRE İmremek Aşık
483. İMRENÇ İmrenmek Gıpta Etmek
484. İNCELTEÇ İnceltmek Tiner
485. İNEÇ İnmek Paraşüt
486. İRKİNÇ İrkmek Taharrüş
487. İRŞİ İrşi Peri
488. İSTEMEN İstemek Talepkar
489. İŞİTEÇ İşitmek İşitme Cihazı
490. İŞMEN İş Memur
491. İŞLERGE İşlemek Computer
492. İTEÇ İtmek Jet Motoru
493. İTERGE İtmek Jet
494. İYEMEN İye Melik
495. İZMEN İz Dedektif
496. İZGE İz Emare
497. KABAN Kapmak Yaban Domuzu
498. KALIĞ Kalığ Hava
499. KALANÇA Kalmak Bakiye
500. KALÇAV Kalçamak Nüktedan
501. KALÇAMAK Kalçamak Espri Yapmak
502. KALDUN Kalmak Beka
503. KALGAY Kalmak Veliaht
504. KALKSI Kalkmak Kuşluk Vakti
505. KALGANÇI Kalgamak Kıyamet
506. KALMAN Kalmak Baki
507. KALINÇ Kalmak Beka
508. KAÇAV Kaçmak Firar
509. KAÇINÇ Kaçmak Firar
510. KAÇMAN Kaçmak Firari
511. KALKIŞMAN Kalkışmak Asi
512. KAMAN Kam Şaman
513. KAPSANÇ Kapsamak Muhteva
514. KAPINÇ Kapmak Kapris
515. KARANÇ Karanmak Lanet
516. KARAV Karamak Nazar
517. KARAVAŞ Karabaş Cariye
518. KARAVUL Karavul Kara Askeri, Jandarma
519. KARŞITMAN Karşıt Muhalif
520. KARŞINÇ Karşı Muhalefet
521. KALIVUL Kalığ Hava Askeri
522. KALGAMAK Kalgımak Zıplamak
523. KARAÇ Karmak Betonyer
524. KARIŞTIRAÇ Karıştırmak Mikser
525. KARMAN Karmak Mikser
526. KAŞANAK Kaşanmak Pisuvar
527. KATINÇ Katılmak İştirak
528. KAVRANÇ Kavramak Konsept
529. KAVRANAK Kavramak Konsept
530. KAVZAMAN Kavzamak Muhafız
531. KAYNATAÇ Kaynatmak Kettle, Elektrikli Su Isıtıcı
532. KAYGAÇ Kaymak Paten
533. KAYARGA Kaymak Kızaklı Motor
534. KAYARÇI Kayar Nalbant
535. KAYITMAN Kayıtmak Rücu Eden
536. KAYRAMAN Kayra İnayetli, Lütufkar
537. KAYŞAK Kayşamak Heyelan
538. KAZAÇ Kazmak Ekskavatör
539. KAZARGA Kazmak Ekskavatör
540. KAZIRGAN Kazı Cehennem
541. KAZINÇ Kazmak Maden
542. KESMEN Kesmek Kasap
543. KESİNÇ Kesmek Sansür
544. KESERGE Kesmek Mezbahane
545. KINAĞI Kın Ceza
546. KINANÇ Kınamak Ayıplama
547. KIRINMAN Kırınmak Dansçı
548. KIRINÇ Kırınmak Dans, Raks
549. KIRMAN Kırmak Melez
550. KIRKAÇ Kırkmak Kırkma Makası
551. KISKAMAK Kıskı Mengenelemek
552. KIVA Kıv Devlet
553. KIVRANÇ Kıvranmak Raks
554. KIVRIĞ Kıvrık Yılan
555. KIZINÇ Kızmak Hararet
556. KİZ Kiz, Giz Şifre
557. KOĞMAN Koğ Gıybetçi
558. KOLMAN Kol Polis
559. KOLÇU Kol Zabıta
560. KOLAVUT Kol Jandarma
561. KOLAĞUT Kol Jandarma
562. KOMALTI Komaltmak Namaz Kılmak
563. KOMALTMAN Komaltmak İmam
564. KONGAR Kongral Koyu Kızıl
565. KONGRUL Konur Anka Kuşu
566. KONUŞMAN Konuşmak Spiker
567. KORUMAN Korumak Bodyguard
568. KOŞ Koş Çift, İkili
569. KOŞMAN Koşma Şair
570. KOŞUKMAN Koşuk Şair
571. KOŞUNÇ Koşmak Şiir
572. KOVUŞTURMAN Kovuşturmak Takibatçı
573. KUN Kun, Hun İnsan
574. KÜĞ Küğ Şiir
575. KÜĞMEN Küğ Şair
576. KÖĞMEN Köğ, Küğ Şair
577. KÖĞÜZ Köğ Şiir
578. KÖKENÇ Köken Etimoloji
579. KÖKEY Kök Bahar, İlkbahar
580. KÖM Köm Define
581. KÖPÜRGE Köpürmek Sabun
582. KÖPÜNÇ Köp Feveran
583. KÖRÜMÇÜ Körmek, Görmek Astrolog, Yıldız Falcısı
584. KULA Kula Bordo
585. KULMAN Kul Abd
586. KURGAN Kurgan Türbe
587. KURÇAK Kurmak Heykel
588. KURDAM Kurmak Makina
589. KURAV Kurmak Mekanizma
590. KURMAN Kurmak Montajcı
591. KURGA Kurmak Montaj
592. KURAÇ Kurmak Zemberek
593. KURTARMAN Kurtarmak Halaskar
594. KURUNÇ Kurmak Mekanizma
595. KUTMAN Kut Mübarek Kişi
596. KUZAY Kuz Şimal, Kuzey
597. KÜÇÜM Küç, Güç Kudret
598. KÜNÇEK Kün, Gün Şemsiye
599. KÜR Kür Kuvvetli
600. KÜYEÇ Küy Bel, Kürek
601. KÜYGÜ Küymek Bel, Kürek
602. LAKLAĞI Laklamak Leylek
603. LAKLAĞAN Laklamak Leylek
604. LAYLAY Lay Ninni
605. LEYLEY Ley Ninni
606. MUT Mut Saadet
607. NİCEM Nice Miktar
608. NOYAN Noyan Genelkurmay Başkanı
609. OCUK Ocumak Fobi
610. OCUNAK Ocumak Fobi
611. OĞ Oğ Baba
612. OĞ Oğ An, Lahza
613. OĞDAK Oğ Rahim, Dölyatağı
614. OĞDUZ Oğ Erkek Evlat
615. OĞMAN Oğ Baba
616. OĞUR Oğur Saat
617. OĞRAK Oğur Dakika
618. OĞURDAK Oğur Saniye
619. OĞURÇAK Oğur Salise
620. OKMAN Ok Kemankeş
621. OKUMAN Okumak Hoca, Muskacı
622. OKAÇ Okumak Kitap
623. OKUNCAK Okumak Broşür
624. OKUNÇ Okumak Davetiye
625. OKURGA Okumak Kitap
626. OKUNAK Okumak Kitap
627. OKUV Okumak Kıraat, Tecvid
628. OLUNÇ Olmak Fenomen
629. OLÇAM Olmak Nimet
630. OLDAN Olmak Teşekkül
631. ONAĞ Onamak Helal
632. ONAMAN Onamak Tasdik Eden
633. ONARMAN Onarmak Tamirci
634. ONARGA Onarmak Tamirat
635. ONARAK Onarmak Tamirhane
636. ONGAN Ongan Totem, Fetiş
637. ONGUR Onmak Salah, Felah
638. ORAMAN Oramak Rençber
639. ORNATI Ornatmak İkame
640. ORNATMAN Ornatmak Mukim
641. ORUNÇ Orun Bahşiş
642. OSUNÇ Osmak Mukayese, Kıyas
643. OTA Otamak İlaç
644. OTAMAN Otamak Eczacı
645. OTAMA Otamak İlaç Tedavisi
646. OTANÇ Otamak İlaç Tedavisi
647. OTURGA Oturmak Sandalye
648. OTURMAN Oturmak Misafir
649. OVGA Ovmak Masaj
650. OVMAN Ovmak Masör, Masöz
651. OYDAŞMAK Oy Hemfikir Olmak
652. OYDAŞIM Oy Hemfikir
653. OYGA Oyu Nakış
654. OYGAMAN Oyga Nakkaş
655. OYULGA Oya Fotoğraf
656. OYULGAMAK Oya Fotoğraf Çekmek
657. OYUNÇ Oymak Hacim
658. OYNAMAN Oynamak Dansçı
659. OYMAN Oymak Hakkak
660. OZMAK Ozmak İrticalen Söylemek
661. ÖCEŞ Öceşmek Bahis
662. ÖDENÇ Ödemek Tazminat
663. ÖDERGE Ödemek Kredi Kartı
664. ÖĞERGE Öğe Element
665. ÖĞ Öğ Anne
666. ÖĞMEN Öğ Anne
667. ÖKMEN Ök Anne
668. ÖKEMEN Öke Dahi, Deha
669. ÖĞDEK Öğ Rahim, Dölyatağı
670. ÖĞDÜZ Öğ Kız Evlat
671. ÖĞÜL Öğ Kız Evlat
672. ÖĞRET Öğretmek Terbiye
673. ÖĞREYİK Öğrenmek Adabı Muaşeret
674. ÖLÇERGE Ölçmek Mizan
675. ÖLEV Ölmek Morg
676. ÖLÜNÇ Ölmek Cenaze
677. ÖNDEK Ön Ezel
678. ÖNEN Ön Rehber, İmam
679. ÖNERMEN Önermek Teklif Eden
680. ÖNÜR Ön Siftah
681. ÖRMEN Örmek Duvarcı
682. ÖRELGE Örmek Duvar
683. ÖRENEK Örmek Duvar
684. ÖRDEM Örmek Duvar
685. ÖRTÜN Örtünmek Pelerin
686. ÖRÜNÇ Örmek Duvar
687. ÖRÜTGE Örmek İnternet
688. ÖS Öz, Ös Can
689. ÖT Öt Zaman
690. ÖTÇEK Öt Saat
691. ÖTKEN Öt Tarih
692. ÖTÜĞ Ötüg Dua
693. ÖTÜĞMEN Ötüğ Duacı
694. ÖTÜNÇ Ötünmek Rica
695. ÖTNÜ Ötünmek İstirham
696. ÖVET Övmek Methiye
697. ÖVMEN Övmek Methiyeci
698. ÖYKÜNÇ Öykünmek Taklit
699. ÖYKÜNMEN Öykünmek Taklitçi
700. ÖZMEN Öz Muhtar
701. ÖZEÇ Özemek Tiner
702. ÖZLENÇ Özlemek Hasret
703. ÖZÜNÇ Öz Kimya
704. PATLAÇ Patlamak Bomba
705. PATLAN Patlamak Bomba
706. PİŞİREÇ Pişirmek Fırın
707. PİŞİRMEN Pişirmek Fırıncı
708. PUSAÇ Pusmak Siper
709. PUSANGA Pusmak Siper
710. PUSATMAN Pusat Silahşör
711. SAB Sab, Sav Atasözü
712. SAÇA Saçmak Bahşiş
713. SAGU Sagu Mersiye
714. SAGUN Sagun, Sağ Hekim, Doktor
715. SAGUNOTU Sagun+Ot Adam Otu
716. SIGUNOTU Sıgun+Ot Adam Otu
717. SAĞINÇ Sağ Tıp
718. SAĞARGA Sağmak Sağım Makinası
719. SAĞAÇ Sağmak Sağım Makinası
720. SAĞMAN Sağmak Mandıracı
721. SAKMAN Sak Dikkatli
722. SAKINÇ Sakınmak Mahzur
723. SAKLARGA Saklamak Kasa
724. SAKLANÇ Saklamak Emanet
725. SAKLAMAN Saklamak Emanetçi
726. SALMAN Salmak Haberci
727. SALDIRMAN Saldırmak Mütecaviz
728. SAKIĞ Sakımak Serap
729. SAKIR Sakımak Hayalet
730. SAKIMAK Sakımak Serap Görmek
731. SANAĞ San Matematik
732. SANLAV San Hürmet
733. SANÇAR Sançmak  Hançer
734. SAPMAN Sapmak Manyak
735. SARINGA Sarmak Sigara
736. SATINÇ Satmak Pazarlama
737. SATMAN Satmak Pazarlamacı
738. SATALGA Satmak Pazar
739. SATMAK Satmak Dükkan
740. SAVAŞMAN Savaşmak Cengaver
741. SAVMAN Sav Müddei, İddiacı
742. SAVDIZ Sav Avukat
743. SAVSANÇ Savsamak İhmal
744. SAVSAMAN Savsamak İhmalkar
745. SAVGA Sav İddianame
746. SAVDAM Sav İddianame
747. SAVUNÇ Savunmak Tez
748. SAVURMAN Savurmak Müsrif
749. SAVUTMAN Savut Silahşör
750. SAY Say, Saymak Hesap
751. SAYDIZ Saymak Muhasebeci
752. SAYIT Saymak Muteber
753. SAYINÇ Saymak Muhasebe
754. SAYARGA Saymak Hesap Makinası
755. SAYRANAK Sayrı Hastane
756. SAYRINÇ Sayrılmak Hastalık
757. SAYRILMAK Sayrı Hasta
758. SEÇERGE Seçmek Selektör
759. SELEKMEN Selek Cömert
760. SEMİRGEN Semirmek İştahlı
761. SEMİR Semirmek İştah
762. SEPİNÇ Sepmek Sirayet
763. SESLEÇ Seslemek, Ses Diafon
764. SESİNÇ Ses Fonetik
765. SEVMEN Sevmek Aşık
766. SEVDEN Sevmek Aşk
767. SEZİNÇ Sezmek Hissiyat
768. SEZEKMEN Sezek Dedektif, Hafiye
769. SIKINÇ Sıkılmak Eza
770. SINAN Sınamak Mülakatçı
771. SINAMAN Sınamak Mülakatçı
772. SINAT Sınamak Mülakat Heyeti
773. SINAKA Sınamak Atasözü
774. SIR Sır Cam
775. SIRDAK Sır Cam
776. SIVAMAN Sıvamak Sıvacı Ustası
777. SİN Sin Hile
778. SİSEÇ Sis Duman Makinası
779. SOĞUTAÇ Soğutmak Radyatör
780. SOKMAN Sokmak Akrep
781. SOLUTAÇ Solumak Solunum Cihazı
782. SOLURGA Solumak Solunum Cihazı
783. SOR Sormak Haber
784. SORAÇ Sormak Anket
785. SORANAK Sormak Anket
786. SORMAN Sormak Anketör
787. SORALGA Sormak Anket
788. SORGA Sormak İsticvap
789. SORDAK Sormak Test
790. SORUŞTURMAN Soruşturmak Muhakkik
791. SOYMAN Soymak Şaki, Haydut
792. SÖBELEK Söbe Sivri Mantar
793. SÖĞÜR Söğürmek Kebap
794. SÖĞÜRMEN Söğürmek Kebapçı
795. SÖK Sök Sakat
796. SÖMÜRMEN Sömürmek Müstemlekeci
797. SÖNDÜREÇ Söndürmek Söndürme Cihazı
798. SÖNDÜRMEN Söndürmek İtfaiyeci
799. SÖNDÜRGE Söndürmek İtfaiye
800. SÖNDÜREN Söndürmek İtfaiye
801. SÖVMEN Sövmek Kafir
802. SÖVÜNÇ Sövmek Küfür
803. SÖYLENÇ Söylen Mitoloji
804. SÖZMEN Söz Raportör
805. SÖZDEM Söz Dublaj
806. SÖZLEM Söz Dublaj
807. SUBARAK Su+Barak Kunduz
808. SUNMAN Sunmak Spiker, Takdimci
809. SUYAVUL Su Bahriyeli, Deniz Askeri
810. SUKIZI Su+Kız Mermaid, Denizkızı
811. SÜĞME Süğmek Kuyrukluyıldız
812. SÜĞDÜZ Süğmek Kuyrukluyıldız
813. SÜPÜREÇ Süpürmek Elektrikli Süpürge
814. SÜPÜRGEÇ Süpürmek Elektrikli Süpürge
815. SÜPÜRMEN Süpürmek Temizlikçi
816. SÜR Sürmek Zaman
817. SÜRENGE Sür Takvim
818. SÜRMEN Sürmek Şoför
819. SÜRENEK Sürmek Araba
820. SÜYME Süymek Kuyrukluyıldız
821. SÜYÜNÇ Süymek Müjde
822. SÜYÜNÇİ Süymek Müjdeci
823. ŞAKMAN Şakımak Şarkıcı
824. ŞAKIĞ Şakımak Şarkı
825. ŞAKIMAN Şakımak Şarkıcı
826. ŞAKINÇ Şakımak Şarkı
827. ŞİŞERGE Şişmek Balon
828. ŞİŞİRGE Şişmek Pompa
829. ŞİŞİREÇ Şişirmek Pompa
830. TAKINÇ Takılmak Kompülsiyon
831. TAPUĞ Tapmak İlahi, Dinsel Musiki
832. TAPINÇ Tapınmak Din
833. TAPMAN Tapmak Abid, İbadet Eden
834. TAPAK Tapmak Fetiş
835. TARMAK Tarım Ziraat Yapmak
836. TARAN Tarmak Çiftçi
837. TARANÇI Tarmak Çiftçi
838. TARINÇ Tarmak Ziraat
839. TARKAN Tarkan Madenci
840. TARMAN Tarmak Çiftçi
841. TARMAK Tarmak Ziraat Yapmak
842. TARTINÇ Tartmak Mukayese
843. TASANAK Tasarlamak Dekorasyon
844. TASMAN Tasarlamak Dekoratör
845. TASARMAN Tasarlamak Dekoratör
846. TASINÇ Tasarlamak Mantık
847. TAŞIMAN Taşımak Hamal
848. TAV Tav Sürat
849. TAVINÇ Tav Sürat
850. TAVMAN Tav Marangoz
851. TAVIŞKAN Tav Marangoz
852. TAŞIRGA Taşımak Kamyon
853. TAZ Taz, Daz Kel
854. TAŞSA Taz Keloğlan
855. TAŞIRGA Taşımak Yük Asansörü
856. TECİNÇ Tecimek Ticaret
857. TEKRE Tekre, Teker Daire
858. TEPİNÇ Tepmek Empüls
859. TEZGİNMEK Tez Devridaim Yapmak
860. TEZGİNÇ Tezginmek Tavaf
861. TİTRENÇ Titremek Rezonans
862. TİVELEK Tive, Deve Zürafa
863. TİGİN Tiğ Prens
864. TOĞURTKA Toğurtka Ağaçkakan
865. TOMURTKA Tomurtka Ağaçkakan
866. TOLU Tolu, Dolu Dolu
867. TOLUN Tolu, Dolu Dolunay
868. TOM Tom Küre
869. TON Ton, Don Çamaşır
870. TOPLAĞ Toplamak Cami
871. TOPLAK Toplamak Cami
872. TOPLANAK Toplanmak Cami
873. TOPLARGA Toplamak Kolektör
874. TOPRAMAK Topramak Katılaşmak
875. TORDAN Tor Amatör
876. TOYUN Toyun Şaman
877. TOYDUZ Toy Acemi
878. TÖLEK Töl Kuvvetli
879. TÖRÜNÇ Töre Ahlak
880. TUŞMAĞ Tuşmak, Düşmek Cehennem
881. TUŞLANÇ Tuş Rastlantı
882. TUŞLANTI Tuş Rastlantı
883. TUTMAN Tutmak Gardiyan
884. TUTAVUL Tutmak Gardiyan
885. TUTUNÇ Tutmak İktisat, Ekonomi
886. TÜĞMEK Tügmek Maskelemek
887. TÜĞEÇ Tüğmek Maske
888. TÜNEÇ Tün Kümes
889. TÜNDÜZ Tün Akşam
890. TÜRÜNÇ Türe Adalet
891. TÜREMEN Türe Adalet
892. TÜTÜNÇ Tütmek Duman
893. TÜTEK Tütmek Baca
894. TÜTEREK Tütmek Baca
895. TÜTERGE Tütmek Pipo
896. TÜZMEN Tüze Hukukçu
897. TÜZÜNÇ Tüz Hukuk Bilimi
898. TÜZGE Tüz Adalet
899. TÜZDEM Tüz Adalet
900. UÇMAN Uçmak Pilot
901. UÇAVUL Uçmak Havacı, Hava Askeri
902. UÇARGA Uçmak Helikopter
903. UÇAÇ Uçmak Planör
904. UÇANAK Uçmak Paraşüt
905. UÇMAĞ Uçmak Cennet
906. UVUT Ut Ar, Edep
907. UDUTMAK Udutmak Hipnotize Etmek
908. UDUTUM Udutmak Hipnoz
909. ULAMAN Ulamak Postacı
910. URU Ur Hazret, Hazreti
911. URUĞ Ur Hazret, Hazreti
912. USMAN Us Akıllı
913. UTAŞ Utmak İmdat, Medet
914. UTAR Utmak Muzaffer, Galip
915. UTMAN Utmak Muzaffer
916. UTAMAN Utmak Muzaffer
917. UTUŞ Utmak Zafer
918. UYARGA Uyarmak Alarm
919. UYARAÇ Uyarmak Alarm
920. UYARMAN Uyarmak İkazcı
921. UYMAN Uymak Konformist, Uyaroğlu
922. UYUNÇ Uyumak Hipnoz
923. UYUTAÇ Uyutmak Narkoz
924. UYUTMAN Uyutmak Narkozcu
925. UZABAKAÇ Uz+Bakmak Teleskop
926. UZADUYAÇ Uz+Duymak Radar
927. UZAYAZAÇ Uz+Yazmak Teleks
928. UZAMAN Uza, Uzay Astronot, Kozmonot
929. UZANOT Uza+(-naut: yabancı ek) Astronot, Kozmonot, Taykonot
930. UZAVUL Uza Astronot, Kozmonot
931. UZAVUT Uza Astronot, Kozmonot
932. UZDAN Uz Sanat
933. UZDAM Uz Sanat
934. ÜĞÜL Üğ Kız evlat
935. ÜLGÜ Ülümek Terazi
936. ÜLEÇ Ülemek Jilet
937. ÜNLEÇ Ünlemek Mikrofon
938. ÜNDEV Ün Meşhur
939. ÜNMEN Ünlemek Spiker
940. ÜRGEL Ürgel Planetoid, Göktaşı
941. ÜKEK Ükek Burç, Zodyak
942. ÜRÜNÇ Ürün Hasılat
943. ÜTEÇ Ütmek Fırın
944. ÜVEMEK Üvemek Karından Konuşmak
945. ÜVEMEN Üvemek Vantrolog
946. ÜZÜT Üz, Öz Can
947. VARINÇ Var Hipotez
948. VERİNÇ Vermek Sadaka
949. VURMAN Vurmak Suikastçi
950. VURUŞMAN Vuruşmak Silahşör
951. YABGU Yabgu Devlet Başkanı
952. YAVGU Yabgu Devlet Başkanı
953. YADSIMAN Yadsımak Münkir
954. YALMAVUZ Yalmağus Dev
955. YAĞNA Yağna Fil
956. YAKINÇ Yakınmak Şikayet
957. YAKINMAN Yakınmak Müşteki, Şikayetçi
958. YAKARMAN Yakarmak Duacı
959. YAKMAN Yakmak Kundakçı
960. YALAP Yalabımak Nur
961. YALAV Yalmak Ateş, Alev
962. YALVAMAN Yalvamak Resul, Peygamber
963. YALAVAÇ Yalvamak Resul, Peygamber
964. YALMAK Yalmak Ateş Almak, Alevlenmek
965. YANSAÇ Yansımak Ayna
966. YANSAK Yansımak Ayna
967. YANAÇ Yanmak Brülör
968. YANKILAÇ Yankı Akustik
969. YAPINÇ Yapmak İnşaat
970. YAPMAN Yapmak Usta
971. YARAY Yar Tim (Usta Birlik)
972. YARANÇ Yaramak Kâr, Fayda
973. YARATGAN Yaratmak Halik
974. YARATUR Yaratmak Halik
975. YARATMAN Yaratmak Halik
976. YARÇI Yar Hissedar
977. YARIŞTAY Yarış Olimpiyat
978. YARINÇ Yarmak Otopsi
979. YARMAN Yarmak Otopsi Hekimi
980. YARLIĞAN Yarlıgamak Gaffar
981. YARLIĞAR Yarlıgamak Gafur
982. YARLIGASUN Yarlıgamak Gaffar
983. YARLIGAÇ Yarlıgamak Mağfiret
984. YALVAMAK Yalvamak Haber Vermek
985. YARGAN Yargı Jüri Üyesi
986. YARGAT Yargı Jüri
987. YARGANAK Yargı Mahkeme
988. YASATAY Yasa Senato, Parlamento
989. YASAMAN Yasamak Senatör, Parlamenter
990. YASAÇI Yasa Senatör, Parlamenter
991. YASAĞ Yasa Haram
992. YASAVUL Yasa Adli Kolluk, Zabıta
993. YAŞATMAN Yaşatmak Muhyi
994. YAŞANÇ Yaşamak Hayat Tecrübesi
995. YATARGA Yatmak Kanepe, Çekyat
996. YATIŞTIRMAN Yatıştırmak Teskin Edici, Sakinleştirici
997. YATINÇ Yatmak Hastanede Yatma
998. YAVU Yağı, Yavı Düşman
999. YAVUK Yavuk, Yağuk Nişanlı, Sözlü
1000. YAYINÇ Yaymak Sinyal
1001. YAYARGA Yaymak Sinyalizatör
1002. YAYAK Yaya Piyade
1003. YAYANAK Yaymak Neşriyat
1004. YAZAÇ Yazmak Kalem
1005. YAZGAÇ Yazmak Kalem
1006. YAZALGA Yazmak Defter
1007. YAZARGA Yazmak Yazar Kasa
1008. YAZDIÇ Yazmak Kitabe
1009. YAZINÇ Yazmak Edebiyat
1010. YAZIĞ Yazık Günah
1011. YAZGAN Yazmak Kaderi Yazan (Tanrı)
1012. YEDEL Yedmek İstepne, Yedek Lastik
1013. YEĞLEK Yeğ Optimal
1014. YEĞRİ Yeğ Optimum, En Uygun
1015. YELBEĞEN Yelbeğen Dev
1016. YELİNÇ Yel Rüzgar
1017. YEKİNÇ Yekinmek Kıyam
1018. YELTEMEK Yeltek Kararsız Kalmak
1019. YENMEN Yenmek Galip
1020. YERDEK Yer Arazi
1021. YERÇİ Yer Rehber
1022. YERLEÇ Yer Pusula
1023. YERİNÇ Yermek Hiciv
1024. YERMEN Yermek Heccav
1025. YERTİNÇ Yer Dünya
1026. YETEĞİ Yedi, Yeti Hafta
1027. YETMEN Yetmek Kamil
1028. YETİNÇ Yetinmek Kanaat
1029. YEZBE Yezbe Pergel
1030. YIĞGA Yığmak Blok, Blokaj
1031. YIĞARGA Yığmak Ambar
1032. YIĞINÇ Yığmak Stok
1033. YIĞIŞKA Yığışmak İzdiham
1034. YIKAYAÇ Yıkamak Çamaşır Makinası
1035. YIKAÇ Yıkmak Buldozer
1036. YIKARGA Yıkamak Çamaşır Makinası
1037. YIKMAN Yıkmak Tahripkar, Yıkım Aleti
1038. YIKINÇ Yıkmak Felaket
1039. YIRMAN Yır Şarkıcı
1040. YIRDAM Yır Şarkı
1041. YİĞ Yiğ Kutup
1042. YİĞDİZ Yiğ Kutup
1043. YİĞDEK Yiğ Verem
1044. YOĞLAM Yoğlamak İnkar
1045. YOĞDAM Yoğ İnkar
1046. YOĞLAMAK Yoğlamak İnkar etmek
1047. YOĞSAMAN Yoğsamak Münkir, İnkarcı
1048. YOKSAMAN Yoksamak Münkir, İnkarcı
1049. YOKSAMAK Yoksamak İnkar Etmek
1050. YOĞSAMAK Yoksamak İnkar Etmek
1051. YOLAÇAR Yol+Açmak Greyder
1052. YOLDAK Yol Otoban
1053. YOLDUZ Yol Trafik Polisi
1054. YOLMAN Yol Trafik Polisi
1055. YONTMAN Yontmak Heykeltraş
1056. YONTAÇ Yontmak Traş Aleti
1057. YORUMAN Yorum Müfessir
1058. YORDAK Yormak Tabir, Rüya Tabiri
1059. YORUNÇ Yormak Tefsir
1060. YORDAN Yormak Tefsir
1061. YORMAN Yormak Müfessir
1062. YÖNLEÇ Yön Pusula
1063. YÖRÜNGEÇ Yörünge Orbital
1064. YÖRÜNÇ Yör Tur
1065. YÖRDEK Yöre Varoş
1066. YÖRGE Yöre Banliyö
1067. YÖRGENMEK Yörgenmek Tur Atmak
1068. YÖRGENÇ Yörgenmek Tur
1069. YOM Yom Talih, Şans
1070. YUĞDAK Yuğ Cenaze
1071. YULA Yula Ruh
1072. YULAMAK Yula Rüya Görmek
1073. YUM Yum Talih, Şans
1074. YUMRUĞAN Yumruk Boksör
1075. YUMDAK Yum Hizmet
1076. YUMUŞMAN Yumuş Hizmetkar
1077. YUNAÇ Yunmak Banyo
1078. YUNALGA Yunmak Gusül
1079. YUNARGA Yunmak Banyo
1080. YUNUP Yunmak Abdest
1081. YUNDAM Yunmak Abdest
1082. YUVANMAK Yuvanmak Teselli Olmak
1083. YUVANÇ Yuvanmak Teselli
1084. YUVARGA Yuvar Elektrikli Merdane
1085. YUVDUK Yuv Küre
1086. YUVDUZ Yuv Küre
1087. YUVDAM Yuv Küre
1088. YÜKLEÇ Yüklemek Şarj Aleti
1089. YÜKLENÇ Yüklemek Şarj
1090. YÜKLERGE Yüklemek Vinç
1091. YÜKLET Yüklemek Kamyon
1092. YÜKÜN Yük İyon
1093. YÜKNÜ Yükünmek Secde
1094. YÜKÜNÇ Yükünmek Secde
1095. YÜKÜNMEN Yükünmek İmam
1096. YÜLÜNÇ Yülümek Traş
1097. YÜLDEK Yülümek Traş
1098. YÜRÜTGE Yürütmek Koltuk Değneği
1099. YÜRÜNÇ Yürümek İcra
1100. YÜZEÇ Yüzmek Palet
1101. YÜZMEN Yüzmek Debbağ, Tabakhaneci
1102. YÜLEÇ Yülümek Jilet, Traş Bıçağı
1103. YÜLERGE Yülümek Traş Makinası
1104. YÜZERGE Yüzmek Amfibi Araç
1105. YÜZTÜGEN Yüz+Tüğmek Maske


