1. bét (Toplam 2 bét)

Niyet

İletiGönderilme zamanı: 02 Kas 2008, 23:26
gönderen Temirbek
Yasan niyet

Yasanlamak niyet etmek

TDK sözlüğü => Yasan

Ynt: Yasan / Yasanlamak

İletiGönderilme zamanı: 03 Kas 2008, 21:03
gönderen YİĞİT TULGA
Uğrola,

Aldım, tapladım (kabul ettim). Kullanacağım ben de.

yasan, yasanlamak...niyet, niyet etmek
yasanlı.......niyetli
yasansız....niyetsiz
yasan tavşanı......niyet tavşanı
kötü yasanlı........kötü niyetli
iyi yasanlı............iyi niyetli
yasanlanmak.......niyetlenmek
yasanlaşmak.......niyetleşmek
yasanlatmak........niyetletmek


Uğrola

Ynt: Niyet

İletiGönderilme zamanı: 01 Kas 2018, 17:01
gönderen datadeveb
is
niyet(arapça)

istek
arzu(farsça), şevk(arapça)

Ynt: Niyet

İletiGönderilme zamanı: 01 Kas 2018, 20:35
gönderen TürkçeSözlük78
İs sözcüğünün kökeni tam olarak ne oluyor?

Ynt: Niyet

İletiGönderilme zamanı: 01 Kas 2018, 21:26
gönderen datadeveb
TürkçeSözlük78 yazdı:İs sözcüğünün kökeni tam olarak ne oluyor?

Bu konuda bili net anlamına yönelik deneme bilgim yok.

iş işte iştek
is iste istek


gibi şeyleri düşünerek istek sözcüğünün dayandığı is sesinin niyet anlamına gelebileceğini ökümden düşündüm. ş ve s seslerinin değişmesi anlamları arasında bir denge olabilir diye öne çıkardım. Belki de his sözcüğüne karşılık gelir.

Ynt: Niyet

İletiGönderilme zamanı: 01 Kas 2018, 22:30
gönderen TürkçeSözlük78
İstek sözcüğü istemek sözcüğünden gelir. İstemek de özünde (kökünde) "iz" sözcüğünü barındırır. İs diye bir şey olamaz yâni. Olsa olsa iz olur (ki zâten var).

Ynt: Niyet

İletiGönderilme zamanı: 01 Kas 2018, 23:37
gönderen datadeveb
Şöyle olmuş olamaz mı?

"Bu ürünü size yaptım. Yapmamı dediniz."
"Biz demedik"
"Siz demediniz mi?"
"sizdemediniz mi?"
"istemediniz mi?"

iz sesinin temek sesiyle yan yana geleceği söz ortamları yaygın olarak böyle görülür. B ve S baş sesleri düşüp is/z sesiyle başlaması kullanılmış olabilir. Bu durumda iz sesi kendine doğru anlam yönelten belirtece dönüşmüş olarak ele alabiliriz diye düşünüyorum.

Benim araştırmalarımda istemek sözcüğünün nasıl türediği belirlenememiş. Düşündüğüm olgular olmuş olabilir.

Ynt: Niyet

İletiGönderilme zamanı: 02 Kas 2018, 00:11
gönderen ulduzéver
étsenmek
étmek istemek, niyet étmek

étseniş
étmek isteği, niyet

Ynt: Niyet

İletiGönderilme zamanı: 02 Kas 2018, 15:57
gönderen kuluduk
TürkçeSözlük78 yazdı:İstek sözcüğü istemek sözcüğünden gelir. İstemek de özünde (kökünde) "iz" sözcüğünü barındırır. İs diye bir şey olamaz yâni. Olsa olsa iz olur (ki zâten var).
ISTA- I ’xohla-’. Bu feʼl qadimgi turkiy tildagi ’xohish’ maʼnosini anglatgan is otidan -tä qoʻshimchasi bilan yasalgan (ЭСТЯ, I, 384; Devon, I, 270; DS, 380): is + tä = istä-.

Bu açıklamaya göre istemek fiili Eski Türkçe is adından türemiştir.

2. bir ISTA- fiili var, anlamı "aramak"tır. Onun kökü iz sözüdür.

Ynt: Niyet

İletiGönderilme zamanı: 02 Kas 2018, 16:21
gönderen ulduzéver
is sözcüğünüñ vârlığına kanıt ve kaynak vâr mı?

Ynt: Niyet

İletiGönderilme zamanı: 02 Kas 2018, 16:35
gönderen kuluduk
ulduzéver yazdı:is sözcüğünüñ vârlığına kanıt ve kaynak vâr mı?
Kaynaklar parantez içinde yazıyor.

Ynt: Niyet

İletiGönderilme zamanı: 02 Kas 2018, 16:42
gönderen Oktay D.
Sözcüğüñ Eski Türkçe izde- biçiminden geldiğini biliyoruz, çünkü Uygur N ağzında izde- biçimi görülürken aynı dönemde NY ve Y ağzında iste- biçimi vardır. Ayrıca eskicil bir biçimi de NY ağzında irte- Y ağzında irde- olarak görülür (r/z dönüşümü).

Ynt: Niyet

İletiGönderilme zamanı: 02 Kas 2018, 16:58
gönderen kuluduk
Oktay D. yazdı:Sözcüğüñ Eski Türkçe izde- biçiminden geldiğini biliyoruz, çünkü Uygur N ağzında izde- biçimi görülürken aynı dönemde NY ve Y ağzında iste- biçimi vardır. Ayrıca eskicil bir biçimi de NY ağzında irte- Y ağzında irde- olarak görülür (r/z dönüşümü).
Türk lehçelerinde "aramak" anlamında iste-, izle-, izde- şekillerine rastlayabiliyoruz. Yukarıdaki açıklamanın bulunduğu köken bilgisi sözlüğünde iki ayrı ista- fiilinin bulunduğu görülüyor. İkincisi ile ilgili olarak izla- fiiline bakınız verilmiş.

Ynt: Niyet

İletiGönderilme zamanı: 03 Kas 2018, 17:28
gönderen datadeveb
iz kökünden türediği konusunda anlaşmazlıklar olduğunu okumuştum bir yerde. Görüşüm biraz daha değişti.

"işte" sözcüğü: özünde, ökünde, öğünde oluşmuş olan bir şeyi dışarıda gösterme durumu
"iste" sözcüğü: özünde, ökünde, öğünde oluşmuş olan bir eksikliği dışarıdan giderme durumu

Oy destek :deneme veren?

Ynt: Niyet

İletiGönderilme zamanı: 03 Kas 2018, 19:15
gönderen kuluduk
datadeveb yazdı:iz kökünden türediği konusunda anlaşmazlıklar olduğunu okumuştum bir yerde. Görüşüm biraz daha değişti.

"işte" sözcüğü: özünde, ökünde, öğünde oluşmuş olan bir şeyi dışarıda gösterme durumu
"iste" sözcüğü: özünde, ökünde, öğünde oluşmuş olan bir eksikliği dışarıdan giderme durumu

Oy destek :deneme veren?
Köken bilgisi araştırmadan bu tür yorumlar yaptığınız için çok yanlış neticelere varıyorsunuz.
İşte sözü < uş+da > uş+ta > *üşte > işte şeklinde bugünkü hâline ulaşmış. Yani eski şekli uş + bulunma hâli ekidir. İste- fiilinde ise is isim kökünden -te isimden fiil yapma ekiyle bir fiil türetilmiş. Yapı bakımından ilgisi bulunmayan iki sözü zorlama bir anlam ilgisi kurarak mukayese etmek uygun değildir.