Yazışmalık

Başka sese beñzemez ananıñ sesi, Her sözcüñ arasañ vardır Türkçesi

karar, kararlı, kararsız ve türevleri

Yéñi sözcük türetim çalışmaları ile önerileri içerir.

karar, kararlı, kararsız ve türevleri

İletigönderen Temirbek » 13 Kas 2007, 00:26

qarār : Ar qarra ; "durdu, yerleşti, kaldı, karar verdi , karar kıldı"
  • 0

En soñ Temirbek tarafından 25 Şub 2010, 22:16 tarihinde düzenlendi, toplamda 1 kéz düzenlendi.
Üyelik görseli
Temirbek
Yazışmacı
Yazışmacı
 
İleti: 1611
Katılım: 11 Eki 2007, 21:44
Değerleme: 1141

Ynt: Karar demesek, ne desek?

İletigönderen bensay » 13 Kas 2007, 12:53

Karara ilişkin bendeki karşılamaca aşağıdadır arkadaşım:

Karar: Yargı, yeğgörü, belirleyim
Karar: Düzey, ölçü, oran(lama)
Kararsız: Yargısız, yeğgörüsüz, belirleyimsiz, ikircikli, ikircimli, duruksun
Karar vermek: Yargıya varmak, yeğgörüde bulunmak, saptamak, belirlemek
Fiyat kararlaştırma: Eder saptama/belirleme

İkircikli, ikircimli, duruksun sözcüklerinin öz anlamları mütereddit (tereddütlü) olup, kararsız olan kişi tereddütlüdür de.

İstikrara ilişkin karşılamacam da aşağıdadır:

İstikrar : Denge, dengedüzen, süreğen denge, (dengelerde) süreğenlik, oturmuşluk, durulma, dengeleşim/dengeleşme

Bu arada "durgu" sekte demektir ve karargah yerine "yönetke/yönetkilik" sözcükleri üzerinde de düşünülebilir.

Öte yandan; karşılamacama almadığım sözcükler olarak Kanıbir kılavuzunda karar için vargı, karargah için vargılık karşılıkları bulunmaktadır, esenlikler.
  • 0

http://www.gelgelturkce.blogcu.com
https://www.facebook.com/OzlestirmeKilavuzu
Evrensel olan kavramlardır, sözcükler ulusal olabilir, dahası olmalıdır.
Üyelik görseli
bensay
Yazışmacı
Yazışmacı
 
İleti: 2845
Katılım: 03 Eyl 2007, 14:19
Konum: istanbul
Değerleme: 1402

Ynt: Karar demesek, ne desek?

İletigönderen Boraan » 13 Kas 2007, 14:26

Ben de ''karar'' için ''vargı'' sözcüğünü kullanıyorum..Bence ''karar''ın deyimleşmiş anlamlarıyla birlikte anlamlarının çoğuna yerleştirebiliceğimiz bir sözcük.
  • 0

En soñ Boraan tarafından 13 Kas 2007, 14:35 tarihinde düzenlendi, toplamda 1 kéz düzenlendi.
Üyelik görseli
Boraan
Yazışmacı
Yazışmacı
 
İleti: 1806
Katılım: 23 Eki 2007, 17:34
Konum: Ýstanbul
Değerleme: 65

Ynt: Karar demesek, ne desek?

İletigönderen Boraan » 14 Kas 2007, 04:34

  Vargı = Karar

Karara varmak = Vargıya varmak ( bir konuda anlaşmak, bir şeyi vargılaştırmak.)
Karar vermek = Vargılamak (bir sorunu vargıya bağlamak, vargılaştırmak)
Karara kalmak = Vargıya kalmak (davanın görüşülmesi bitip yargıcın vargısını beklemek.)
Karar almak = Vargı almak (bir davayı, bir sorunu sonuca bağlamak)
Karara bağlamak = Vargıya bağlamak ( bir davayı, bir sorunu çözümlemek, sonuçlandırmak)
 
  Var(ı) = tam ölçüsü

(bir şeyde) Karar bulmak = (bir şeyde) Varı bulmak (varılı bir durum almak)
Kararında bırakmak = Varında bırakmak (ölçüyü aşmamak)

  Var = Elde bulunan

Karar kılmak = Var kılmak (birçok şeyi deneyip birini seçmek)

                diye düşündüm.....
  • 0

En soñ Boraan tarafından 14 Kas 2007, 05:33 tarihinde düzenlendi, toplamda 1 kéz düzenlendi.
Üyelik görseli
Boraan
Yazışmacı
Yazışmacı
 
İleti: 1806
Katılım: 23 Eki 2007, 17:34
Konum: Ýstanbul
Değerleme: 65

İletiThis post was deleted by Toygun on 30 Eyl 2014, 06:31.