Lütfen
Bu E-Kitabı Tüm Tanıdıklarınıza E-Mail İle Gönderin!
Sosyal Sitelerde ve Forumlarda Paylaşın!
Çok Fazla Sayıda Kişiye Ulaşmasını Sağlayın!




Lütfen
Bu E-Kitabı Tüm Tanıdıklarınıza E-Mail İle Gönderin!
Sosyal Sitelerde ve Forumlarda Paylaşın!
Çok Fazla Sayıda Kişiye Ulaşmasını Sağlayın!



ÖZTÜRKÇE
TERİMLER SÖZLÜĞÜ




BAŞLARKEN
Bu çalışma, en yaygın gündelik kullanım alanlarının ve bilim dallarının içerdiği terimlerin Türkçe karşılıklarını anlaşılır ve uygulanabilir bir biçimde derlemeyi amaçlamaktadır. Yıllar süren kişisel derleme çalışmalarından ve tamamen geleneksel kaynaklardan yararlanılarak ortaya çıkan bu küçük eser, kolaylık sağlaması bakımından tablolar halinde düzenlenmiştir. Orta Asya kökenli kelimeler, diğer Türk lehçe ve şiveleri, Asya Türk Devletlerinin resmi dilleri ve Anadolu halk ağzı titizlikle incelenmiş ve kullanım kolaylığı ile terimsel nitelik taşıma ölçütlerine göre toplanarak sınıflandırılmışlardır. Ancak buradaki amaç derleme yapmaktan ziyade pratik kullanım olduğu için hangi sözcüğün nereden kaynaklandığı veya anlamının ne olduğu çok gerekmedikçe uzun uzun anlatılmamıştır. Oluşan tablolardaki az sayıdaki boşluk ise yine çeşitli kriterlere göre oluşturulan veya anlamı kaydırılan kelimelerle doldurulmuştur. Fakat bunlar çok az sayıdadır. Yine de halk düşünüşü ve söyleyişine uygun olmaları için en üst düzey gayret gösterilmiştir. Sözü çok fazla uzatmadan, genel olarak tüm özleştirme denemeleri özel olarak ise bu çalışma için öne sürülebilecek karşıt görüşlere ve bunların kısaca savunmalarına değinmek bazı soruları yanıtlamak açısından yararlı olacaktır. Öz Türkçe sözcüklerin üretilmesine veya terimlerin kullanılmasına ilişkin temel sorunları şu başlıklar altında toplayabiliriz.
1. Üretilen kelimelerin veya yerleştirilmeye çalışılan terimlerin yapay olması.

AÇIKLAMA-1: Herşeyden önce tüm sözcüklerin yapay olduğu iddiası geçerli değildir. Derleme çalışmaları halk kültüründe zaten var olan sözcükleri, taşıdığı anlam bakımından olduğu gibi korumayı veya bazen anlam kaydırmalarıyla kullanımlarını yaygınlaştırmayı ve çoğu zaman da sonuç olarak terim niteliğinde kullanmayı amaçlar. Gerçekten de bu çalışmada elden geldiğince yeni sözcük üretilmesi yoluna gidilmemiştir. Aksine halk ağzında kullanılan öğeler bir araya getirilmeye çalışılmıştır. Üretilen kısıtlı sayıdaki yeni sözcük ise söyleyiş kolaylığı esas alınarak ve halk düşünüşü temelinde mantıksal olarak ortaya çıkartılmıştır. Üstelik geçmişte yapay olarak üretilen pek çok kelime bugün yerleşmiştir ve kullanımı kabul görmüştür. Tek bir örnek vermek gerekirse “olanak” sözcüğünde olduğu gibi... Yapay olarak üretilen bu sözcük günümüzde karşılığı olarak önerildiği “imkan” sözcüğünden daha fazla yaygın biçimde kullanılmaktadır.

2. Üretilen veya derlenen sözcüklerin gülünç olması veya öyle algılanması.

AÇIKLAMA-2: Kimi zaman bazı sözcüklerin gülünç bulunması iki nedene dayalıdır. İlk olarak, tamamen yeni olan veya ilk defa duyulan bir sözcüğün kulağa yabancı gelmesi nedeniyle önyargılı yaklaşılması en temel sorundur. Ancak bu önyargı zamanla yok olabilmektedir, önemli olan sözcüğün kolay kullanılabilir olmasıdır. Örneğin “olanak, olasılık” gibi kelimeler ilk üretildiklerinde alay konusu yapılmışlardır, ancak günümüzde bilimsel tabirler olarak yerleşen bu terimleri hemen herkes kullanmaktadır. İkinci neden ise üretilen kelimenin halk ağzının yerleşik kullanım ahengine veya kolaylığına aykırı olması önemli bir gerekçedir. Gerçekten de bu sözcükler ne yapılırsa yapılsın yerleşik olarak kullanılamazlar ve sözlüklerin içinde yitip giderler.  Ancak yine de bilinmesi gereken diğer husus şudur ki, bazı sözcüklerin geldiği dillerdeki anlamları hiç de daha az gülünç ve daha az uydurma değildir. Örneğin “Televizyon” sözcüğü Latin kökenli dillerden birebir çeviri ile ifade edersek “Tele+Vision=Uzak+Görüntü” demektir. Üstelik yerleşik olduğu için savunulan pek çok sözcük bizim kültürümüzden tamamen uzaktır ve hiçbir geleneksel dayanağı yoktur. Örneğin “Mart” kelimesi Latin Savaş Tanrısı “Mars”ın adından gelir. Aynı durum pek çok Farsça ve Arapça kökenli kelime için de geçerlidir. Bunlara benzer binlerce örnek verilebilir.

3. Üretilen veya kullanımı yaygınlaştırılan kelimelerin Çoktanrılı ve/veya İlkel dönemlere ait olması.

AÇIKLAMA-3:  Bu iddia doğru olmakla birlikte, günümüzde hemen her kültür için geçerli bir durumdur. Mesela gezegen adlarının tamamı için bu esas geçerlidir. Örneğin “Jüpiter” Roma mitolojisinin Baş-Tanrısıdır. İngilizcedeki gün adlarının her biri Cermen kökenli bir tanrının adından gelir. Mesela “Thursday” sözcüğü” Thor’s Day=Yıldırım Tanrısı’nın Günü” demektir. Ancak bunlar Pagan veya Putperest bir yaklaşımı benimsemek anlamına gelmez. Mitoloji kahramanlarının sembolik yansıması olarak ele almak daha doğru olacaktır.

Her alandaki alternatif öneriler farklı Türk topluluklarında/uluslarında uygulandığında hepsi de korunarak varlığını devam ettirebilecektir. Bu çalışma bir örnek niteliğinde olup geliştirilmeye açıktır, yeter ki benimsenebilir terimler türetilebilsin. Diğer alanlardaki çalışmalar eklendikçe kitapçık genişleyecektir. İsteyen herkes bu çalışmayı genişletebilir ve istediği yerde alıntılayabilir.

