Yazışmalık

Başka sese beñzemez ananıñ sesi, Her sözcüñ arasañ vardır Türkçesi

Yubarmak (Özbek Türkçesi yubormoq)

Sözcükleriñ kökeni üzerine yapılan tartışmaları içerir.

Yubarmak (Özbek Türkçesi yubormoq)

İletigönderen ulduzéver » 12 Haz 2020, 21:37

Özbek Türkçesi yubormoq (okunuşu: yubarmaq):

1 Narsa yoki kimsani biror tomonga yoki joyga yo'llamoq, jo'natmoq.
(Nesne veya kimseyi bir tarafa veya bir yére yollamak, yönetmek)

2 Quymoq, kiritmoq.
(Koymak, girdirmek)

Ayrıca Özbek Türkçesinde yardımcı fiil vazifelisi olarak -(i)b ulaç eki almış géçişli fillere ulanarak pekiştirme, éylemiñ mükemmelce yapılması gibi añlamlar katar.

Örnek:
Qo'rqitib yubordi. Yiqitib yubordi. Unutib yubordi.

Sorular:
1. Başka hangi Türkçelerde var?
2. Kökeni nedir?
3. Nasıl uyarlanır?
  • 0

ulduzéver
Dil Emekçisi
Dil Emekçisi
 
İleti: 887
Katılım: 25 May 2016, 22:14
Değerleme: 875

Ynt: Yubarmak (Özbek Türkçesi yubormoq)

İletigönderen kavurt » 12 Haz 2020, 22:33

Bu tümcedeki veya anlamında kullandıkları "yoki" sözcüğü ilginç. Türkçe olduğu sezilebiliyor. "yoğu" biçiminde "veya, ya da" yerine kullanabiliriz.
  • 0

Üyelik görseli
kavurt
Dil Emekçisi
Dil Emekçisi
 
İleti: 377
Katılım: 24 Nis 2010, 19:55
Değerleme: 58

Ynt: Yubarmak (Özbek Türkçesi yubormoq)

İletigönderen ulduzéver » 12 Haz 2020, 22:51

Aslında ya ile ki bağlacınıñ birleşiğidir, okunuşu da böyledir. Özbekleriñ bu yeñi ucube alfabelerinde a sesi o yazılır. Yok sözcüğüyle ilgisi yok, olsaydı yo'qi yazılması beklenirdi.
  • 0

ulduzéver
Dil Emekçisi
Dil Emekçisi
 
İleti: 887
Katılım: 25 May 2016, 22:14
Değerleme: 875

Ynt: Yubarmak (Özbek Türkçesi yubormoq)

İletigönderen Oktay D. » 12 Haz 2020, 23:10

Özbekçeniñ resmî ağzında a'lar özünde Farslardaki gibi /o/ ile /a/ arasında bir ses olarak söylenir: /ɔ/ sesbirimi. O yüzden yoki, yubormoq, vb. sözcükler özünde daha çok yaki, yubarmaq, biçimlerine daha yakın söyleniyor. Ünlülerde é>e, e>a, a>o, o>o' gibi bir kayma var.
  • 0

Üyelik görseli
Oktay D.
Yönetici
Yönetici
 
İleti: 8557
Katılım: 28 Ağu 2007, 17:52
Konum: İstanbul
Değerleme: 6095

Ynt: Yubarmak (Özbek Türkçesi yubormoq)

İletigönderen ulduzéver » 13 Haz 2020, 00:28

Hmm öyle olduğunu hissétmiştim diñlerken. Ü ö seslerini de daha çok u o seslerine eğilimli olarak telaffuz édiyorlar. Bazen bunları ayırt étmek de çetinleşiyor.
  • 0

ulduzéver
Dil Emekçisi
Dil Emekçisi
 
İleti: 887
Katılım: 25 May 2016, 22:14
Değerleme: 875

Ynt: Yubarmak (Özbek Türkçesi yubormoq)

İletigönderen uydurmatik » 18 Haz 2020, 23:18

Bu soʻz qadimgi turkiy tildagi ’orqama-orqa yur-’ maʼnosini anglatgan iy- feʼlining (ДС, 205; ЭСТЯ, I, 332) -ye (< -a) ravishdosh qoʻshimchasini qoʻshib hosil qilingan shakliga harakatning ketma-ket bajarili — shini bildiruvchi bar- || ber- yordamchi feʼlini qoʻshib tuzilgan (ЭСТЯ, I, 323); keyinchalik ye unlisi talaffuz qilinmay qoʻygan; soʻz boshlanishidagi iy tovushlari oʻrin almashgan (ПДП, 387; DS, 260); oʻzbek tilida b un — doshining taʼsiri bilan a unlisi â unlisiga, i unlisi u unlisiga almashgan: (iy- + ye = iye) + bar = iyebar- > iybar- > yibar- > yubar- > yubâr-.

Ayrıca Türkçede civermek "göndermek" fiili de var.
  • 10

uydurmatik
Dil Emekçisi
Dil Emekçisi
 
İleti: 276
Katılım: 31 Ara 2013, 19:38
Değerleme: -38

Ynt: Yubarmak (Özbek Türkçesi yubormoq)

İletigönderen mehmetö » 20 Haz 2020, 15:10

Derleme sözlüğünde bir tek "yobarmak" bulabildim Trabzonda "göndermek" anlamında kaydedilmiş. ADT'de şunlara karşılık ve anlamdaş olarak verilmiş:
göndermek
havale(para) - akçe yobarma
havale etmek - (yatırmak) yobarmak
salmak
sevk etmek
sürgüne göndermek/yobarmak
tevcih
yollamak/yönetmek

Çağatayca yıparmak, Kırım-Tatar yibermek
  • 0

mehmetö
Mehmet
Dil Emekçisi
Dil Emekçisi
 
İleti: 264
Katılım: 16 Ara 2019, 21:20
Değerleme: 243


Dön Köken Tartışmaları

Kimler çevrimiçi

Bu bölümü gezen üyeler: Hiç bir üye yok ve 5 konuk

Reputation System ©'