Ynt: karar

İletigönderen Toygun » 18 Tem 2010, 23:00

kuytul   

İkametgâh, karargâh
Tarama Sözlüğü 1969
  • 0

Üyelik görseli
Toygun
Genel Sorumlu
Genel Sorumlu
 
İleti: 5281
Katılım: 17 Haz 2010, 17:30
Değerleme: 1292

Ynt: Karar ve türevleri

İletigönderen Toygun » 23 Şub 2012, 16:14

yordamlamak   
Uygun bularak kararlaştırmak, düzenlemek, yoluna koymak: Biz Veli'nin evlenme işini yordamladık.
Türkiye Türkçesi Ağızları Sözlüğü
  • 0

Üyelik görseli
Toygun
Genel Sorumlu
Genel Sorumlu
 
İleti: 5281
Katılım: 17 Haz 2010, 17:30
Değerleme: 1292

Ynt: Karar ve türevleri

İletigönderen Toygun » 02 Mar 2012, 10:44

Vargı karar demek değildir.

vargı   
a. man. Verilen bir önermeden çıkarsama yoluyla varılan sonuç: Taşlar katı olur, mermer bir taştır, şu hâlde mermer katıdır uslamlaması bir tasımdır. Bu tasımın ilk önermesine büyük önerme, ikincisine küçük önerme, sonuncusuna da vargı denir.
Güncel Türkçe Sözlük

varvara   
Sonuç.
Türkiye Türkçesi Ağızları Sözlüğü
  • 0

Üyelik görseli
Toygun
Genel Sorumlu
Genel Sorumlu
 
İleti: 5281
Katılım: 17 Haz 2010, 17:30
Değerleme: 1292

Ynt: Karar ve türevleri

İletigönderen Bengitaşlarındili » 30 Mar 2012, 21:39

Karar:
Kazakça: Şeşim, Toqtam
Kırgızca: Çeçim, Toktom

Türkçe: Seçim, Toktam (?)

Karara varmak:
Kazakça: Şeşimge kelw, Toqtamga kelw
Kırgızca: Çeçimge kelüü, Toktomga kelüü

Türkçe: Seçime gelmek, Toktama gelmek (?)


Kararlaştırmak, Kazakça: Şeşimge kelisw, Kelisw, Söz baylasw (Seçime gelişmek, Gelişmek, Söz bağlaşmak)
  • 0

Anlayın Artık! Uydurukçuluk devri bitti! Bitti! Koskoca Türk dünyası dururken uydurduklarınızı yutturamazsınız. Biri önerdiğiniz sözü ilk anda kabullenebilir ama sonra diğer Türk dillerindeki karşılıklarını öğrenince, önermiş olduğunuz uyduruk söz için size kin ve nefret besler. Benim şu anda tüm uydurukçulardan duyduğum nefreti duyar size, ama bunu şahıs olarak kimseye yöneltemediği, maddileştiremediği için Türkçeciliğe yansıtır. Türkçeciliğe nefret duymaya başlar.İşte siz UYDURUKÇULAR farkında olmadan TÜRKÇEYİ BALTALAYANLAR DURUMUNDASINIZ. Yeter artık UYDURMAYIN!
Üyelik görseli
Bengitaşlarındili
Yazışmacı
Yazışmacı
 
İleti: 2144
Katılım: 28 May 2009, 15:46
Konum: Ýstanbul
Değerleme: 0

Ynt: Karar ve türevleri

İletigönderen Bengitaşlarındili » 30 Mar 2012, 21:43

Ayrıca: Kazakça: Şeşw: Karar vermek, Kırgızca: Çeçüü: Karar vermek
Türkçe
Seçmek=Karar vermek
Saylamak:Seçmek
(?)
  • 0

Anlayın Artık! Uydurukçuluk devri bitti! Bitti! Koskoca Türk dünyası dururken uydurduklarınızı yutturamazsınız. Biri önerdiğiniz sözü ilk anda kabullenebilir ama sonra diğer Türk dillerindeki karşılıklarını öğrenince, önermiş olduğunuz uyduruk söz için size kin ve nefret besler. Benim şu anda tüm uydurukçulardan duyduğum nefreti duyar size, ama bunu şahıs olarak kimseye yöneltemediği, maddileştiremediği için Türkçeciliğe yansıtır. Türkçeciliğe nefret duymaya başlar.İşte siz UYDURUKÇULAR farkında olmadan TÜRKÇEYİ BALTALAYANLAR DURUMUNDASINIZ. Yeter artık UYDURMAYIN!
Üyelik görseli
Bengitaşlarındili
Yazışmacı
Yazışmacı
 