                                                                                                                                              Öğr.Gör. Cengiz Kurt

SÜRENGE

SÜRENGE
No. Ayın (Ay) Nitel Araçlı İşlevsel Andıklı Süre
1 Süre
2 Süre
3 Dönenge
(Sürem)
1 Nisan AÇAR AÇAN KÖTEN DİKİM KÖKEK 31 31 30* CAY
(KÖKEY)
2 Mayıs KIRÇAN KANDIK SABAN SAÇIM KORAN 31 31 31
3 Haziran UĞRAŞ ISIK KOSAK KIRKIM BUĞU 31 31 31
4 Temmuz BİÇEN TOZARAN ORAK BİÇİM KULCA 31 31 31 YAZ
5 Ağustos BOZAR BOZARAN DİREN DERİM TEKE 31 31 31
6 Eylül SÖKEN KISIK DÖVEN VERİM OĞNA 30* 30 31
7 Teşrin-i Evvel BUDAN KOÇAN TAPAN EKİM SIĞIN 30 30 30 GÜZ
(GÜZEY)
8 Teşrin-i Sani KARAŞ BALAĞAN DİBEK SÖKÜM KOÇKAR 30 30 30
9 Kanun-i Evvel KIRLAŞ ARALIK KAZAN KATIM ELİK 30 30 30
10 Kanun-i Sani BUĞAN ÇAĞAN OCAK SAĞIM GEYİK 30 30 30 KIŞ
11 Şubat AKPAN GÜCÜK KİRMEN ÜSÜM ARKAR 30 30 30
12 Mart YELEN TULUĞAN KÜLEK SÜRÜM TOYGAR 30 30* 30
  AÇIKLAMA: İklimsel
Değişiklikler Tarım Araçları Kırsal İşlemler Hayvan Adları *: 4 yılda bir 31 gün çeker.
 Birinci ayın birinci günü günümüz takvimiyle 21 Mart’tır.
 Ayların süreleri mevsimlerin bilimsel toplam sürelerine göre düzenlenmiştir. 


GÜNEĞİ (YEDEĞİ)
No. Gün Yöresel Öz-Türkçe 1 Öz-Türkçe 2
1 Cumartesi GİREĞİ BAŞGÜN GİREGÜN
2 Pazar DİREĞİ DERGÜN DİREGÜN
3 Pazartesi GEÇEĞİ ODGÜN GÜRGEGÜN
4 Salı ORTAĞI ORGÜN BARASGÜN
5 Çarşamba UĞRAĞI YEYGÜN İNEGÜN
6 Perşembe GİDEĞİ ARAGÜN TOZAGÜN
7 Cuma TOPLAĞI ELGÜN BAYRIGÜN
Not: Yalnızca halk kültüründeki mantığın anlaşılabilmesi için günler bu sırayla dizilmiştir.
İslami geleneğe göre hafta tatili Çarşamba öğleden sonra başlar, Cuma öğleden sonra biter (Toplamda yine 2 gün eder). Zannedildiğinin aksine İslam geleneğinde Cuma tam gün tatil değildir. Ancak tam gün tatil yalnızca Perşembe’dir. Bu nedenle Perşembe için geçmişte halk ağzında Aragün veya Gideği denilmiştir. Yine aynı şekilde Cumartesi için Gireği veya Başgün denilmesi de bu nedenledir.


YIL SÜRENGESİ (12 ANDIKLI SÜRENGE)
No. Eski-1 (Anlamı) Eski-2 (Anlamı) Yeni
1 Sıçkan (Fare) Sıçgan (Fare) SIÇAN
2 Ut (Öküz) Buğa (Boğa) BOĞA
3 Pars (Leopar) Bars (Leopar) PARS
4 Tavışkan (Tavşan) Koyan (Tavşan) TAVŞAN
5 Lu* (Ejder) Bal (Balık) BALIK
6 Çılan (Yılan) Yılan (Yılan) YILAN
7 At (At) Yunt (At) AT
8 Koy (Koyun) Koçkar (Koç) KOYUN
9 Biçin (Maymun) Meçin (Maymun) BİÇİN
10 Tagaku (Tavuk) Toğ (Tavuk) TAVUK
11 İt (Köpek) Köpek (Köpek) KÖPEK
12 Tonguz (Domuz) Tonuz (Domuz) DOMUZ
*Lu: Ejder yerine Nek (Timsah) kullanıldığı da olur.
 Her hayvan bir yılı gösterir. Örneğin; “Pars Yılı” gibi. Her yılın o hayvanın özelliklerine göre şekillendiğine inanılır. Örneğin Maymun yılında eğlence ve hilenin artacağı inanışı vardır.
 (ÇAĞ: 12x5=60) şeklindeki dönemler halindedir. Bu rakam ortalama insan ömrüdür.
 Türk Takvimi Mete Han’ın tahta çıkış tarihi olan M.Ö. 209’da başlar.


GÜN
Oğur Öyün Türkçe-1 Türkçe-2 Bölüm
06.00 Sabah ERTE KÜNE (GÜNDÜZ)
KÜN
Kuşluk BİRİNDİ (BİRİNÇ) KALKSI
12.00 Öğle ÖĞLE
İkindi İKİNDİ (İKİNÇ)
18.00 Akşam BİTE TÜNE (DÜNDÜZ)
TÜN
Yatsı ÜÇÜNDÜ (ÜÇÜNÇ) YATSI
24.00 Leyl GECE
Teheccüd DÖRDÜNDÜ (DÖRTÜNÇ)
 Yönler: GÜNEY, TÜNEY, DOĞU, BATI


ÖT (BİLLE)
No. Bille Türkçe Çevrim Kısaltma
1 Saat OĞUR Or.
2 Dakika OĞRAK 60 Or. Ok.
3 Saniye OĞURDAK 60 Ok. (3600 Or.) Od.
4 Salise OĞURÇAK 60 Od. (3600 Ok.) Oç.
6 An OĞ Oğ.
 Güngen / Ödçek: Saat (Zamanı ölçen aygıt)

GÖKBİLİM

Dişil öğeler de tıpkı eril öğelerle aynı sınıflandırmaya tabi tutulmuştur. Örneğin dişil özellikte olan Umay için de Han sıfatı kullanılmıştır (Umay Han). Çünkü Türkçe’de sözcüklerin dişil farklılaşması yoktur. Bu tür farklılaşma bulunan sözcükler yabancı dillerden gelmedir. Örneğin Kral-Kraliçe, Prens-Prenses gibi… Türkçe’de ise bir Boy’un başında bulunan kişi “Han” sıfatı taşır. İster dişi ister erkek olsun.
KURAL-1: Tekil gökcisimlerine (yıldız, gezegen gibi) Türk söylence kahramanlarının ve tanrılarının adları ile Türk Boy’larının adları verilir.
KURAL-2: Çoklu gökcisimlerine (takımyıldız gibi) Türk kültürüne ait tarımsal ve göçebe unsurların ve hayvanların adları verilir.

GEZEGENLER
Gezegen Öz-Türkçe Öz-Türkçe Geleneksel Söylencesel Uydu
1 Merkür KONUŞUK TİLEK ARANDIZ - ARANTIR AYIĞHAN (AYIKHAN) –
2 Venüs SEVİT ÇOLPAN SEVİNDİZ - SEVİNTİR UMAYHAN (OMAYHAN) –
3 Dünya YERTİNÇ YERİNDİZ - YERİNTİR 1
4 Mars SAKIT KÜRÜT KIZANDIZ - KIZANTIR KAYRAHAN 2
5 Jüpiter ÖNGEY ONGAY ERENDİZ - ERENTİR ÜLGENHAN (ÜLKENHAN) 63 (4)
6 Satürn SEĞMEN BULGAY SEKENDİZ - SEKENTİR OĞUZHAN 60
7 Uranüs OZAN ALPAN SAĞINDIZ - SAĞINTIR ERLİKHAN (ERLEGHAN) 27 (5)
8 Neptün KÖÇMEN YÖRÜK ESENDİZ - ESENTİR ALTANHAN (ALTAYHAN) 13
 Kelime sonlarındaki Han ekleri ayrılabilir veya kaldırılabilir.
 Parantez içlerindeki rakamlar büyük uydu sayısı, diğerleri ise toplam uydu sayılardır.
 En sağ sütunda Oğuz Han hariç, hepsi Türk Tanrılarının adlarıdır. Oğuz Han, Tanrı değildir.


GEZENÇELER
Gezegençe Türkçe Uydu
1-A Plüton TALAYHAN (DALAYHAN) 2
1-B Charon YAYIKHAN (CAYIKHAN)
2 Ceres ZADAHAN (YADAHAN) –
3 Eris ANDARHAN –
4 Haumea USANHAN –
5 Makemake KÜBEYHAN –
 Son bulgulara göre Talayhan ve Yayıkhan birbirinin etrafında dönen iki gökcismidir.
 Talayhan ve Yayıkhan’ın da etrafında dönen ortak iki uyduları vardır.
 İsimlerin sonundaki HAN kaldırılabilir ve TOYUN eklenebilir (Andar Toyun gibi).
 Hepsi Türk Tanrılarının adlarıdır.


KAYRAHAN UYDULARI
1 Deimos BUNÇAK (BUNCAK)
2 Phobos BUSUL (BUZUL)
 2 uydu, Kayra Han’ın sarayına giden yolu bekleyen 2 bekçisinin adıdır.
 İsimlerin sonuna TOYUN eklenebilir (Bunçak Toyun gibi).

ÜLGENHAN UYDULARI
1 Io KARŞIT
2 Europa PURA (BURA)
3 Ganymede BURÇA
4 Callisto YAŞIL
5 Amalthea KANIM
6 Himalia BAKTI
7 Elara KARGUŞ
 63 uydunun ilk 7 tanesinin adı Ülgenhan’ın oğullarının adıdır (AK ERLER).
 Diğer 7 tanesine ise tespit edilerek 7 kızının adı verilir (AK KIZLAR).
 Geri kalanlar ise 7’şer olarak sınıflandırılarak İyicil ruhların (iyelerin) adları verilir.
 İsimlerin sonuna TOYUN eklenebilir (Pura Toyun gibi).


ERLEGHAN UYDULARI
1 Miranda KARAŞ
2 Umbriel MATIR (BATIR)
3 Ariel ŞINGAY (ÇINGAY)
4 Oberon KÖMÜR
5 Titania BADIŞ
6 Cordelia YABAŞ
7 Ophelia TEMİR (TEMÜR)
8 Bianca UÇAR
9 Cressida KEREY
 27 uydunun ilk 9 tanesinin adı Erlikhan’ın oğullarının adıdır (KARA ERLER).
 Diğer 9 tanesine ise tespit edilerek 9 kızının adı verilir (KARA KIZLAR).
 Geri kalan 9 tanesine ise 9 kötü ruhun (iyenin) adları verilir.
 İsimlerin sonuna TOYUN eklenebilir (Kerey Toyun gibi).


ALTANHAN UYDULARI
No. Uydu Korkut Ata Türk Devleti
1 Triton KORKUT SÜMER
2 Nereid BOĞAÇ ETRÜSK
3 Proteus BURLA HUN
4 Naiad BEYREK TABGAÇ
5 Thalassa URUZ GÖKTÜRK
6 Despina DUMRUL UYGUR
7 Galatea SELCEN TÜRGEŞ
8 Larissa YEĞENEK SABAR
9 Fairy1 BASAT AVAR
10 Fairy2 EMREN KUMAN
11 Fairy3 SEĞREK PEÇENEK
12 Fairy4 KAZAN OĞUR
13 Fairy5 GÖNE HAZAR
 13 uyduya tarihteki 13 Türk Devletinin adı verilebilir.
 Kişi (Çağatay vs.) veya Hanedan (Selçuklu vs.) şeklindeki Devlet adları tercih edilmemiştir.
 Diğer bir seçenek olarak Dede Korkut kitabına istinaden Korkut Ata’nın adı ve 12 öyküsünü temsil eden bir kahramanın ismi verilebilir.

TALAYHAN-YAYIKHAN UYDULARI
1 Nix ABRA
2 Hydra YUTPA
 2 uydu, yeraltındaki okyanusta yaşayan 2 ejderhanın adıdır.


OĞUZHAN UYDULARI
1 Mimas KAYI BOZOKLAR
2 Enceladus BAYAT
3 Tethys ALKALI
4 Dione KARALI
5 Rhea YAZIR
6 Titan YIPAR
7 Hyperion DODURGA
8 Iapetus DÖĞER
9 Phoebe AVŞAR
10 Janus KIZIK
11 Epimetheus BEKTİLİ
12 Helene KARKIN
13 Telesto BAYUNDUR ÜÇOKLAR
14 Calypso BECENE
15 Atlas ÇAVULDUR
16 Prometheus ÇEPNİ
17 Pandora SALGUR
18 Pan EYMÜR
19 Ymir ALAYUNT
20 Paaliaq ÜREĞİR
21 Tarvos İĞDİR
22 Ijiraq BÜĞDÜZ
23 Suttungr YIVA
24 Kiviuq KINIK
25 Mundilfari SORKI BAŞOKLAR
26 Albiorix LALA
27 Skathi SAKLAB
28 Erriapo MURDAŞAY
29 Siarnaq TURUMÇI
30 Thrymir KARAÇIK
31 Narvi KAZIĞURT
32 Methone KANGA
33 Pallene KALAÇ
34 Polydeuces TEKEN
35 Daphnus KARLUK
36 Aegir KIPÇAK
 60 uydunun adları Türk Boylarının adlarından oluşur.
 Tabloda yer almayan 24 uyduya da Öz-Türkçe boy adları verilir.
 Boy adları 12’şer olarak sınıflandırılır ve –ok ile biten Bölük adları verilir.

İÇ UZATAŞLAR
1 Uzataş Öz-Türkçe
2 Pallas SUYLA
3 Juno TATAY (TATA)
4 Vesta AYNA (AYINA)
5 Astraea OKTO
6 Hebe ERDENEY
7 Iris ÖZEN (ÖSEN)
8 Flora SATILAY
9 Metis ERKLİĞ
10 Hygiea CEDEY (ÇETEY)
11 Parhenope SABIRAY (SABARAY)
12 Victoria KATAY
13 Egeria ORANGAY
14 Irene ANCASIN
15 Eunomia İRLE
16 Bellona AYZIT (AYIĞSIT)
17 Leukothea TOYAR
18 Fides GAŞIT (KAŞIT)
KULLANILABİLECEK DİĞER TANRI ADLARI:
OYMON, OYSUL, SUVOLTA, TAYÇI, GÖLPÖN, KAMBAR, ARAH, TARILAY, ALAS
 İsimlerin sonuna TOYUN eklenebilir (Tatay Toyun gibi).
 Hepsi Türk tanrılarının adlarıdır.
 Diğer Uzataşlara da Türk tanrılarının adları verilir.
 Tamamı Mars ve Jüpiter arasında yer alırlar.


DIŞ UZATAŞLAR
Uzataş Türkçe
1 Varuna GILGAMIŞ
2 Orcus ALPAMIŞ
3 Sedna BULCA
4 Ixion ALINCA
5 Quaoar ALAŞ
6 Truvalılar ARGIŞ
 İsimlerin sonuna HAN eklenebilir (Bulca Han gibi).
 ARGIŞ hariç hepsi Türk söylence kahramanlarının adlarıdır. (ARGIŞ: Kervan)
 Diğer Uzataşlara da Türk söylence kahramanlarının adları verilir.
 Tamamı Neptün sonrasında yer alırlar.


KÜMEÇLER
Kümeç Ad-1 Ad-2 Geleneksel
Süreyya ÜLKER TOPÇALAR MEÇİN
Praesepe ARIKOVANI KOVAN KOVAN
Wildduck ÖRDEK TOPAÇ TOPAÇ
 Kümeçler ayrı olarak sınıflandırılmaları gereken yıldız kümeleridir.
 Bu tabloda en çok bilinen kümeçler sadece örnek olarak verilmiştir.
 Diğer kümeçler için Messier Kataloğu taranmalıdır.

TAKIMYILDIZLAR
Takımyıldız Uyarlama Özgün Geleneksel
1 Andromeda Gelin Elik Kulca
2 Antlia Körük Çömlek Külek
3 Apus Kırlangıç Çekiç Bayra
4 * Aquarius Saka Kova Könek
5 Aquila Kartal Toğrul Bürküt
6 Ara Sunak Ülek Ülek
7 Argo (a+b+c) Gemi (a+b+c) Oba (a+b+c) Ağıl (a+b+c)
(7-a) Carina Ület (Gemi) Otağ (Oba) Yılkı (Ağıl)
(7-b) Puppis Kayık (Gemi) Çadır (Oba) Alaçık (Ağıl)
(7-c) Vela Yelken (Gemi) Sancak (Oba) Sayvan (Ağıl)
8* Aries Koç Koçkar Kuzu
9 Auriga Sürücü Kağnı Kağnı
10 Boötes Güder Sığırtmaç Çekirge
11 Caelum Arda Çapla Üvendire
12 Camelopardus  Deve Beserek Buğra
13* Cancer Yengeç Yengeç Yengeç
14 Canes Venatici Avköpekleri Sansar Ars
15 Canis Major Köpek Köpek Köpek
16 Canis Minor Sırtlan Sırtlan Barak
17* Capricornus Keçi Oğlak Serke
18 Cassiopeia Ece Yarasa Saksağan
19 Centaurus Susur Kömüş Argumak
20 Cepheus Ede Döven Düven
21 Cetus Arat Yağna Yanga
22 Chamaeleon Barrak Çekelez Değin
23 Circinus Yezbe Çepen Boynuz
24 Columba Güvercin Güvercin Güvercin
25 Coma Berenices Belik Yapağı Tuğ
26 Corona Australis Kalpak Papak Kalpak
27 Corona Borealis Börk Takağ Takav
28 Corvus Karga Karga Kuzgun
29 Crater Kap Tas Bakraç
30 Crux Küpe Dibek Eyer
31 Cygnus Kuğu Suna Suna
32 Delphinus Irgay Çöğür Kopuz
33 Dorado Kılıçbalığı Kılıç Tiğ
34 Draco Ebren Duşak Bukağı
35 Equuleus Tay Yabu Kulan
36 Eridanus Irmak Yılan Kıvrığ
37 Fornax Ocak Bulka Kotak
38* Gemini İkizler Güreşmen Güreşçiler
39 Grus Turna Turna Uğu
40 Hercules Yiğit Alp Batur
41 Horologium Güngen Topuz Balta
42 Hydra Suyılanı Okruk Örk
43 Hydrus Tırtıl Sülemen Orak
44 Indus Kam Korak Örs
45 Lacerta Kıvraşıl Geleni Geleği
46* Leo Arslan Arslan Tonga
47 Leo Minor Pars Kaplan Kaplan
48 Lepus Tavşan Koban Koyar
49* Libra Tartı Kesil Ülgü
50 Lupus Kurt Kaskır Böri
51 Lynx Vaşak Öşek Üşek
52 Lyra Çalgı Gizek Iklığ
53 Mensa Dirgi Beşik Gedeleç
54 Microscopium Gözgü Karağı Söğe
55 Monoceros Sığın Sığın Maral
56 Musca Sinek Bolat Arı
57 Norma Bölcek Bıçkı Bazalak
58 Octans Umcur Öreke Kirmen
59 Ophiuchus Yılancı Taran(çı) Tınaz
60 Orion Avcı Çığırtkan Batur
61 Pavo Sülün Köküş Bulla
62 Pegasus At Yunt Aygır
63 Perseus Güvey Dorum Torum
64 Phoenix Kongrul Doğan Sungur
65 Pictor Boyaç Köten Saban
66* Pisces Balıklar Balık Balık
67 Piscis Austrinus Sazan Gördek Gördek
68 Pyxis Düzeç Süngü Kargı
69 Reticulum Ağ Kaplumbağa Bağa
70 Sagitta Ok Ok Yatağan
71* Sagittarius Yay Yay Yay
72* Scorpius Çayan Çadan Kuçık
73 Sculptor Bediz Balbal Dirgen
74 Scutum Kalkan Kalkan Dumru
75 Serpens (a+b) Yılan (a+b) Kosa (a+b) Tırpan (a+b)
(75-a) Serpens Caput Yılan (Baş) Bıçak (Kosa) Bıçak (Tırpan)
(75-b) Serpens Cauda Yılan (Kuyruk) Sap (Kosa) Sap (Tırpan)
76 Sextans Üğe Çiten Çeten
77* Taurus Boğa Boğa Ut
78 Telescopium Bakaç Tarak Kaşağı
79 Triangulum Umbal Kızak Tokurcun
80 Triangulum Australe Üy Yaba Yaba
81 Tucana Turgay Üğü Uğu
82 Ursa Major Ayı Geyik Yettegen
83 Ursa Minor Biçin Arkar Kömük
84* Virgo Erden Buğday Başak 
85 Volans Uçanbalık Kelebek Kelebek
86 Vulpecula Tilki Tilki Tilki
        * :  12 ÜKEK (12 Burç)
• Samanyolu: GÖKYOLU, ORDUYOLU
• Kutup Yıldızı: DEMİRKAZIK, ALTINKAZIK
 Uyarlama Sütunu birebir çeviri olmayıp, kimi durumlarda yalnızca benzetme yapılmıştır.
 Geleneksel Sütunu ise derlemelerden yararlanılarak oluşturulmuştur.



GÖKBİLİM TERİMLERİ
Terim Türkçe
Asteroit UZATAŞI
Meteorit GÖKTAŞI
Meteor, Şahap AĞANTAŞ, AĞMA
Planetoid GEZENÇE, ÜRGEL
Burç ÜKEK
Komet, Kuyrukluyıldız AĞARCA, SÜYEGEN
Pulsar ATARCA
Kosmos , Kainat EVREN
Hava KALIĞ
 Terimler örnek olarak verilmiştir. Çoğaltılabilir.

GÖK NESNELERİNDE KULLANILABİLECEK SÖYLENCESEL KİŞİ ADLARI
AGAY  AĞLIS ARLAN AŞBARA  ATLI  ATSIZ  BAKAY
BAYDU  BAYGU  BEGİL BEKİŞ  BEKİTMİŞ  BODONÇAR BOYONTOY
BUKA  BULAN BURAN  CONTAY ÇEKPERGEN DİRSE  DUDAR
DÜLEK DÜRÜGEŞ  ENGEŞ ERKEM GESER  GÖNE İLEMEN 
KADIŞ KARAÇUK KANIKAY KARÇAR KARTAGA KENÇEKE KEREDE
KİDEN  KİREY  KOŞAY  KOZAN KÖDÖN KÖKŞÖ KÖKÜL
KUBAYKO KUMUŞ  KUNKAR KUSKUN KUYUK  KÜBEK KÜZENÇÜK
MANGUS MAYVAN MENGDİ MİŞEK MONAY OLCA  OZGAN
PÜDEY SAYIN SEMETEY SEVİNÇ  SÜLENGEY ŞENTEY TARAKAY 
TARGIN TAYGU  TELİM  TOKTAGUL TONGA  TÖRÜNGEY TÖŞTÜK
TUĞRUL  TURAN  ULUĞ  UŞUN ÜRCE  YESTEY YOLOY
 İsimler örnek olarak verilmiştir. Çoğaltılabilir.
 İsimlerin sonuna dişil veya eril olmasına bakılmaksızın HAN eklenebilir.
 Özellikle Dede Korkut Masalları ve Manas Destanı taranarak tüm isimler derlenmelidir.
 NAMA: Hz. Nuh veya benzer özellikleri olan bir kişi.


GÖK NESNELERİNDE KULLANILABİLECEK ANDIK TÜRLERİ
AKKU ANCAZ AYNAK BAKLAN BATALAK BAYGU BAYTAL
BAZAK BAZALAK BOZGAP BÖDENE BÖĞÜ BÖĞÜRDEK BUDAN
BUĞDAYIK BURÇIN BUYMUL CINKAY ÇALAĞAN ÇARAĞAN ÇEBİŞ
ÇIĞIRNIK ÇIRGA ÇÖRGE ÇULLUK DARCAN DAYLAK DÜVE
GÖCEN GÖZEN İME İTELGÜ KARÇIGAY KARSAK KIRGI
KİRPİ KÖÇKEN KÖDEK KÖYKENEK KULA KUMAYIK KÜRTÜK
LAÇIN MAYA OLAK ÖRÜMCEK ÖTLEĞEN SOKTUR ŞAKIR
ŞUNKAR TARPAN TOĞANAK TOĞURTKA TORAY TOYGUN TÖK
TÖLNEK TURGU TURUMTAY YAĞALBAY YEKE YOLBARS ZAGALMA
 İsimler örnek olarak verilmiştir. Çoğaltılabilir.


GÖK NESNELERİNDE KULLANILABİLECEK EKİNÇSEL UNSURLAR
AKRAÇ ALABUT ALGAR BARUŞ BATÇA BESKİ BİLEZİK
BÖLLEM BULKA ÇAĞAN ÜRGÜÇ YALKI ÇAN ÇATMAĞ
ÇILGAN ÇILGAR ÇOĞUR ÇOKAL ÇOLGU ÇOM ÇÖĞÜR
ÇÖMEN ÇÖRKÜ DALDIZ DİNK DÖĞEÇ DUVAK DİKEL
ECENE GÜZER KABARA KAMÇI KORAK KOTLAN KÖDÜK
KÖNÜK KÖPÜŞ KÖTÜRGE ÖRÇİN SAVRAN ÜSKÜRE SOKU
 İsimler örnek olarak verilmiştir. Çoğaltılabilir.


GÖK NESNELERİNDE KULLANILABİLECEK BOY ADLARI
ABAKAN AGIS AKI AKMAN AKTAZ ALAÇ ALAKÇIN
ALAN ALAŞA ALÇIN ALMAT ANDARCAY APPAK ARDAY
ARGIN ARIK ARLAT AS ASAK ASIK ATIGAY
AYAN AYDURGAZ AYIT BADANIN BADAY BAGIS BAĞA
BAKAL BAKAY BAKTI BARABA BARGI BARIN BARMAK
BASMIL BATAN BATAŞ BATRAK BAYIS BAYRAÇ BAYSIYIK
BEKLER BELEK BELTİR BERİN BERİŞ BIRAŞ BİYÜM
BOĞACA BÖRKİMEK BUÇAY BUĞANAY BURKAZ BUSURMAN BUŞMAN
BÜKECEME BÜKRÜ BÜLER BÜRCEN CAPALAG CEKEY CELDEN
CİRİK CUMART CUMUK CURU CUVUŞ CÜĞÜLDEK ÇABALAK
ÇAĞALDAK ÇAKA ÇAL ÇALBAK ÇALGAR ÇALIM ÇALMAN
ÇALTAZ ÇAPLAN ÇAPRAŞTI ÇAPTI ÇAVDUR ÇAVGATI ÇAVKAÇIK
ÇAVLAY ÇEÇEY ÇEKLİ ÇEKÜY ÇELİM ÇETİM ÇETTİ
ÇIĞAL ÇITAK ÇİBENEY ÇİĞENDİK ÇİĞİL ÇİKEN ÇİLBEK
ÇİLTEK ÇOLIM ÇOROS ÇÖKÜR ÇUNGAR ÇUNKARA ÇUNKAY
ÇURAN ÇURTAY ÇÜMEKEY ÇÜRÇET DANRIK DAŞKI DAZ
DOLGAN DOYLAT DUVAN EÇİĞ EDİGENE ELTEKE ESTİ
EYÜGE GELE GEYNE GÖKLEN HALAÇ ILAMAN İDEGER
İLDET İLMEN İNEY İRGE İRGİR İRTİŞ İSTEK
İTEMKE KAÇ KAÇAN KAÇAR KAÇAY KAÇKAR KADIRŞA
KAĞŞAL KAKI KALKAMAN KALMAK KAMAS KAMAŞ KAN
KANAY KANDI KANGALAS KANILDI KANK KAR KARABA
KARAGA KARAGAS KARAKÇI KARAMAN KARAVUL KARAY KARKAS
KARPIK KARŞI KASAY KAŞ KAŞKAY KAYDUK KAZAY
KELDEY KELESİN KENEGES KENGERME KEREŞ KERLER KETSİK
KIDIK KIR KIRA KIRIK KIŞAK KIYAK KIYAT
KİNEGES KİNEKİ KİRDERİ KİREYİT KİSEK KİSEY KİTE
KOLÇIK KOLDIKAY KONGI KONGUR KONRAT KORÇU KOSAY
KOTI KOY KOYBAL KÖBÖK KÖKİM KÖKMÜRÜN KÖL
KÖLPEŞ KÖSÖN KÖYÖ KU KUBA KUBAN KUDAGAÇIN
KUMANDI KUMUK KUN KUNÇAY KUNDUR KURAMA KURÇIK
KURIKAN KUSKAL KUVAKAN KUVANDIK KUVUK KUYAN KUYDU
KUZGAN KÜÇEY KÜĞERİK KÜĞÜS KÜLDENEN KÜRÜME KÜSÜN
KÜTKÜLEÇ KÜYÜS LAKAY MADIR MADYAR MANÇU MANGIT
MANGITAY MASAK MASKAR MAŞAK MATAY MAYMA MERKET
MILIŞ MIRIŞ MİLTEK MİNÇE MİREKE MİRGEK MİSİT
MİŞER MİTER MONAK MONGULDAR MONGUŞ MORUN MUNDUS
MUNGAL MÜLGÜ MÜYTEN NAYHAN NAYMAN NEGÜS NOGAY
OÇU OGUTUR ORUS OYRAT ÖLET ÖNDÜN ÖTEMİŞ
PALAN POLU PÜRÜ SABAY SAGAY SAĞIR SAKAR
SAKNI SALAR SALCIĞIT SALUK SAMADIN SAMAY SARAR
SARBAS SART SATIKAY SAYAK SEBE SELMEK SENRİK
SIBAK SIBAN SIYKIM SOĞ SOKULAK SOLTU SOYON
SOYOT SÖYÜNDÜK SUBAK SUMRUK SUVAN SUVAR SÜKİ
ŞALKAL ŞAPAK ŞARAGAŞ ŞELEY ŞOR ŞU ŞUBI
TABAN TABIN TABUNAY TAGAP TAGAY TAMA TAMYAN
TANA TANGDU TANIP TARACAK TARAKTI TARALIK TARLIK
TARTKIN TAYAŞ TAYIT TAZANAY TELENGET TELEÜT TEMEŞ
TENET TENEY TEPTER TEREKEME TEYNİ TİLEV TOBOL
TOBUS TOĞUL TOĞULBAY TOK TOKABAY TOKAÇ TOKALAK
TOKAY TOKMAK TOKMAN TOKPAK TOKSARA TOKUM TOLKAN
TORDUŞ TORGUL TORO TÖKİ TÖLEK TÖLES TÖLÖS
TÖNTÜRT TUGABAY TUMA TUMAN TUNGUZ TURAN TUYAK
TÜBEY TÜBÜŞ TÜKÜÇEY TÜRKÜT UĞRI URAN URGU
URKIT URUS URYANHAY URYANKAT USTU UVANIŞ ÜLÇEKİ
ÜSERGEN VARSAK YABAGU YAĞMA YALAN YAMANBAY YANGAK
YAPLAN YARIK YARIM YATI YAVMUT YEMTİ YILTAS
YOBIR YOMUT YUDAK YURMATI YURTAS YÜS ZARUBAY



ORDU

ÇERİ DÜZENİ
Bölük Türkçe Aşam (Urun) Birlik
Nefer ER ER –
Serjant ÇAVUŞ
(SUBAŞ)
ONBAŞI Astçavuş Onluk
YÜZBAŞI Yüzlük
BİNBAŞI Üstçavuş Binlik
Mülazım SÜYMEN YEĞMEN Astsüymen (Çapur) Tümen
TEĞMEN (Bayur) Tümen
SEĞMEN Üstsüymen (Tabur) Tümen
Zabit SUBAY YARBAY Astsubay Yaray
ALBAY Alay
TUĞBAY Üstsubay Tugay
General PAŞA KORPAŞA (KORBAY) Astpaşa Kurmay Komutanı
KOLPAŞA&n
  • 0

buzancar
Türkçeséver
Türkçeséver
 
İleti: 19
Katılım: 21 Tem 2011, 09:29
Değerleme: -1

Ynt: öztürkçe terimler

İletigönderen buzancar » 02 Ağu 2011, 11:24

  • 0

buzancar
Türkçeséver
Türkçeséver
 
İleti: 19
Katılım: 21 Tem 2011, 09:29
Değerleme: -1

Ynt: öztürkçe terimler

İletigönderen buzancar » 02 Ağu 2011, 11:28

Lütfen
Bu E-Kitabı Tüm Tanıdıklarınıza E-Mail İle Gönderin!
Sosyal Sitelerde ve Forumlarda Paylaşın!
Çok Fazla Sayıda Kişiye Ulaşmasını Sağlayın!



ÖZTÜRKÇE
TERİMLER SÖZLÜĞÜ





BAŞLARKEN

Bu çalışma, en yaygın gündelik kullanım alanlarının ve bilim dallarının içerdiği terimlerin Türkçe karşılıklarını anlaşılır ve uygulanabilir bir biçimde derlemeyi amaçlamaktadır. Yıllar süren kişisel derleme çalışmalarından ve tamamen geleneksel kaynaklardan yararlanılarak ortaya çıkan bu küçük eser, kolaylık sağlaması bakımından tablolar halinde düzenlenmiştir. Orta Asya kökenli kelimeler, diğer Türk lehçe ve şiveleri, Asya Türk Devletlerinin resmi dilleri ve Anadolu halk ağzı titizlikle incelenmiş ve sözcükler kullanım kolaylığı ile terimsel nitelik taşıma ölçütlerine göre toplanarak sınıflandırılmışlardır. Ancak buradaki amaç derleme yapmaktan ziyade pratik kullanım olduğu için hangi sözcüğün nereden kaynaklandığı veya anlamının ne olduğu çok gerekmedikçe uzun uzun anlatılmamıştır. Oluşan tablolardaki az sayıdaki boşluk ise yine çeşitli kriterlere göre oluşturulan veya anlamı kaydırılan kelimelerle doldurulmuştur. Fakat bunlar çok az sayıdadır. Yine de oluşturulan sözcüklerin halk düşünüşü ve söyleyişine uygun olmaları için en üst düzey gayret gösterilmiştir. Sözü çok fazla uzatmadan, genel olarak tüm özleştirme denemeleri ve özel olarak ise bu çalışma için öne sürülebilecek karşıt görüşlere ve kısaca savunmalarına değinmek bazı soruları yanıtlamak açısından yararlı olacaktır. Sözcüklerin türetilmesine veya yeni terimlerin kullanılmasına ilişkin temel sorunları şu başlıklar altında toplayabiliriz.

1. Üretilen kelimelerin veya yerleştirilmeye çalışılan terimlerin yapay olması.

AÇIKLAMA-1: Herşeyden önce tüm sözcüklerin yapay olduğu iddiası geçerli değildir. Derleme çalışmaları halk kültüründe zaten var olan sözcükleri, taşıdığı anlam bakımından olduğu gibi korumayı veya bazen anlam kaydırmalarıyla kullanımlarını yaygınlaştırmayı ve çoğu zaman da sonuç olarak terim niteliğinde kullanmayı amaçlar. Gerçekten de bu çalışmada elden geldiğince yeni sözcük üretilmesi yoluna gidilmemiştir. Aksine halk ağzında kullanılan öğeler bir araya getirilmeye çalışılmıştır. Üretilen kısıtlı sayıdaki yeni sözcük ise söyleyiş kolaylığı esas alınarak ve halk düşünüşü temelinde mantıksal olarak ortaya çıkartılmıştır. Üstelik geçmişte yapay olarak üretilen pek çok kelime bugün yerleşmiştir ve kullanımı kabul görmüştür. Tek bir örnek vermek gerekirse “olanak” sözcüğünde olduğu gibi... Yapay olarak üretilen bu sözcük günümüzde karşılığı olarak önerildiği “imkan” sözcüğünden daha fazla yaygın biçimde kullanılmaktadır.


2. Üretilen veya derlenen sözcüklerin gülünç olması veya öyle algılanması.

AÇIKLAMA-2: Kimi zaman bazı sözcüklerin gülünç bulunması iki nedene dayalıdır. İlk olarak, tamamen yeni olan veya ilk defa duyulan bir sözcüğün kulağa yabancı gelmesi nedeniyle önyargılı yaklaşılması en temel sorundur. Ancak bu önyargı zamanla yok olabilmektedir, önemli olan sözcüğün kolay kullanılabilir olmasıdır. Örneğin “olanak, olasılık” gibi kelimeler ilk üretildiklerinde alay konusu yapılmışlardır, ancak günümüzde bilimsel tabirler olarak yerleşen bu terimleri hemen herkes kullanmaktadır. İkinci neden ise üretilen kelimenin, halk ağzının yerleşik kullanım ahengine veya kolaylığına aykırı olması önemli bir gerekçedir. Gerçekten de bu sözcükler ne yapılırsa yapılsın yerleşik olarak kullanılamazlar ve sözlüklerin içinde yitip giderler.  Ancak yine de bilinmesi gereken diğer husus şudur ki, bazı sözcüklerin geldiği dillerdeki anlamları hiç de daha az gülünç ve daha az uydurma değildir. Örneğin “Televizyon” sözcüğü, Latin kökenli dillerden birebir çeviri ile ifade edersek, “Tele+Vision = Uzak+Görüntü” demektir. Üstelik yerleşik olduğu için savunulan pek çok sözcük bizim kültürümüzden tamamen uzaktır ve hiçbir geleneksel dayanağı yoktur. Örneğin “Mart” kelimesi Latin Savaş Tanrısı “Mars”ın adından gelir. Aynı durum pek çok Farsça ve Arapça kökenli kelime için de geçerlidir. Bunlara benzer binlerce örnek verilebilir.


3. Unsurların Çoktanrılı ve/veya İlkel dönemlere ait olması.

AÇIKLAMA-3:  Bu iddia doğru olmakla birlikte, günümüzde hemen her kültür için geçerli bir durumdur. Mesela gezegen adlarının tamamı için bu esas geçerlidir. Örneğin “Jüpiter” Roma mitolojisinin Baş-Tanrısıdır. İngilizcedeki gün adlarının her biri Cermen kökenli bir tanrının adından gelir. Mesela “Thursday” sözcüğü “Thor’s Day = Yıldırım Tanrısı’nın Günü” demektir. Ancak bunlar Pagan veya Putperest bir yaklaşımı benimsemek anlamına gelmez. Mitoloji kahramanlarının sembolik yansıması ve geleneklerin yaşatılması olarak ele almak daha doğru olacaktır.

Diğer önemli bir husus ise, halk kültürünün doğayla bütünleşik ve doğaya saygılı yaşam biçiminin bu derlemedeki yansımasının öneminin vurgulanmasıdır. Öz kültürümüz, doğaya ve içindeki varlıklara düşman olan, onları yok eden bir anlayışa sahip değildir. Aksine doğal çevreyi ve içinde barındırdığı bitkileri ve hayvanları koruyan bir yaklaşım ve düşünce yapısı daima kendisini hissettirir. Maalesef günümüzde yok olan bu özelliğimizi yeniden diriltmemiz gerekmektedir.