İleti: 2144
Katılım: 28 May 2009, 15:46
Konum: Ýstanbul
Değerleme: 0

Ynt: Karar ve türevleri

İletigönderen Oktay D. » 31 Mar 2012, 13:52

Bengitaşlarındili yazdı:Karar:
Kazakça: Şeşim, Toqtam
Kırgızca: Çeçim, Toktom

Türkçe: Seçim, Toktam (?)

toktam sözcüğünüñ kökenini bilerek uyarlama yapmakta yarar var, ben kökenini bulamadım.

Toygun yazdı:Vargı karar demek değildir.

vargı   
a. man. Verilen bir önermeden çıkarsama yoluyla varılan sonuç: Taşlar katı olur, mermer bir taştır, şu hâlde mermer katıdır uslamlaması bir tasımdır. Bu tasımın ilk önermesine büyük önerme, ikincisine küçük önerme, sonuncusuna da vargı denir.
Güncel Türkçe Sözlük

vargı sözcüğü yalñızca "soñuç, çıkarsama yoluyla varılan önerme " añlamıyla kullanılmamalıdır, nitekim "karar" da bir vargıdır. Ayrıca "vargı" için verilen añlamıñ Felsefedeki İngilizce karşılığı "consequence" tır. Bunuñ için "soñuç" sözcüğü ise oldukça yeterlidir: "Çekip giederseñ soñuçlarına da katlanırsın".
  • 0

Üyelik görseli
Oktay D.
Yönetici
Yönetici
 
İleti: 8247
Katılım: 28 Ağu 2007, 17:52
Konum: İstanbul
Değerleme: 5257

Ynt: Karar ve türevleri

İletigönderen Toygun » 19 Ara 2012, 12:38

kıvrantı   
a. Kararsızlık, sıkıntı: “... ne yapacağını bilememenin kıvrantısı içinde...” -H. Taner.
Güncel Türkçe Sözlük
  • 0

Üyelik görseli
Toygun
Genel Sorumlu
Genel Sorumlu
 
İleti: 5281
Katılım: 17 Haz 2010, 17:30
Değerleme: 1292

Re: Karar ve türevleri

İletigönderen Oktay D. » 28 Eyl 2014, 13:59

Aşağıda "tehlikeye girmek, karar vermek" añlamında olduğu söylenen bir sözcük var [Starostin, 1999]:
Tatarca baz-, Özbekçe baz-, Yakutça bahırıy- (aşırı heyecanlı ve yüksek sesle konuşmak), Kazakça baz-, Nogayca bazna batuv (tehlikeye girip batmak), Başkırtça baδı-, Balkarca baz-, Karakalpakça bazna (âşinâlık), Kumıkça baz-

Añlamı konusunda soru işaretlerim var.
  • 0

Üyelik görseli
Oktay D.
Oktay DOĞANGÜN
Yönetici
Yönetici
 
İleti: 8247
Katılım: 28 Ağu 2007, 17:52
Konum: İstanbul
Değerleme: 5257

Re: Karar ve türevleri

İletigönderen bensay » 28 Eyl 2014, 15:14

Baz- yüksek sesle konuşmak anlamıyla bizdeki "bağır-" eylemini çağrıştırdı bende. Bağırmak >baarmak (r/z dönüşümüyle de) >bazmak olabilir mi?
  • 0

Üyelik görseli
bensay
Yazışmacı
Yazışmacı
 
İleti: 2845
Katılım: 03 Eyl 2007, 14:19
Konum: istanbul
Değerleme: 1402

Re: Karar ve türevleri

İletigönderen Oktay D. » 28 Eyl 2014, 17:49

bağır- < bākır- olduğu için diğer Türkçelerde bizdeki k>ğ dönüşümünü beklemek yañlış olur. Üstüne bir de r>z geçirecek :)
  • 0

Üyelik görseli
Oktay D.
Oktay DOĞANGÜN
Yönetici
Yönetici
 
İleti: 8247
Katılım: 28 Ağu 2007, 17:52
Konum: İstanbul
Değerleme: 5257

Soñraki

Dön Sözcük Türetme, Öneriler

Kimler çevrimiçi

Bu bölümü gezen üyeler: Hiç bir üye yok ve 8 konuk

Reputation System ©'