Bu kitapçıkta yer alan, her alandaki alternatif öneriler farklı Türk topluluklarında/uluslarında uygulandığında hepsi de korunarak varlığını devam ettirebilecektir. Bu çalışma bir örnek niteliğinde olup geliştirilmeye açıktır, yeter ki benimsenebilir terimler türetilebilsin. Diğer alanlardaki çalışmalar eklendikçe kitapçık genişleyecektir. İsteyen herkes bu çalışmayı genişletebilir ve istediği yerde alıntılayabilir.



                                                                                                                                              Öğr.Gör. Cengiz Kurt














SÜRENGE

SÜRENGE
No. Ayın (Ay) Nitel Araçlı İşlevsel Andıklı Süre
1 Süre
2 Süre
3 Dönenge
(Sürem)
1 Nisan AÇAR AÇAN KÖTEN DİKİM KÖKEK 31 31 30* CAY
(KÖKEY)
2 Mayıs KIRÇAN KANDIK SABAN SAÇIM KORAN 31 31 31
3 Haziran UĞRAŞ ISIK KOSAK KIRKIM BUĞU 31 31 31
4 Temmuz BİÇEN TOZARAN ORAK BİÇİM KULCA 31 31 31 YAZ
5 Ağustos BOZAR BOZARAN DİREN DERİM TEKE 31 31 31
6 Eylül SÖKEN KISIK DÖVEN VERİM OĞNA 30* 30 31
7 Teşrin-i Evvel BUDAN KOÇAN TAPAN EKİM SIĞIN 30 30 30 GÜZ
(GÜZEY)
8 Teşrin-i Sani KARAŞ BALAĞAN DİBEK SÖKÜM KOÇKAR 30 30 30
9 Kanun-i Evvel KIRLAŞ ARALIK KAZAN KATIM ELİK 30 30 30
10 Kanun-i Sani BUĞAN ÇAĞAN OCAK SAĞIM GEYİK 30 30 30 KIŞ
11 Şubat AKPAN GÜCÜK KİRMEN ÜSÜM ARKAR 30 30 30
12 Mart YELEN TULUĞAN KÜLEK SÜRÜM TOYGAR 30 30* 30
  AÇIKLAMA: İklimsel
Değişiklikler Tarım Araçları Kırsal İşlemler Hayvan Adları *: 4 yılda bir 31 gün çeker.
 Birinci ayın birinci günü, günümüz takvimiyle 21 Mart’tır.
 Ayların süreleri mevsimlerin bilimsel toplam sürelerine göre düzenlenmiştir. 


GÜNEĞİ (YEDEĞİ)
No. Gün Yöresel Öz-Türkçe 1 Öz-Türkçe 2
1 Cumartesi GİREĞİ BAŞGÜN GİREGÜN
2 Pazar DİREĞİ DERGÜN DİREGÜN
3 Pazartesi GEÇEĞİ ODGÜN GÜRGEGÜN
4 Salı ORTAĞI ORGÜN BARASGÜN
5 Çarşamba UĞRAĞI YEYGÜN İNEGÜN
6 Perşembe GİDEĞİ ARAGÜN TOZAGÜN
7 Cuma TOPLAĞI ELGÜN BAYRIGÜN
Not: Yalnızca halk kültüründeki mantığın anlaşılabilmesi için günler bu sırayla dizilmiştir.
İslami geleneğe göre hafta tatili Çarşamba öğleden sonra başlar, Cuma öğleden sonra biter (Toplamda yine 2 gün eder). Zannedildiğinin aksine İslam geleneğinde Cuma tam gün tatil değildir. Ancak tam gün tatil yalnızca Perşembe’dir. Bu nedenle Perşembe için geçmişte halk ağzında Aragün veya Gideği denilmiştir. Yine aynı şekilde Cumartesi için Gireği veya Başgün denilmesi de bu nedenledir.


YIL SÜRENGESİ (12 ANDIKLI SÜRENGE)
No. Eski-1 (Anlamı) Eski-2 (Anlamı) Yeni
1 Sıçkan (Fare) Sıçgan (Fare) SIÇAN
2 Ut (Öküz) Buğa (Boğa) BOĞA
3 Pars (Leopar) Bars (Leopar) PARS
4 Tavışkan (Tavşan) Koyan (Tavşan) TAVŞAN
5 Lu* (Ejder) Bal (Balık) BALIK
6 Çılan (Yılan) Yılan (Yılan) YILAN
7 At (At) Yunt (At) AT
8 Koy (Koyun) Koçkar (Koç) KOYUN
9 Biçin (Maymun) Meçin (Maymun) BİÇİN
10 Tagaku (Tavuk) Toğ (Tavuk) TAVUK
11 İt (Köpek) Köpek (Köpek) KÖPEK
12 Tonguz (Domuz) Tonuz (Domuz) DOMUZ
*Lu: Ejder yerine Nek (Timsah) kullanıldığı da olur.
 Her hayvan bir yılı gösterir. Örneğin; “Pars Yılı” gibi. Her yılın o hayvanın özelliklerine göre şekillendiğine inanılır. Örneğin Maymun yılında eğlence ve hilenin artacağı inanışı vardır.
 (ÇAĞ: 12x5=60) şeklindeki dönemler halindedir. Bu rakam ortalama insan ömrüdür.
 Türk Takvimi Mete Han’ın tahta çıkış tarihi olan M.Ö. 209’da başlar.


GÜN
Oğur Öyün Türkçe-1 Türkçe-2 Bölüm
06.00 Sabah ERTE KÜNE (GÜNDÜZ)
KÜN
Kuşluk BİRİNDİ (BİRİNÇ) KALKSI
12.00 Öğle ÖĞLE
İkindi İKİNDİ (İKİNÇ)
18.00 Akşam BİTE TÜNE (DÜNDÜZ)
TÜN
Yatsı ÜÇÜNDÜ (ÜÇÜNÇ) YATSI
24.00 Leyl GECE
Teheccüd DÖRDÜNDÜ (DÖRTÜNÇ)
 Yönler: GÜNEY, TÜNEY, DOĞU, BATI
 Gün, ÇAK adı verilen 12 bölüme ayrılmıştır. (1 ÇAK = 2 Saat)


ÖT (BİLLE)
No. Bille Türkçe Çevrim Kısaltma
1 Saat OĞUR Or.
2 Dakika OĞRAK 60 Or. Ok.
3 Saniye OĞURDAK 60 Ok. (3600 Or.) Od.
4 Salise OĞURÇAK 60 Od. (3600 Ok.) Oç.
6 An OĞ Oğ.
 Güngen / Ödçek: Saat (Zamanı ölçen aygıt)
GÖKBİLİM

Dişil öğeler de tıpkı eril öğelerle aynı sınıflandırmaya tabi tutulmuştur. Örneğin dişil özellikte olan Umay için de Han sıfatı kullanılmıştır (Umay Han). Çünkü Türkçe’de sözcüklerin dişil farklılaşması yoktur. Bu tür farklılaşma bulunan sözcükler yabancı dillerden gelmedir. Örneğin Kral-Kraliçe, Prens-Prenses gibi… Türkçe’de ise bir Boy’un başında bulunan kişi “Han” sıfatı taşır. İster dişi ister erkek olsun. Bu açıdan bakıldığında aslında Tanrıça tabiri Türkçe açısından pek uygun bir sözcük değildir.
KURAL-1: Tekil gökcisimlerine (yıldız, gezegen gibi) Türk söylence kahramanlarının ve tanrılarının adları ile Türk Boy’larının adları verilir.
KURAL-2: Çoklu gökcisimlerine (takımyıldız gibi) Türk kültürüne ait tarımsal ve göçebe unsurların ve hayvanların adları verilir.

GEZEGENLER
Gezegen Öz-Türkçe Öz-Türkçe Geleneksel Söylencesel Uydu
1 Merkür KONUŞUK TİLEK ARANDIZ - ARANTIR AYIĞHAN (AYIKHAN) –
2 Venüs SEVİT ÇOLPAN SEVİNDİZ - SEVİNTİR UMAYHAN (OMAYHAN) –
3 Dünya YERTİNÇ YERİNDİZ - YERİNTİR 1
4 Mars SAKIT KÜRÜT KIZANDIZ - KIZANTIR KAYRAHAN 2
5 Jüpiter ÖNGEY ONGAY ERENDİZ - ERENTİR ÜLGENHAN (ÜLKENHAN) 63 (4)
6 Satürn SEĞMEN BULGAY SEKENDİZ - SEKENTİR OĞUZHAN 60
7 Uranüs OZAN ALPAN SAĞINDIZ - SAĞINTIR ERLİKHAN (ERLEGHAN) 27 (5)
8 Neptün KÖÇMEN YÖRÜK ESENDİZ - ESENTİR ALTANHAN (ALTAYHAN) 13
 Kelime sonlarındaki Han ekleri ayrılabilir veya kaldırılabilir.
 Parantez içlerindeki rakamlar büyük uydu sayısı, diğerleri ise toplam uydu sayılardır.
 En sağ sütunda Oğuz Han hariç, hepsi Türk Tanrılarının adlarıdır. Oğuz Han, Tanrı değildir.


GEZENÇELER
Gezegençe Türkçe Uydu
1-A Plüton TALAYHAN (DALAYHAN) 2
1-B Charon YAYIKHAN (CAYIKHAN)
2 Ceres ZADAHAN (YADAHAN) –
3 Eris ANDARHAN –
4 Haumea USANHAN –
5 Makemake KÜBEYHAN –
 Son bulgulara göre Talayhan ve Yayıkhan birbirinin etrafında dönen iki gökcismidir.
 Talayhan ve Yayıkhan’ın da etrafında dönen ortak iki uyduları vardır.
 İsimlerin sonundaki HAN kaldırılabilir ve TOYUN eklenebilir (Andar Toyun gibi).
 Hepsi Türk Tanrılarının adlarıdır.


KAYRAHAN UYDULARI
1 Deimos BUNÇAK (BUNCAK)
2 Phobos BUSUL (BUZUL)
 2 uydu, Kayra Han’ın sarayına giden yolu bekleyen 2 bekçisinin adıdır.
 İsimlerin sonuna TOYUN eklenebilir (Bunçak Toyun gibi).

ÜLGENHAN UYDULARI
1 Io KARŞIT
2 Europa PURA (BURA)
3 Ganymede BURÇA
4 Callisto YAŞIL
5 Amalthea KANIM
6 Himalia BAKTI
7 Elara KARGUŞ
 63 uydunun ilk 7 tanesinin adı Ülgenhan’ın oğullarının adıdır (AK ERLER).
 Diğer 7 tanesine ise tespit edilerek 7 kızının adı verilir (AK KIZLAR).
 Geri kalanlar ise 7’şer olarak sınıflandırılarak İyicil ruhların (iyelerin) adları verilir.
 İsimlerin sonuna TOYUN eklenebilir (Pura Toyun gibi).


ERLEGHAN UYDULARI
1 Miranda KARAŞ
2 Umbriel MATIR (BATIR)
3 Ariel ŞINGAY (ÇINGAY)
4 Oberon KÖMÜR
5 Titania BADIŞ
6 Cordelia YABAŞ
7 Ophelia TEMİR (TEMÜR)
8 Bianca UÇAR
9 Cressida KEREY
 27 uydunun ilk 9 tanesinin adı Erlikhan’ın oğullarının adıdır (KARA ERLER).
 Diğer 9 tanesine ise tespit edilerek 9 kızının adı verilir (KARA KIZLAR).
 Geri kalan 9 tanesine ise 9 kötü ruhun (iyenin) adları verilir.
 İsimlerin sonuna TOYUN eklenebilir (Kerey Toyun gibi).


ALTANHAN UYDULARI
No. Uydu Korkut Ata Türk Devleti
1 Triton KORKUT SÜMER
2 Nereid BOĞAÇ ETRÜSK
3 Proteus BURLA HUN
4 Naiad BEYREK TABGAÇ
5 Thalassa URUZ GÖKTÜRK
6 Despina DUMRUL UYGUR
7 Galatea SELCEN TÜRGEŞ
8 Larissa YEĞENEK SABAR
9 Fairy1 BASAT AVAR
10 Fairy2 EMREN KUMAN
11 Fairy3 SEĞREK PEÇENEK
12 Fairy4 KAZAN OĞUR
13 Fairy5 GÖNE HAZAR
 13 uyduya tarihteki 13 Türk Devletinin adı verilebilir.
 Kişi (Çağatay vs.) veya Hanedan (Selçuklu vs.) şeklindeki Devlet adları tercih edilmemiştir.
 Diğer bir seçenek olarak Dede Korkut kitabına istinaden Korkut Ata’nın adı ve 12 öyküsünü temsil eden bir kahramanın ismi verilebilir.

TALAYHAN-YAYIKHAN UYDULARI
1 Nix ABRA
2 Hydra YUTPA
 2 uydu, yeraltındaki okyanusta yaşayan 2 ejderhanın adıdır.


OĞUZHAN UYDULARI
1 Mimas KAYI BOZOKLAR
2 Enceladus BAYAT
3 Tethys ALKALI
4 Dione KARALI
5 Rhea YAZIR
6 Titan YIPAR
7 Hyperion DODURGA
8 Iapetus DÖĞER
9 Phoebe AVŞAR
10 Janus KIZIK
11 Epimetheus BEKTİLİ
12 Helene KARKIN
13 Telesto BAYUNDUR ÜÇOKLAR
14 Calypso BECENE
15 Atlas ÇAVULDUR
16 Prometheus ÇEPNİ
17 Pandora SALGUR
18 Pan EYMÜR
19 Ymir ALAYUNT
20 Paaliaq ÜREĞİR
21 Tarvos İĞDİR
22 Ijiraq BÜĞDÜZ
23 Suttungr YIVA
24 Kiviuq KINIK
25 Mundilfari SORKI BAŞOKLAR
26 Albiorix LALA
27 Skathi SAKLAB
28 Erriapo MURDAŞAY
29 Siarnaq TURUMÇI
30 Thrymir KARAÇIK
31 Narvi KAZIĞURT
32 Methone KANGA
33 Pallene KALAÇ
34 Polydeuces TEKEN
35 Daphnus KARLUK
36 Aegir KIPÇAK
 60 uydunun adları Türk Boylarının adlarından oluşur.
 Tabloda yer almayan 24 uyduya da Öz-Türkçe boy adları verilir.
 Boy adları 12’şer olarak sınıflandırılır ve –ok ile biten Bölük adları verilir.

İÇ UZATAŞLAR
1 Uzataş Öz-Türkçe
2 Pallas SUYLA
3 Juno TATAY (TATA)
4 Vesta AYNA (AYINA)
5 Astraea OKTO
6 Hebe ERDENEY
7 Iris ÖZEN (ÖSEN)
8 Flora SATILAY
9 Metis ERKLİĞ
10 Hygiea CEDEY (ÇETEY)
11 Parhenope SABIRAY (SABARAY)
12 Victoria KATAY
13 Egeria ORANGAY
14 Irene ANCASIN
15 Eunomia İRLE
16 Bellona AYZIT (AYIĞSIT)
17 Leukothea TOYAR
18 Fides GAŞIT (KAŞIT)
KULLANILABİLECEK DİĞER TANRI ADLARI:
OYMON, OYSUL, SUVOLTA, TAYÇI, GÖLPÖN, KAMBAR, ARAH, TARILAY, ALAS
 İsimlerin sonuna TOYUN eklenebilir (Tatay Toyun gibi).
 Hepsi Türk tanrılarının adlarıdır.
 Diğer Uzataşlara da Türk tanrılarının adları verilir.
 Tamamı Mars ve Jüpiter arasında yer alırlar.


DIŞ UZATAŞLAR
Uzataş Türkçe
1 Varuna GILGAMIŞ
2 Orcus ALPAMIŞ
3 Sedna BULCA
4 Ixion ALINCA
5 Quaoar ALAŞ
6 Truvalılar ARGIŞ
 İsimlerin sonuna HAN eklenebilir (Bulca Han gibi).
 ARGIŞ hariç hepsi Türk söylence kahramanlarının adlarıdır. (ARGIŞ: Kervan)
 Diğer Uzataşlara da Türk söylence kahramanlarının adları verilir.
 Tamamı Neptün sonrasında yer alırlar.


KÜMEÇLER
Kümeç Ad-1 Ad-2 Geleneksel
Süreyya ÜLKER TOPÇALAR MEÇİN
Praesepe ARIKOVANI KOVAN KOVAN
Wildduck ÖRDEK TOPAÇ TOPAÇ
 Kümeçler ayrı olarak sınıflandırılmaları gereken yıldız kümeleridir.
 Bu tabloda en çok bilinen kümeçler sadece örnek olarak verilmiştir.
 Diğer kümeçler için Messier Kataloğu taranmalıdır.

TAKIMYILDIZLAR
Takımyıldız Uyarlama Özgün Geleneksel
1 Andromeda Gelin Elik Kulca
2 Antlia Körük Çömlek Külek
3 Apus Kırlangıç Çekiç Bayra
4 * Aquarius Saka Kova Könek
5 Aquila Kartal Toğrul Bürküt
6 Ara Sunak Ülek Ülek
7 Argo (a+b+c) Gemi (a+b+c) Oba (a+b+c) Ağıl (a+b+c)
(7-a) Carina Ület (Gemi) Otağ (Oba) Yılkı (Ağıl)
(7-b) Puppis Kayık (Gemi) Çadır (Oba) Alaçık (Ağıl)
(7-c) Vela Yelken (Gemi) Sancak (Oba) Sayvan (Ağıl)
8* Aries Koç Koçkar Kuzu
9 Auriga Sürücü Kağnı Kağnı
10 Boötes Güder Sığırtmaç Çekirge
11 Caelum Arda Çapla Üvendire
12 Camelopardus  Deve Beserek Buğra
13* Cancer Yengeç Yengeç Yengeç
14 Canes Venatici Avköpekleri Sansar Ars
15 Canis Major Köpek Köpek Köpek
16 Canis Minor Sırtlan Sırtlan Barak
17* Capricornus Keçi Oğlak Serke
18 Cassiopeia Ece Yarasa Saksağan
19 Centaurus Susur Kömüş Argumak
20 Cepheus Ede Döven Düven
21 Cetus Arat Yağna Yanga
22 Chamaeleon Barrak Çekelez Değin
23 Circinus Yezbe Çepen Boynuz
24 Columba Güvercin Güvercin Güvercin
25 Coma Berenices Belik Yapağı Tuğ
26 Corona Australis Kalpak Papak Kalpak
27 Corona Borealis Börk Takağ Takav
28 Corvus Karga Karga Kuzgun
29 Crater Kap Tas Bakraç
30 Crux Küpe Dibek Eyer
31 Cygnus Kuğu Suna Suna
32 Delphinus Irgay Çöğür Kopuz
33 Dorado Kılıçbalığı Kılıç Tiğ
34 Draco Ebren Duşak Bukağı
35 Equuleus Tay Yabu Kulan
36 Eridanus Irmak Yılan Kıvrığ
37 Fornax Ocak Bulka Kotak
38* Gemini İkizler Güreşmen Güreşçiler
39 Grus Turna Turna Uğu
40 Hercules Yiğit Alp Batur
41 Horologium Güngen Topuz Balta
42 Hydra Suyılanı Okruk Örk
43 Hydrus Tırtıl Sülemen Orak
44 Indus Kam Korak Örs
45 Lacerta Kıvraşıl Geleni Geleği
46* Leo Arslan Arslan Tonga
47 Leo Minor Pars Kaplan Kaplan
48 Lepus Tavşan Koban Koyar
49* Libra Tartı Kesil Ülgü
50 Lupus Kurt Kaskır Böri
51 Lynx Vaşak Öşek Üşek
52 Lyra Çalgı Gizek Iklığ
53 Mensa Dirgi Beşik Gedeleç
54 Microscopium Gözgü Karağı Söğe
55 Monoceros Sığın Sığın Maral
56 Musca Sinek Bolat Arı
57 Norma Bölcek Bıçkı Bazalak
58 Octans Umcur Öreke Kirmen
59 Ophiuchus Yılancı Taran(çı) Tınaz
60 Orion Avcı Çığırtkan Batur
61 Pavo Sülün Köküş Bulla
62 Pegasus At Yunt Aygır
63 Perseus Güvey Dorum Torum
64 Phoenix Kongrul Doğan Sungur
65 Pictor Boyaç Köten Saban
66* Pisces Balıklar Balık Balık
67 Piscis Austrinus Sazan Gördek Gördek
68 Pyxis Düzeç Süngü Kargı
69 Reticulum Ağ Kaplumbağa Bağa
70 Sagitta Ok Ok Yatağan
71* Sagittarius Yay Yay Yay
72* Scorpius Çayan Çadan Kuçık
73 Sculptor Bediz Balbal Dirgen
74 Scutum Kalkan Kalkan Dumru
75 Serpens (a+b) Yılan (a+b) Kosa (a+b) Tırpan (a+b)
(75-a) Serpens Caput Yılan (Baş) Bıçak (Kosa) Bıçak (Tırpan)
(75-b) Serpens Cauda Yılan (Kuyruk) Sap (Kosa) Sap (Tırpan)
76 Sextans Üğe Çiten Çeten
77* Taurus Boğa Boğa Ut
78 Telescopium Bakaç Tarak Kaşağı
79 Triangulum Umbal Kızak Tokurcun
80 Triangulum Australe Üy Yaba Yaba
81 Tucana Turgay Üğü Uğu
82 Ursa Major Ayı Geyik Yettegen
83 Ursa Minor Biçin Arkar Kömük
84* Virgo Erden Buğday Başak 
85 Volans Uçanbalık Kelebek Kelebek
86 Vulpecula Tilki Tilki Tilki
        * :  12 ÜKEK (12 Burç)
• Samanyolu: GÖKYOLU, ORDUYOLU
• Kutup Yıldızı: DEMİRKAZIK, ALTINKAZIK
 Uyarlama Sütunu birebir çeviri olmayıp, kimi durumlarda yalnızca benzetme yapılmıştır.
 Geleneksel Sütunu ise derlemelerden yararlanılarak oluşturulmuştur.



GÖKBİLİM TERİMLERİ
Terim Türkçe
Asteroit UZATAŞI
Meteorit GÖKTAŞI
Meteor, Şahap AĞANTAŞ, AĞMA
Planetoid GEZENÇE, ÜRGEL
Burç ÜKEK
Komet, Kuyrukluyıldız AĞARCA, SÜYEGEN
Pulsar ATARCA
Kosmos , Kainat EVREN
Hava KALIĞ
 Terimler örnek olarak verilmiştir. Çoğaltılabilir.

GÖK NESNELERİNDE KULLANILABİLECEK SÖYLENCESEL KİŞİ ADLARI
AGAY  AĞLIS ARLAN AŞBARA  ATLI  ATSIZ  BAKAY
BAYDU  BAYGU  BEGİL BEKİŞ  BEKİTMİŞ  BODONÇAR BOYONTOY
BUKA  BULAN BURAN  CONTAY ÇEKPERGEN DİRSE  DUDAR
DÜLEK DÜRÜGEŞ  ENGEŞ ERKEM GESER  GÖNE İLEMEN 
KADIŞ KARAÇUK KANIKAY KARÇAR KARTAGA KENÇEKE KEREDE
KİDEN  KİREY  KOŞAY  KOZAN KÖDÖN KÖKŞÖ KÖKÜL
KUBAYKO KUMUŞ  KUNKAR KUSKUN KUYUK  KÜBEK KÜZENÇÜK
MANGUS MAYVAN MENGDİ MİŞEK MONAY OLCA  OZGAN
PÜDEY SAYIN SEMETEY SEVİNÇ  SÜLENGEY ŞENTEY TARAKAY 
TARGIN TAYGU  TELİM  TOKTAGUL TONGA  TÖRÜNGEY TÖŞTÜK
TUĞRUL  TURAN  ULUĞ  UŞUN ÜRCE  YESTEY YOLOY
 İsimler örnek olarak verilmiştir. Çoğaltılabilir.
 İsimlerin sonuna dişil veya eril olmasına bakılmaksızın HAN eklenebilir.
 Özellikle Dede Korkut Masalları ve Manas Destanı taranarak tüm isimler derlenmelidir.
 NAMA: Hz. Nuh veya benzer özellikleri olan bir kişi.


GÖK NESNELERİNDE KULLANILABİLECEK ANDIK TÜRLERİ
AKKU ANCAZ AYNAK BAKLAN BATALAK BAYGU BAYTAL
BAZAK BAZALAK BOZGAP BÖDENE BÖĞÜ BÖĞÜRDEK BUDAN
BUĞDAYIK BURÇIN BUYMUL CINKAY ÇALAĞAN ÇARAĞAN ÇEBİŞ
ÇIĞIRNIK ÇIRGA ÇÖRGE ÇULLUK DARCAN DAYLAK DÜVE
GÖCEN GÖZEN İME İTELGÜ KARÇIGAY KARSAK KIRGI
KİRPİ KÖÇKEN KÖDEK KÖYKENEK KULA KUMAYIK KÜRTÜK
LAÇIN MAYA OLAK ÖRÜMCEK ÖTLEĞEN SOKTUR ŞAKIR
ŞUNKAR TARPAN TOĞANAK TOĞURTKA TORAY TOYGUN TÖK
TÖLNEK TURGU TURUMTAY YAĞALBAY YEKE YOLBARS ZAGALMA
 İsimler örnek olarak verilmiştir. Çoğaltılabilir.


GÖK NESNELERİNDE KULLANILABİLECEK EKİNÇSEL UNSURLAR
AKRAÇ ALABUT ALGAR BARUŞ BATÇA BESKİ BİLEZİK
BÖLLEM BULKA ÇAĞAN ÜRGÜÇ YALKI ÇAN ÇATMAĞ
ÇILGAN ÇILGAR ÇOĞUR ÇOKAL ÇOLGU ÇOM ÇÖĞÜR
ÇÖMEN ÇÖRKÜ DALDIZ DİNK DÖĞEÇ DUVAK DİKEL
ECENE GÜZER KABARA KAMÇI KORAK KOTLAN KÖDÜK
KÖNÜK KÖPÜŞ KÖTÜRGE ÖRÇİN SAVRAN ÜSKÜRE SOKU
 İsimler örnek olarak verilmiştir. Çoğaltılabilir.


GÖK NESNELERİNDE KULLANILABİLECEK BOY ADLARI
ABAKAN AGIS AKI AKMAN AKTAZ ALAÇ ALAKÇIN
ALAN ALAŞA ALÇIN ALMAT ANDARCAY APPAK ARDAY
ARGIN ARIK ARLAT AS ASAK ASIK ATIGAY
AYAN AYDURGAZ AYIT BADANIN BADAY BAGIS BAĞA
BAKAL BAKAY BAKTI BARABA BARGI BARIN BARMAK
BASMIL BATAN BATAŞ BATRAK BAYIS BAYRAÇ BAYSIYIK
BEKLER BELEK BELTİR BERİN BERİŞ BIRAŞ BİYÜM
BOĞACA BÖRKİMEK BUÇAY BUĞANAY BURKAZ BUSURMAN BUŞMAN
BÜKECEME BÜKRÜ BÜLER BÜRCEN CAPALAG CEKEY CELDEN
CİRİK CUMART CUMUK CURU CUVUŞ CÜĞÜLDEK ÇABALAK
ÇAĞALDAK ÇAKA ÇAL ÇALBAK ÇALGAR ÇALIM ÇALMAN
ÇALTAZ ÇAPLAN ÇAPRAŞTI ÇAPTI ÇAVDUR ÇAVGATI ÇAVKAÇIK
ÇAVLAY ÇEÇEY ÇEKLİ ÇEKÜY ÇELİM ÇETİM ÇETTİ
ÇIĞAL ÇITAK ÇİBENEY ÇİĞENDİK ÇİĞİL ÇİKEN ÇİLBEK
ÇİLTEK ÇOLIM ÇOROS ÇÖKÜR ÇUNGAR ÇUNKARA ÇUNKAY
ÇURAN ÇURTAY ÇÜMEKEY ÇÜRÇET DANRIK DAŞKI DAZ
DOLGAN DOYLAT DUVAN EÇİĞ EDİGENE ELTEKE ESTİ
EYÜGE GELE GEYNE GÖKLEN HALAÇ ILAMAN İDEGER
İLDET İLMEN İNEY İRGE İRGİR İRTİŞ İSTEK
İTEMKE KAÇ KAÇAN KAÇAR KAÇAY KAÇKAR KADIRŞA
KAĞŞAL KAKI KALKAMAN KALMAK KAMAS KAMAŞ KAN
KANAY KANDI KANGALAS KANILDI KANK KAR KARABA
KARAGA KARAGAS KARAKÇI KARAMAN KARAVUL KARAY KARKAS
KARPIK KARŞI KASAY KAŞ KAŞKAY KAYDUK KAZAY
KELDEY KELESİN KENEGES KENGERME KEREŞ KERLER KETSİK
KIDIK KIR KIRA KIRIK KIŞAK KIYAK KIYAT
KİNEGES KİNEKİ KİRDERİ KİREYİT KİSEK KİSEY KİTE
KOLÇIK KOLDIKAY KONGI KONGUR KONRAT KORÇU KOSAY
KOTI KOY KOYBAL KÖBÖK KÖKİM KÖKMÜRÜN KÖL
KÖLPEŞ KÖSÖN KÖYÖ KU KUBA KUBAN KUDAGAÇIN
KUMANDI KUMUK KUN KUNÇAY KUNDUR KURAMA KURÇIK
KURIKAN KUSKAL KUVAKAN KUVANDIK KUVUK KUYAN KUYDU
KUZGAN KÜÇEY KÜĞERİK KÜĞÜS KÜLDENEN KÜRÜME KÜSÜN
KÜTKÜLEÇ KÜYÜS LAKAY MADIR MADYAR MANÇU MANGIT
MANGITAY MASAK MASKAR MAŞAK MATAY MAYMA MERKET
MILIŞ MIRIŞ MİLTEK MİNÇE MİREKE MİRGEK MİSİT
MİŞER MİTER MONAK MONGULDAR MONGUŞ MORUN MUNDUS
MUNGAL MÜLGÜ MÜYTEN NAYHAN NAYMAN NEGÜS NOGAY
OÇU OGUTUR ORUS OYRAT ÖLET ÖNDÜN ÖTEMİŞ
PALAN POLU PÜRÜ SABAY SAGAY SAĞIR SAKAR
SAKNI SALAR SALCIĞIT SALUK SAMADIN SAMAY SARAR
SARBAS SART SATIKAY SAYAK SEBE SELMEK SENRİK
SIBAK SIBAN SIYKIM SOĞ SOKULAK SOLTU SOYON
SOYOT SÖYÜNDÜK SUBAK SUMRUK SUVAN SUVAR SÜKİ
ŞALKAL ŞAPAK ŞARAGAŞ ŞELEY ŞOR ŞU ŞUBI
TABAN TABIN TABUNAY TAGAP TAGAY TAMA TAMYAN
TANA TANGDU TANIP TARACAK TARAKTI TARALIK TARLIK
TARTKIN TAYAŞ TAYIT TAZANAY TELENGET TELEÜT TEMEŞ
TENET TENEY TEPTER TEREKEME TEYNİ TİLEV TOBOL
TOBUS TOĞUL TOĞULBAY TOK TOKABAY TOKAÇ TOKALAK
TOKAY TOKMAK TOKMAN TOKPAK TOKSARA TOKUM TOLKAN
TORDUŞ TORGUL TORO TÖKİ TÖLEK TÖLES TÖLÖS
TÖNTÜRT TUGABAY TUMA TUMAN TUNGUZ TURAN TUYAK
TÜBEY TÜBÜŞ TÜKÜÇEY TÜRKÜT UĞRI URAN URGU
URKIT URUS URYANHAY URYANKAT USTU UVANIŞ ÜLÇEKİ
ÜSERGEN VARSAK YABAGU YAĞMA YALAN YAMANBAY YANGAK
YAPLAN YARIK YARIM YATI YAVMUT YEMTİ YILTAS
YOBIR YOMUT YUDAK YURMATI YURTAS YÜS ZARUBAY



ORDU

ÇERİ DÜZENİ
Bölük Türkçe Aşam (Urun) Birlik
Nefer ER ER –
Serjant ÇAVUŞ
(SUBAŞ)
ONBAŞI Astçavuş Onluk
YÜZBAŞI Yüzlük
BİNBAŞI Üstçavuş Binlik
Mülazım SÜYMEN YEĞMEN Astsüymen (Çapur) Tümen
TEĞMEN (Bayur) Tümen
SEĞMEN Üstsüymen (Tabur) Tümen
Zabit SUBAY YARBAY Astsubay Yaray
ALBAY Alay
TUĞBAY Üstsubay Tugay
General PAŞA KORPAŞA (KORBAY) Astpaşa Kurmay Komutanı
KOLPAŞA  (KOLBAY) Kolordu Komutanı
ORPAŞA    (ORBAY) Üstpaşa Ordu Komutanı
Mareşal ODUZ ODUZ –
NOYAN:  Genelkurmay Başkanı.  BAŞBUĞ: Devlet Başkanı’nın Başkomutan sıfatı.
YABGU: Devlet Başkanı.
 Kolordu: Hava, Deniz, Kara kuvvetlerinin her biri.
 Kurmay: Paşaların Tamamından oluşan kurul.


KARAVUL (KARAĞUL): Kara askeri, Karacı
UÇAVUL (UÇAĞUL): Hava askeri, Havacı
SUYAVUL (SUYAĞUL): Deniz askeri, Denizci
ÇAPAVUL (ÇAPAĞUL): Jandarma
ILGAVUL (ILGAĞUL): Komando
DALAVUL (DALAĞUL): Denizaltı Askeri
UZAVUL (UZAĞUL): Astronot, Kozmonot
KALAVUL (KALAĞUL): Paraşütçü asker

YASAVUL (YASAĞUL): Zabıta
KOLAVUL (KOLAĞUL): Polis
KORAVUL (KORAĞUL): Bodyguard, Koruma
YARGAVUL (YARGAĞUL): Adli Kolluk
AKAVUL (AKAĞUL): Trafik Polisi
ATAVUL (ATAĞUL): Atlı asker, Süvari


BARK


Yuğuk
Yuğuk Öz-Türkçe 1 Öz-Türkçe 2 Öz-Türkçe 3 KAYIN
Baba ATA OĞ, OĞMAN ETE KAYNATA
Anne ANA ÖĞ, ÖKMEN ENE KAYNANA
Abi AĞA EGE KAYINAĞA
Abla ABA / APA EZE KAYINAPA
Büyükbaba DEDE ADAKAY EDE KAYINEDE
Büyükanne NİNE ABAKAY EBE KAYINEBE
Amca AKA ESE KAYINAKA
Hala ALA EME KAYINALA
Dayı AŞA EKE KAYNAŞA
Teyze AÇA ECE / EÇE KAYNAÇA
Kız kardeş İĞİ BACI BEÇE KAYINİĞİ
Erkek Kardeş İNİ BAŞI BEŞE KAYINİNİ
Kayınhemşire BALDIZ GÖRÜM (GÖRÜMCE)
Kayınbirader SALDIZ YÖRÜM (YÖRÜMCE)
Kız Evlat ÜĞÜL ÜĞLEN
Erkek Evlat OĞUL OĞLAN
Adam: ERKEK / GİŞİ,  Kadın: EŞKEK / DİŞİ

SAYILAR

SAYILAR
Sayı Asya-1 Asya-2 Karşılık
1 BİR
2 İKİ
3 ÜÇ
4 DÖRT
5 BEŞ
6 ALTI
7 YEDİ
8 SEKİZ
9 DOKUZ
10 ON
20 YİRMİ İKEN İĞMİŞ
30 OTUZ ÜŞEN ÜÇMÜŞ
40 KIRK DÖRDEN DÖRTMÜŞ
50 ELLİ BEŞEN BEŞMİŞ
60 ALTMIŞ ALTAN ALTMIŞ
70 YETMİŞ YEDEN YETMİŞ
80 SEKSEN SEKSEN SEKMİŞ
90 DOKSAN DOKSAN DOĞMUŞ
100 YÜZ
1.000 BİN
10.000 TÜMEN Onbin
100.000 BÜTEN Yüzbin
1.000.000 ÜSTEN Milyon
10.000.000 TÜKEN On Milyon

BİLİM ADLARI
Terim Türkçe Uygulayıcı
Tıp SAĞINÇ SAĞINDIZ
Matematik BAĞINÇ BAĞINDIZ
Muhasebe SAYINÇ SAYINDIZ
Kimya ÖZÜNÇ ÖZÜNDÜZ
Hukuk TÜZÜNÇ TÜZÜNDÜZ
Felsefe DÜŞÜNÇ DÜŞÜNDÜZ
Psikoloji USUNÇ USUNDUZ
Mimari ÇİZİNÇ ÇİZİNDİZ
Mantık TASINÇ TASINDIZ
İktisat TUTUNÇ TUTUNDUZ
Pazarlama SATINÇ SATINDIZ
Din TAPINÇ TAPINDIZ
Siyaset GÜDÜNÇ GÜDÜNDÜZ
Müzik ÇALINÇ ÇALINDIZ
Ziraat TARINÇ TARINDIZ
Edebiyat YAZINÇ YAZINDIZ
Biyoloji DİRİNÇ DİRİNDİZ
Filoloji DİLİNÇ DİLİNDİZ
Mühendislik ÖLÇÜNÇ ÖLÇÜNDÜZ
Endüstri İŞLENÇ İŞLENDİZ
Elektrik AKINÇ AKINÇDIZ
Tarih GEÇİNÇ GEÇİNDİZ
Astroloji BAKINÇ BAKINDIZ
Resim BOYANÇ BOYANDIZ
Jeoloji TOPRANÇ TOPRANDIZ
Sosyoloji TOPLUNÇ TOPLUNDUZ
Astronomi GÖĞÜNÇ GÖĞÜNDÜZ
Elektronik SÜĞÜNÇ SÜĞÜNDÜZ
Fizik DOĞANÇ DOĞANDIZ
Şiir KÜĞÜNÇ KÜĞÜNDÜZ
Beste BÜRÜNÇ BÜRÜNDÜZ
Spor GÖĞDENÇ GÖĞDENDİZ
Sistem DİZİNÇ DİZİNDİZ
Geometri DÜZLENÇ DÜZLENDİZ
İnşaat YAPINÇ YAPINDIZ
Maden KAZINÇ KAZINDIZ
Dinamik DEVİNÇ DEVİNDİZ
Statik DURUNÇ DURUNDUZ
Kinetik ÇEVİNÇ ÇEVİNDİZ
Makina KURUNÇ KURUNDUZ
Fen UYGUNÇ UYGUNDUZ
Hidroloji SUYUNÇ SUYUNDUZ
Coğrafya YERİNÇ YERİNDİZ
Kronoloji ÇAĞINÇ ÇAĞINDIZ
Metodoloji YÖNTENÇ YÖNTENDİZ
Mitoloji SÖYLENÇ SÖYLENDİZ
 Terimler örnek olarak verilmiştir. Çoğaltılabilir.
 Dal adlarının sonlarına –bilim eklenebilir. (Tutunçbilim vs...)
 Uygulayıcı, o işi yapan kişidir. Örneğin; TUTUNDUZ: İktisatçı


ÖĞRETİM ÜYELERİ
Üye Türkçe-1 Türkçe-2
1 Öğretim Görevlisi Okutman Okağut
2 Araştırma Görevlisi Koyutman Koyağut
3 Doktor Savguman Savgağut
4 Yardımcı Doçent Ayıtman Ayağut
5 Doçent Çavgıman Çavgağut
6 Profesör Bayguman Bayağut
 Müdür: ONATMAN (Onağut)
 Dekan: BOLUTMAN (Bolağut)
 Rektör: BAŞITMAN (Başağut)


DERLEMELER


BAZI SÖYLENCE KİŞİLERİ
No. Tanrı Nitelik
1 OĞUZ HAN Türklerin atası olan söylence kahramanı yiğit.
2 BULCA HAN Türklerin ilk atası olan kağan.
3 ALINCA HAN (ALINÇAK HAN) Türklerin atası.
4 KUZAR HAN (HAZAR HAN) Hazar boyunun kurucusu ve Azerilerin atası.
5 ALAŞ HAN Kırgız boyunun kurucusu ve Kırgızların atası.
6 GILGAMIŞ HAN Efsanevi Sümer hakanı. Ölümsüzlüğü aramıştır.
7 ALPAMIŞ HAN Söylence kahramanı. Atının adı BAYŞUBAR’dır.
8 MANAS HAN Kırgız söylence kahramanı.
9 ALANKOVA HAN Moğolların soyundan geldiği ana. Ayışığından hamile kalmıştır.
10 TÜRÜGEŞ HAN (DÜRKEŞ HAN) Türkeş boyunun kurucusu.
11 TURAN HAN Türklerin atası.
12 TÖRÜNGEY HAN İlk insan. Adem.
13 SOGOTOH HAN Türklerin ilk atası. Adem.
14 TÖRÜNEÇE HAN Yaratılan ilk kadın. Havva
15 TONGA HAN (TUNGA HAN) Efsanevi bir Türk kağanı.
16 ORHAN Ordağ’da yaşayan bir hakan.
17 KURHAN (KÜRHAN) Kurdağ’da yaşayan bir hakan.
18 KUZHAN (KÜZ HAN) Kuzdağ’da yaşayan bir hakan.
19 TAŞHAN Taşdağ’da yaşayan bir hakan. Kayalık bölge kendisini korur.
20 MUSHAN (BUZHAN) Buzdağ’ da yaşayan bir hakan. Buzullar nedeniyle ulaşılamaz.
21 KİLHAN Kildağ’da yaşayan bir hakan. Balçıktan dolayı ulaşılamaz.
 Türk destanları, masallar, Dede Korkut Öyküleri incelenerek daha fazla isim derlenebilir.
 OĞUZ HAN’IN OĞULLARI (BOZOKLAR): KÜNHAN, AYHAN, ULDIZHAN
 OĞUZ HAN’IN OĞULLARI (ÜÇOKLAR): KÖKHAN, TAĞHAN, TENGİZHAN
 KORKUT ATA: Dede Korkut diye de bilinir. Ozanların atasıdır. Sıra dışı özellikleri vardır.







TANRI ADLARI VE ÖZELLİKLERİ
No. Tanrı Nitelik Eşey
1 ÜLGEN HAN (ÜLKEN HAN) Baş Tanrı. Yaratıcı. Mutlak üstünlüğü vardır. E
2 KAYRA HAN İyilik Tanrısı. Gökyüzünde yaşar. (Kara Han DEĞİL!) E
3 ERLİK HAN (YERLEG HAN) Kötülük Tanrısı. Yeraltında yaşar. E
4 AYIĞ HAN (AYIK HAN) İnsanlardan ve diğer canlılardan sorumlu Tanrı. E
5 ZADA HAN (YADA HAN) Rüzgar ve fırtına Tanrısı. 13 rüzgarın kesiştiği yerde yaşar. E
6 YAYIK HAN (CAYIK HAN) Irmak ve Göl Tanrısı. 17 ırmağın kavuştuğu yerde yaşar. E
7 TALAY HAN (DALAY HAN) Okyanus ve deniz Tanrısı. 19 denizin birleştiği yerde yaşar. E
8 UMAY HAN (OMAY HAN) İyilik ve Yaşam Tanrıçası. Doğacak bebeklere can verir. D
9 ALTAN HAN (ALTAY HAN) Altın Dağı korur ve orada oturur. Doğa’nın koruyucusudur. E
10 KÜBEY HAN Doğum ve Çocuk Tanrıçasıdır. Çocukların koruyucusudur. D
11 ANDAR HAN Ateş Tanrısıdır. Ateşi korur, bazen yangınlara sebep olur. E
12 USAN HAN  (UHAN HAN) Su Tanrısıdır. Suların temizliği ve bolluğundan sorumludur. E
13 CEDEY HAN Yedi köpeğiyle Altın Dağ’ı ve oraya giden yolun korur. E
14 OKTO HAN Dağ Tanrısıdır. Dağları ve orada yaşayan canlıları korur. E
15 SUYLA HAN İnsanların koruyucusudur. Işık Tanrısı. E
16 TARILAY HAN (TARILA HAN) Yazgı Tanrısı. İnsanların geleceği hakkında karar verir. E
17 TATAY HAN (TATA HAN) Kasırga ve fırtına Tanrısıdır. Kasırgalara sebep olur. E
18 AYNA HAN (AYINA HAN) Kargaşa ve Kötülük Tanrısı. Yeraltında yaşar. E
19 BUNCAK HAN (BUNÇAK HAN) Kayra Han’ın saray yolunu koruyan iki bekçiden biridir. E
20 BUSULHAN (BUZUL HAN) Kayra Han’ın sarayına giden yolu koruyan diğer bekçidir. E
21 ANCASIN HAN Şimşek ve yıldırım Tanrısıdır. E
22 AYZIT HAN (AYIĞSIT HAN) Aşk ve Güzellik Tanrıçasıdır. Güzellikleri yaratır. D
23 ERDENEY HAN Haber Tanrısı. Tanrıların haberlerini insanlara iletir. D
24 ALAS HAN (ALAZ HAN) Ateş Tanrısıdır. Ateşi korur. E
25 AYAZ HAN (AYAS HAN) Ay Işığı Tanrısıdır. Soğuk havaya neden olur. E
26 SATILAY HAN Hastalık ve fesat Tanrıçasıdır. İntiharlara sebebiyet verir. D
27 SABIRAY HAN Yazgı Tanrısı. İnsan ruhları hakkında karar verir. E
28 ERKLİĞ HAN Yıldızlardan, göktaşlarından ve gök nesnelerinden sorumludur. E
29 İRLE HAN Ölüler ve Ölüm Tanrısı. Yeraltında yaşar. E
30 TOYAR HAN Yazgı Tanrısı. İnsanların yazgılarını belirler. E
31 GÖLPÖN HAN Koyunların koruyucu Tanrısı. E
32 KAMBAR HAN Atların koruyucusu olan Tanrı. E
33 TAŞGAŞIT HAN Kısmet Tanrısı. Bolluk ve bereket verir. E
34 ORANGAY HAN Yaratıcı Tanrı. Bazı canlıları yaratan bir Tanrı. E
35 OYMON HAN Ocak ve ateş Tanrıçası. D
36 OYSUL HAN Develerin koruyucusu olan Tanrı. E
37 SUVOLTA HAN Yaşam ağacının koruyucusu olan Tanrıça. D
38 TAYÇI HAN Boğaların koruyucu Tanrısı. E
39 KATAY HAN Deprem Tanrısı. 40 boynuzlu boğasıyla deprem oluşturur. E
40 ÖZEN HAN (ÖSEN HAN) İnsanların ruhlarını alan Tanrı. E
41 İRİS HAN Kötü ruhları kovan Tanrıçadır. D
42 ÖDÜGET HAN Akarsu Tanrısı. E
43 KİŞTEY HAN Baştan çıkarıcı, ayartıcı Tanrıça. Sekiz gözü vardır. D
44 ERKE HAN Baştan çıkarıcı, ayartıcı Tanrıça. D
45 KIZAGAN HAN Savaşçı Tanrı. Kırmızı devesi vardır. E
46 ÜREN HAN Bereket Tanrısı. E
47 UTKUÇI HAN (UTKAÇI HAN) Kurban Tanrısı. E
48 YAZ HAN (YAY HAN) Yaz mevsiminin Tanrısı. E
49 KIŞ HAN Kış mevsiminin Tanrısı. E
50 BOŞINTOY HAN Demirci Tanrısı. E
51 AYKUN HAN (AYKOYUN HAN) Güç Tanrısı. E
52 ÖT HAN Zaman Tanrısı E
53 ETÜGEN HAN (ÖTÜKEN HAN) Toprak Tanrıçası. D
54 KARLUĞ HAN İnsanları koruru. Duman Tanrısıdır. İşareti dumandır. E
55 YAYGUÇI HAN (YAYUÇI HAN) Yaratıcı Tanrıça. Canlıları yaratıp yeryüzüne yayar. D
56 MERGEN HAN Akıl ve Zeka Tanrısıdır. Herşeyi bilir. E
57 YO HAN (YOĞ HAN) Yeraltı Tanrısıdır. Yeraltını korur. E
58 KARŞIT HAN Temizlik Tanrısı. E
59 PURA HAN (BURA HAN) İyilik Tanrısı. Develere hükmeder. E
60 BURÇA HAN İyilik Tanrısı. E
61 YAŞIL HAN Doğayı korur. Bitkilere can verir. E
62 KANIM HAN İyilik Tanrısı. E
63 BAKTI HAN Yeryüzündeki iyiliklere vesile olur. E
64 KARGUŞ HAN Kuşlara hükmeder. E
65 KARAŞ HAN Yeryüzündeki kötülükleri yönetir. E
66 MATIR HAN Korkusuz bir savaş Tanrısıdır. E
67 ŞINGAY HAN (ÇINGAY HAN) Yeryüzünde fesat çıkarır. E
68 KÖMÜR HAN Karanlık Tanrısıdır. E
69 BADIŞ HAN Bir kötülük Tanrısı. E
70 YABAŞ HAN Yeryüzünde kötülüklere sebebiyet verir. E
71 TEMİR HAN (TEMÜR HAN) Demir madenlerini, demirci ocaklarını ve demircileri korur. E
72 UÇAR HAN Kötü haberleri getiren Tanrı. E
73 KEREY HAN Kötülük Tanrısı. E
74 ARAH HAN Yazgı Tanrısı. İnsan ruhları hakkında karar verir. E
75 ALDAÇI HAN Ölüm Tanrısı, insanların ruhlarını alır. E
76 EYKE HAN (ÖYKE HAN) Kadınları koruyan Tanrıçadır. D
77 BELEN HAN Yolcuların koruyucusu olan Tanrıçadır. D
78 BEKENBEY HAN Adalet Tanrısıdır. E
79 AKBÖĞE HAN Hekimlerin Tanrısıdır. E
80 DOLUN HAN (TOLUN HAN) Bereket Tanrısı. E
81 ELEZ HAN Bekaret Tanrıçasıdır. Genç kızları korur. D
82 KUBAY HAN Temizlik Tanrısı. E
83 ONGUN HAN Bolluk ve bereket Tanrısı. E
84 ULUKUN HAN Ateş Tanrısı. E
85 ÜYGEN HAN İffet ve namus Tanrıçası. D
86 KIZIL HAN Öfke Tanrısı. E
87 DARGAH HAN Demirci Tanrısı. E
88 BORON HAN Yağmur Tanrısı. E
89 IŞTAR HAN (AŞTAR HAN) Sümerlerde ışık ve güzellik Tanrıçası. D
90 TAMMUZ HAN (TAMIZ HAN) Sümerlerde bereket Tanrısı. E
 HAN yerine dişil Tanrılara ENE (ANA) eklenebilir. Tümüne ise TOYUN eklenebilir.
 Diğer Tanrı adları bulunarak liste genişletilebilir.
 Sümer, Urartu ve Etrüsk Tanrıları listeye dahil edilmemiştir. (Örnek olarak Iştar ve Tamuz verilmiştir.)
 Türk ve Moğol Tanrıları’nın adları kullanılmıştır.
 E: Eril, D: Dişil

İlah: TANRI, TENGRİ; Rab: OĞAN, UĞAN; Rab: BAR; Halik: YARADAN;
Peygamber, Resul: YALVAÇ; Nebi: SAVACI


BAZI İYELER
1. AY ATA Ay Tanrısı.
2. AY ANA Ay Tanrıçası.
3. KÜN ATA (KUYAŞ ATA) Güneş Tanrısı.
4. KÜN ANA (KUYAŞ ANA) Güneş Tanrıçası.
5. OD ATA Ateş Tanrısı.
6. OD ANA Ateş Tanrıçası.
7. AK ATA (AĞ ATA) Su Tanrısı. Akdeniz’de yaşar.
8. AK ANA (AĞ ANA) Su Tanrıçası. Akdeniz’de yaşar.
9. AĞAÇ ATA (YIĞAÇ ATA) Ağaç Tanrısı. Bay Terek’i korur.
10. AĞAÇ ANA (YIĞAÇ ANA) Ağaç Tanrıçası. Bay Terek’i korur.
11. BARAK ATA Köpek Tanrısı.
12. BARAK ANA Köpek Tanrıçası.
13. GUL ATA (KUL ATA) Hayvan Tanrısı. Pek çok hayvanın kendi adıyla anılan İye’si vardır.
14. GUL ANA (KUL ANA) Hayvan Tanrıçası. Pek çok hayvanın kendi adıyla anılan İye’si vardır.
15. KARTAL ATA (BÜRKÜT ATA) Kartal Tanrısı.
16. KARTAL ANA (BÜRKÜT ANA) Kartal Tanrıçası.
17. SIĞIN ATA (GEYİK ATA) Geyik Tanrısı.
18. SIĞIN ANA (GEYİK ANA) Geyik Tanrıçası.
19. KURT ATA (BÖRÜ ATA) Kurt Tanrısı.
20. KURT ANA (BÖRÜ ANA) Kurt Tanrıçası.
21. AYI ATA Ayı  Tanrısı.
22. AYI ANA Ayı Tanrıçası.
23. YER ATA Toprak Tanrısı.
24. YER ANA Toprak Tanrıçası.
25. MAY ATA Varlık Tanrısı. İnsanları korur.
26. MAY ANA Varlık Tanrıçası. İnsanları korur.
27. ORMAN İYESİ / ORMAN ISI Ormanın koruyucu ruhu. (Her orman için farklı bir İye vardır.)
28. KUYU İYESİ / KUYU ISI Kuyunun koruyucu ruhu. (Her kuyu için farklı bir İye vardır.)
29. DAĞ İYESİ / DAĞ ISI Dağın koruyucu ruhu. (Her dağ için farklı bir İye vardır.)
30. IRMAK İYESİ / IRMAK ISI Irmağın koruyucu ruhu. (Her ırmak için farklı bir İye vardır.)
31. ERGENE İYESİ / ERGENE ISI Maden ocağının koruyucu ruhu. (Her maden için farklı bir İye vardır.)
32. OCAK İYESİ / OCAK ISI Ocağın koruyucu ruhu. (Her ocak için farklı bir İye vardır.)
33. İN İYESİ / İN ISI Mağaranın koruyucu ruhu. (Her mağara için farklı bir İye vardır.)
34. YOL İYESİ / YOL ISI Yolların koruyucu ruhu. (Her yol için farklı bir İye vardır.)
35. BULAK İYESİ / BULAK ISI Pınarın koruyucu ruhu. (Her pınar için farklı bir İye vardır.)
36. GÖL İYESİ / GÖL ISI Gölün koruyucu ruhu. (Her göl için farklı bir İye vardır.)
37. YEL İYESİ / YEL ISI Rüzgarın koruyucu ruhu. (Her rüzgar için farklı bir İye vardır.)
 AK OĞLANLAR: İyilik İyeleri. Ülgen Han’ın oğullarıdırlar.
 AK KIZLAR: İyilik İyeleri. Ülgen Han’ın kızlarıdırlar.
 KARA OĞLANLAR: Kötülük İyeleri. Erleg Han’ın oğullarıdırlar.
 KARA KIZLAR: Kötülük İyeleri. Erleg Han’ın kızlarıdırlar.
 İsimler örnek olarak verilmiştir. Çoğaltılabilir.
 ANA yerine ENE kullanılabilir. ATA yerine ETE kullanılabilir.


AKKAM (AKTOYUN): İyi Ruhlarla iletişime geçen şaman.
KARAKAM (KARATOYUN): Kötü Ruhlarla iletişime geçen şaman.

AKÇORA: İyi ruh. İyicil cin.
KARAÇORA: Kötü ruh. Kötücül cin.
BAZI SÖYLENCE ÖĞELERİ
No. Nitelik
1 ABRA ve YUTPA Yeraltında yaşayan ve ejdere benzeyen devasa iki yılan.
2 ADSIZ Henüz kahramanlık yapmadığı için adı koyulmamış çocuk.
3 ALBIS (ALKARISI) Cadı. Albastı’ya neden olan kızıl renkli kötü varlık.
4 ANDA Ant içerek, birbirinin kanının damlatıldığı sütü içip kan kardeşi olmak.
5 ARAT (ARAĞIT) Baykal gölünde yaşadığına inanılan efsanevi devasa balık.
6 BADRAÇ Yedi başlı ejderha.
7 BARAK Efsanevi bir köpek türü.
8 BENGİSU (MENGÜSUV) Ab-ı Hayat. Ölümsüzlük İksiri.
9 BUYAN Rüzgar Tayı. İnsanın düşünsel gücü. Yanlış kullanılınca zarar verebilir.
10 BÖRTEÇİNE (BOZKURT) Yol gösterici, kutsal kurt.
11 BÜKÜ (BÜKE) Ejderha.
12 CİREN Konuşan at.
13 ÇOR (ÇORA, ÇOTGOR) Cin. Gözle görülemeyen, ateşten yaratılmış varlık.
14 DOKUZ Türkler’de kutsal rakamdır. “7” İslamiyet’in etkisiyle kutsallaşmıştır.
15 DON (TON) BÜRÜNMEK Başka bir varlığa dönüşmek. Genelde silkinilerek gerçekleşir.
16 ERGENE Maden Ocağı. Türklerde kutsal sayılır.
17 ERŞEK Pars ve Ayı’nın çiftleşmesinden doğan efsane yaratığı.
18 ERBOĞA Yarı İnsan yarı boğa (veya at) olan yaratık.
19 IS (EZ, İYE) Sahip. Koruyucu ruh. Orman İye’si, Ağaç  İye’si, Su İye’si gibi…
20 İRŞİ Peri.
21 KALGANÇI Kalganan (sıçrayıp kalkılan) gün. Kıyamet.
22 KAMOS Kabus. Kabusa neden olan kötü ruh.
23 KAM (TOYUN, BAKŞI) Şaman.
24 KİLİN Boynuzlu At.
25 KURGAN Türbe. Kutsal mezar.
26 KONGRUL KUŞU Anka kuşu. Doğaüstü nitelikleri olan kızıl renkli devasa kuş.
27 KOPUZ Bağlama’nın atası olan çalgı. Türkler’de önemi büyüktür.
28 KORBOLKO Ateşi insanlara getiren söylencesel kuş.
29 KÖRMÖS (KÖRMÖZ) Melek. İyi veya Kötü Ruh.
30 KUBAMARAL (ALASIĞIN) Alageyik. Kutsal bir hayvandır. Bazen erenler alageyiğe dönüşür.
31 MAMUT Fillerin atası, nesli tükenmiş  iri bir hayvan. Erlik Han yeraltına çekmiştir.
32 OZOR Ataların Ruhları.
33 ÖKSÖKÖ (SEMRÜK) Çift başlı kartal. Türklerde önemli bir mitolojik öğedir.
34 ÖS (ÖZÜT) Can. Hayat.
35 SUDAN ÇIKMA Kendisi veya atası sudan(gölden) gelen bir atın / hayvanın olağandışılığı.
36 SÜR (SÜLDE) Can. Ruh. İnsan ruhunun sabit, hareketsiz kısmı.
37 SÜNE (SÜNESÜN) Ruh. Hayalet. İnsan ruhunun hareketli kısmı.
38 TAŞŞA (TAŞSA) Kel kahraman. Gücünü kelliğinden alır.
39 TEPEGÖZ Tek gözlü dev.
40 TİN (TIN, DİN) Ruh. Soyut varlık. Sabit ve hareketli iki kısmı vardır.
41 ULUĞKAYIN (BAYTEREK) Yerle göğü birbirine bağlayan yaşam ağacı.
42 YADA (CADA) TAŞI Büyü taşı. Türk mitolojisinde yağmur yağdıran sihirli taş. Simya Taşı.
43 YALMAVUZ (CALMAĞUS) Dev. Çok büyük masal yaratığı.
44 YELBEĞEN (CELBEĞEN) Dev. Çok büyük masal yaratığı.
44 YILMAYA (CILMAYA) Kanatlı At.
45 YUM, YOM Uğur, Şans, Talih, Baht.
46 YULA Rüya ruhu. İnsan ruhunun hareketli kısmı. Hayalgücü.
47 YULAMAK Kutsal rüya görmek. Bir ozanın, 3 bade içtiği rüyayı görmesi.
48 AKSAÇLI Bir bölgenin tanınmış yaşlı kadını. İyi niteliklere sahiptir.
49 AKSAKALLI Bir bölgenin tanınmış yaşlı erkeği. İyi niteliklere sahiptir.
 Tüm düşünsel ve ekinçsel ürünler taranarak dizgeli bir sözlük oluşturulmalıdır.

TARİHTEKİ TÜRK DEVLETLERİ
Ulus
SÜMER (KENGER) URARTU ETRÜSK  (TİRENE) HUN (KUN)
AKHUN GÖKTÜRK (KÖKTÜRK) TOHAR HAZAR
TÜRGİŞ (TÜRKEŞ) UYGUR KARLUK PEÇENEK
OĞUZ (UZ)* BOLKAR (OĞUR)** SABAR (SİBİR) AVAR
TABGAÇ KUMAN GURKAN KIRIM
KÖLEMEN NOGAY KARAHUN KARAMAN
KITAY (HATAY) SALGUR HAKAN (KARAHAN) DOLGAN
Devlet veya Özerk Devlet statüsündeki ülkeler.  Ulus adlarının sonuna -LAR eki getirilebilir.
*  : DOKUZOĞUZ gibi alt boy toplulukları vardır.
**: BEŞOGUR, ALTIOGUR,ONOGUR, ŞAROGUR gibi alt boy toplulukları vardır.


TÜRK ÜLKELERİ
Ulus Dil Yurt Kendi Dillerindeki Ad
TÜRK TÜRKÇE TÜRKİYE
HAZAR (AZER) HAZARCA (AZERCE) HAZARYA (AZERİYE) Azer
KIRGIZ KIRGIZCA KIRGIZYA
KAZAK KAZAKÇA KAZAKYA
TÜRKMEN TÜRKMENCE TÜRKMENİYE
ÖZBEK ÖZBEKÇE ÖZBEKİYE Uzbek
MOĞOL MOĞOLCA MOĞOLYA Mungol
HALHA HALHACA HALHAYA
MACAR MACARCA MACARYA Hungar
TATAR TATARCA TATARYA
ÇUVAŞ ÇUVAŞÇA ÇUVAŞYA Çavaşla
YAKUT YAKUTÇA YAKUTYA Saha
BAŞKIRT (BAŞKURT) BAŞKIRTÇA (BAŞKURTÇA) BAŞKIRTYA (BAŞKURTYA)
GAGAVUZ GAGAVUZCA GAGAVUZYA Gagaus
UYGUR UYGURCA UYGURYA
BURYAT BURYATÇA BURYATYA
KALMIK (KALMUK) KALMIKÇA (KALMUKÇA) KALMIKYA (KALMUKYA) Oyrat
BALKAR (MALKAR) BALKARCA (MALKARCA) BALKARYA (MALKARYA) Tavlu
TUVA TUVACA TUVAYA Toba
Devlet veya Özerk Devlet statüsündeki ülkeler.  Ulus adlarının sonuna -LAR eki getirilebilir.


İLÇE VE BUCAK ADI OLUŞTURMA ÖRNEĞİ:

ŞARKIŞLA: Merkez İlçe
AKÇAKIŞLA: 1.Bucak
KIZILCAKIŞLA: 2.Bucak
SARICAKIŞLA: 3. Bucak




ÜLKE ADLARININ OLUŞTURULMASI:
1. Önce ULUS adı tam ve doğru olarak tespit edilir. Örneğin: GUARANİ (Paraguaylı yerine)
2. Daha sonra 4 yöntem ile Ülke adı oluşturulabilir.
A. GENELGEÇER YÖNTEM: –(İ)YE / (I)YA eki ile. Ör: GUARANİYE (Paraguay)
KAZAKYA, ENGİLİYE (İngiltere), ARNAVUTYA
B. ORTADOĞU YÖNTEMİ: –İSTAN eki ile. Ör: GUARANİSTAN (Paraguay)
KAZAKİSTAN, ENGİLİSTAN (İngiltere), ARNAVUTİSTAN
C. BATI YÖNTEMİ: –LAND eki ile. Ör: GUARANİLAND (Paraguay)
KAZAKLAND, ENGLAND, ARNAVUTLAND
D. TÜRKÇE YÖNTEM: –LUK eki ile. Ör: GUARANİLİK (Paraguay)
KAZAKLIK, ENGİLLİK, ARNAVUTLUK
3. BU YÖNTEMLERDEN YALNIZCA BİR TANESİ TÜM ÜLKE ADLARI İÇİN UYGULANIR.

ULUS-ÜLKE-DİL
Ulus Diğer Ad Ülke Dil Eski Biçim
ABHAZ APSU ABHAZYA ABHAZCA Abhazyalı
ACAR(A) ACARYA ACARCA Acaristanlı
AFGAN PAŞTU AFGANYA AFGANCA Afganistanlı
ADIGE ADİGEY ADIGEYE ADIGEYCE Adige
ALMAN (CERMEN) DOÇ ALMANYA ALMANCA Almanyalı
ALTAY ALTAYA ALTAYCA Altaylı
ARAP SUUDİ ARAPYA ARAPÇA Arabistanlı
ARNAVUT (ALBAN) ŞİKİPER ARNAVUTYA ARNAVUTÇA Arnavutluklu
AVUSTUR ÖSTER AVUSTURYA AVUSTURCA Avusturyalı
AYMARA AYMARAYA AYMARACA Bolivyalı
AZER HAZAR HAZARYA HAZARCA Azerbaycanlı
BALKAR TAVLU BALKARYA BALKARCA Balkar
BANGLA BENGALİ BANGLAYA BANGLACA Bangladeş
BANTU BANTUYA BANTUCA Kenyalı
BASK OYSKARA BASKYA BASKÇA Bask
BAŞKIRT BAŞKURT BAŞKIRTYA BAŞKIRTÇA Başkırt
BELARUS BELARUSYA BELARUSÇA Beyaz Rus
BELGİ BELÇİ BELGİYE BELGİCE Belçikalı
BİRMAN BİRMANYA BİRMANCA Myanmarlı
BOŞNAK BOŞNAKYA BOŞNAKÇA Bosnalı
BREZİL BREZİLİYE BREZİLCE Brezilyalı
BRİT(ON) BRİTAN BRİTANYA BRİTANCA İngiliz+İskoç+Galli
BULGAR BULGARYA BULGARCA Bulgaristanlı
BURYAT BURYATYA BURYATÇA Buryat
ÇERKEZ ÇERKES ÇERKEZİYE ÇERKEZCE Çerkez
ÇEÇEN NOHÇI ÇEÇENİYE ÇEÇENCE Çeçen
ÇEK ÇESK ÇEKİYE ÇEKÇE Çek
ÇİN HAN ÇİNİYE ÇİNCE Çinli
ÇUVAŞ ÇAVAŞLA ÇUVAŞYA ÇUVAŞÇA Çuvaş
ÇUKÇİ ÇUKÇİYE ÇUKÇİCE Çukçi
DAN DANYA DANCA Danimarkalı
DİVEHİ DİVEHİYE DİVEHİCE Maldivli
ENDONEZ ENDONEZİYE ENDONEZCE Endonezyalı
ENGİL ANGIL ENGİLİYE ENGİLCE İngiliz
ERMENİ HAY ERMENİYE ERMENİCE Ermeni
ESTON ESTİ ESTONYA ESTONCA Eston
FİN SUOMİ FİNİYE FİNCE Finlandiyalı
FİJİ FİJİYE FİJİCE Fijili
FRANK FRENK FRANKYA FRANKÇA Fransız
FELEMENK (FLAMAN) DUÇ FLAMANYA FLAMANCA Hollandalı
FARS PERS FARSYA FARSÇA İran
GA(E)L (VELŞ) CİMRU GALYA GALCA Galli
GAGAVUZ GAGAĞUZ GAGAVUZYA GAGAVUZCA Gagauz
GUARANİ GUARANİYE GUARANİCE Paraguaylı
GÜRCÜ SAKARTVEL GÜRCÜYE GÜRCÜCE Gürcü
HABEŞ AMHAR(A) HABEŞİYE HABEŞÇE Etiyopyalı
HALHA HALHAYA HALHACA İç Moğolistanlı
HAKAS HAKASYA HAKASÇA Hakas
HAUSA HAUSAYA HAUSACA Nijerli
HELVET SVİS HELVETİYE HELVETÇE İsviçreli
HIRVAT HIRVATYA HIRVATÇA Hırvat
HİNT BHARAT HİNDİYE HİNTÇE Hintli
İBRANİ İBRANİYE İBRANİCE İsrailli
İNGUŞ İNGUŞYA İNGUŞÇA İnguş
İR (EYRE) GAYDHEL İRİYE İRCE İrlandalı
İSKOÇ İSKOÇYA İSKOÇÇA İskoç
İSPAN İSPANYA İSPANCA İspanyol
İTAL(İ) İTALYA İTALCA İtalyan
JAPON NİPPON JAPONYA JAPONCA Japon
KABARTAY KABARDEY KABARTAYA KABARTAYCA Kabardey
KARAÇAY KARAÇAYA KARAÇAYCA Karaçay
KARAKALPAK KARAKALPAKYA KARAKALPAKÇA Karakalpak
KAREL KARELİYE KARELCE Karel
KALMUK KALMUKYA KALMUKÇA Kalmuk
KAMBOÇ KİMER KAMBOÇYA KAMBOÇÇA Kamboçyalı
KANAK KANAKYA KANAKÇA Yeni Kaledonya
KATALON KATALONYA KATALONCA Katalan
KAZAK KAZAKYA KAZAKÇA Kazak
KEÇUA KEÇUAYA KEÇUACA Perulu
KIRGIZ KIRGIZYA KIRGIZCA Kırgız
KIPT(İ) KIPTİYE KIPTİCE Mısırlı
KOMİ KOMİYE KOMİCE Komi
KORYO KORYOYA KORYOCA Koreli
LETON LATVİ LETONYA LETONCA Letonyalı
LİTVAN LİYETVİ LİTVANYA LİTVANCA Litvanyalı
LAO LAOYA LAOCA Laoslu
LİB(İ) LİBİYE LİBCE Libyalı
MACAR HUNGAR MACARYA MACARCA Macar
MAKEDON MAKEDONYA MAKEDONCA Makedon
MALAVİ ÇEVA MALAVİYE MALAVİCE Malavili
MALEZ MALAY MALAYA MALAYCA Malezyalı
MARİ ÇİRMİŞ MARİYE MARİCE Mari
MOLDOV MOLDOVYA MOLDOVCA Moldovalı
MAORİ MAORİYE MAORİCE Yeni Zelandalı
MAYA MAYAYA MAYACA Honduraslı
MORDVİN MORDVA MORDVAYA MORDVACA Mordvin
MOĞOL MUNGAL MOĞOLYA MOĞOLCA Moğol
MALGAŞ MALAGASİ MALGAŞYA MALGAŞÇA Madagaskarlı
MORİTAN MAGRİBİ MORİTANYA MORİTANCA Moritanyalı
NAMİB NAMİBİYE NAMİBÇE Namibyalı
NAHUA NAHUAYA NAHUACA Salvadorlu
NIGOLA ANGOLA NIGOLAYA NIGOLACA Angolalı
NORSE NORGE NORSEYE NORSECE Norveçli
OSET OSETİYE OSETÇE Osetyalı
ÖZBEK UZBEK ÖZBEKİYE ÖZBEKÇE Özbek
PAKİ PAKİYE PAKİCE Pakistanlı
PAPUA PAPUAYA PAPUACA Papualı
POL(ON) POLONYA POLONCA Polonyalı
PORTEK PORTEKİYE PORTEKÇE Portekizli
ROMAN RUMEN ROMANYA ROMANCA Rumen
RUANDA RUANDAYA RUANDACA Ruandalı
RUNDİ RUNDİYE RUNDİCE Burundili
RUS RUSYA RUSÇA Rus
RUTEN UKRAYN RUTENİYE RUTENCE Ukraynalı
SAMOA SAMOAYA SAMOCA Samoalı
SİNHAL(A) SİNHALAYA SİNHALACA Srilankalı
SIRP SIRPYA SIRPÇA Sırp
SIVAZİ SIVAZİYE SIVAZİCE Svazilandlı
SILOVEN SILOVENYA SILOVENCE Slovenyalı
SILOVAK SLAV SILOVAKYA SILOVAKÇA Slovak
SOMALİ SOMALİYE SOMALİCE Somalili
SOTHO SOTHOYA SOTHOCA Lesotholu
SURİ SURİYE SURİCE Suriyeli
SUVAHİLİ SUVAHİLİYE SUVAHİLİCE Tanzanyalı
SIVEN SIVER SIVENİYE SIVENCE İsveçli
TACİK TACİKİYE TACİKÇE Tacik
TAGALOG TAGALOGYA TAGALOGÇA Filipinli
TAMİL TAMİLİYE TAMİLCE Tamil
TATAR TATARYA TATARCA Tatar
TAY TAYYA TAYÇA Taylandlı
TONGA TONGAYA TONGACA Tongalı
TISVANA TISVANAYA TISVANACA Botsvanalı
TUVA TOBA TUVAYA TUVACA Tuvalı
TÜRK TÜRKİYE TÜRKÇE Türk
TÜRKMEN TÜRKMENİYE TÜRKMENCE Türkmen
UDMURT UDMURTYA UDMURTÇA Udmurt
UYGUR UYGURYA UYGURCA Türkistanlı
VİKİNG VİKİNGİYE VİKİNGÇE İzlandalı
VİET VİETİYE VİETÇE Vietnamlı
YAKUT SAHA YAKUTYA YAKUTÇA Yakutistanlı
YUNAN (GREK) ELEN YUNANYA YUNANCA Yunanlı
ZAMBİ ZAMBİYE ZAMBİCE Zambiyalı
 Örnek olarak oluşturulmuştur. Listede olmayan diğer ülkeler de aynı şekilde çekimlenebilir.
 Devlet veya Özerk Devlet statüsünde bulunan ülkeler listede yer almıştır.

Lütfen
Bu E-Kitabı Tüm Tanıdıklarınıza E-Mail İle Gönderin!
Sosyal Sitelerde ve Forumlarda Paylaşın!
Çok Fazla Sayıda Kişiye Ulaşmasını Sağlayın!

 
 
 
 
   

   
 









AÇIKLAMA
BU BİR ÖRNEK ÇALIŞMADIR.
MUTLAKA GELİŞTİRİLMESİ GEREKLİDİR.

ÖNCELİKLİ OLARAK AŞAĞIDAKİ ESERLER VE DİĞER TÜM TÜRKOLOJİ YAPITLARI VE DERLEME KAYNAKLARI MUTLAKA TEKRAR TARANARAK SÖYLENCESEL KİŞİ VE TANRI ADLARI İLE KÜLTÜREL UNSURLAR (HAYVAN VE ARAÇ ADLARI) ÇOĞALTILMALIDIR.
1. DEDE KORKUT (KORKUT ATA) HİKAYELERİ
2. TÜRK MİTOLOJİSİ – Bahaeddin ÖGEL
3. TÜRK DİLİ SÖZLÜĞÜ – Orhan HANÇERLİOĞLU
4. TÜRK DİLİ’NİN ETİMOLOJİSİ – İsmet Zeki EYÜBOĞLU
AYNI ŞEKİLDE, KULAK UYUMU VE SÖYLENİŞ KOLAYLIĞI DİKKATE ALINARAK, HALK KÜLTÜRÜNDEN YARARLANARAK TIP, KİMYA (ÖZELLİKLE ELEMENTLER TABLOSU), DİNSEL TERMİNOLOJİ, SİYASET, HUKUK GİBİ ALANLARDA DİZGELİ ÇALIŞMALAR YAPILMALIDIR.  BU ESERDE HER TÜR ALINTI VE GELİŞTİRME SERBESTTİR.
  • 0

buzancar
Türkçeséver
Türkçeséver
 
İleti: 19
Katılım: 21 Tem 2011, 09:29
Değerleme: -1

Ynt: öztürkçe terimler

İletigönderen TürkçeSözlük78 » 06 Ağu 2018, 20:57

Felsefe : Düşündüz, düşünç

Önerisindeki "düşündüz" sözcüğü tam olarak nasıl türetilmiştir? Ayrıca felsefe yerine "düşünç" demek ne denli doğru olacaktır? -inç ekleri işleteç (makine) ve duygu adları yapmakta kullanılmıyor mu? Sığaç, sevinç gibi...
  • 0

Türk demek Türkçe demektir!
Üyelik görseli
TürkçeSözlük78
Dil Emekçisi
Dil Emekçisi
 
İleti: 409
Katılım: 12 Nis 2018, 01:07
Konum: Yedi Tepe
Değerleme: 310


Dön Géñel yazışma

Kimler çevrimiçi

Bu bölümü gezen üyeler: Hiç bir üye yok ve 5 konuk

Reputation System ©'