Yazışmalık

Başka sese beñzemez ananıñ sesi, Her sözcüñ arasañ vardır Türkçesi

Ömek, ök, öğ, ö?

Henüz hiçbir sözcükle karşılanmamış, karşılığı başka dillerde veya Türkçede olmayan kavramlar için karşılık bulduğumuz bölüm

Ynt: Ömek, ök, öğ, ö?

İletigönderen TürkçeSözlük78 » 03 Kas 2018, 19:11

Felsefe yerine öğsem/öğseme sözcüğünü yeğlemeyi düşünüyorum şu anda bu arada. Matematik için acabâ buradan bir şey çıkartabilir miyiz..?
  • 0

Türk demek Türkçe demektir!
Üyelik görseli
TürkçeSözlük78
Dil Emekçisi
Dil Emekçisi
 
İleti: 588
Katılım: 12 Nis 2018, 01:07
Konum: Yedi Tepe
Değerleme: 422

Ynt: Ömek, ök, öğ, ö?

İletigönderen datadeveb » 03 Kas 2018, 19:14

Şunları da ben önereyim. Öküm biraz durulsun karmaşıklaştı. Bir süre sonra öğüm kendine gelir.
öğrü
mantık

öğrek
mantık

öğrek
pratik?

ö
zat?
  • 0

Deveb Önyüz Çatısı
data-deveb.github.io
Üyelik görseli
datadeveb
Deveb Önyüz Çatısı
Dil Emekçisi
Dil Emekçisi
 
İleti: 496
Katılım: 31 Tem 2018, 18:20
Değerleme: 307

Ynt: Ömek, ök, öğ, ö?

İletigönderen TürkçeSözlük78 » 03 Kas 2018, 20:44

Öğrek değil de öğrük olmamalı mı?
  • 0

Türk demek Türkçe demektir!
Üyelik görseli
TürkçeSözlük78
Oğuzhan T.
Dil Emekçisi
Dil Emekçisi
 
İleti: 588
Katılım: 12 Nis 2018, 01:07
Konum: Yedi Tepe
Değerleme: 422

Ynt: Ömek, ök, öğ, ö?

İletigönderen TürkçeSözlük78 » 03 Kas 2018, 20:45

Bu arada ömek eyleminden yola çıkarak "ö" adını türetmek doğru mudur? Savaş adından savaşmak eyleminin türetilmesi vb. konularda tartışmalar dönüyordu. Ömek eyleminden zâten "öğ" (düşünce, us) olmamış mı? "Ö" diye bir ad türetmek ne kadar doğrudur böyle bir durumda?
  • 0

Türk demek Türkçe demektir!
Üyelik görseli
TürkçeSözlük78
Oğuzhan T.
Dil Emekçisi
Dil Emekçisi
 
İleti: 588
Katılım: 12 Nis 2018, 01:07
Konum: Yedi Tepe
Değerleme: 422

Ynt: Ömek, ök, öğ, ö?

İletigönderen bensay » 03 Kas 2018, 21:18

TürkçeSözlük78 yazdı:Bu arada ömek eyleminden yola çıkarak "ö" adını türetmek doğru mudur? Savaş adından savaşmak eyleminin türetilmesi vb. konularda tartışmalar dönüyordu. Ömek eyleminden zâten "öğ" (düşünce, us) olmamış mı? "Ö" diye bir ad türetmek ne kadar doğrudur böyle bir durumda?


bir yanlışlık olmasın sayın TürkçeSözlük savaş-savaşmak konusunda, Nişanyan bile böyle düşünmemiş

Oğ: [ Kaşgarî, Divan-i Lugati't-Türk, 1073]
olar ikki savaşdı [[ikisi savaştı - Oğuzca]]
TTü: savaşgan [ Yunus Emre, Bütün Şiirleri, <1320]
Yūnus aydur mevlānā epsem [sessiz] otur yirinde / bu ṣuḥbete doymayan soŋra savaşġan [çok tartışan, kırıcı] olur
<< ETü-O savaş- tartışmak, mücadele ve muharebe etmek < ETü *sava- söz çarpmak? +Iş- < ETü sav söz +(g)A-

→ sav

Not: Esasen "tartışmak, karşılıklı (ağır) söz söylemek" anlamındadır
Benzer sözcükler: savaşılmak, savaşım, savaşkan, savaştırmak

Gülensoy'a baktım o da sözcüğün kökünü sab/sav eşdeyişle söz sözcüğüne dayandırıyor, sava->savaş-
  • 5

http://www.gelgelturkce.blogcu.com
https://www.facebook.com/OzlestirmeKilavuzu
Evrensel olan kavramlardır, sözcükler ulusal olabilir, dahası olmalıdır.
Üyelik görseli
bensay
Yazışmacı
Yazışmacı
 
İleti: 2598
Katılım: 03 Eyl 2007, 14:19
Konum: istanbul
Değerleme: 1092

Ynt: Ömek, ök, öğ, ö?

İletigönderen datadeveb » 03 Kas 2018, 23:10

TürkçeSözlük78 yazdı:Öğrek değil de öğrük olmamalı mı?


Öğre sözcüğü ile öğrü sözcüğünün anlamı oturduğunda neyin ne olduğu kendiliğinden ortaya çıkar.

TürkçeSözlük78 yazdı:Bu arada ömek eyleminden yola çıkarak "ö" adını türetmek doğru mudur? Savaş adından savaşmak eyleminin türetilmesi vb. konularda tartışmalar dönüyordu. Ömek eyleminden zâten "öğ" (düşünce, us) olmamış mı? "Ö" diye bir ad türetmek ne kadar doğrudur böyle bir durumda?


Türkçede tek solukta söylenen kökler çokça anlama erebiliyor. "bir" sözcüğünü genelde örnek veririz. Bir süredir uğraştığım

baştaki tekses + ek-tekses + ...

... diye giden kök seslerin türkçede anlamının ne olabileceğini anlama konusunda güzel bir yere yedik kadar :deneme (ses etkisinde sorun görülüyor) dayandık.

o sesi tek başına nasıl bir anlamdaysa ö'de bir biçimde yalnız başına anlamı olabilecek güçlü bir sestir.

Burada ö sesinin anlam ve ses ilişini çıkarabilmek için ö başta tutarak tüm sesleri bir arada görmek gerekecek. Ö sesinin anlamını görmede çok iyi bir yerdeyiz çünkü "ğ" sesiyle türeyen ve türeyecek olan bir anlam yığınına bakıyoruz.

öb, öbür, öbek
öc, öcü
öç,
öd, öde, ödeme,
öf, öfke
ög, öge,
öğ, öğren, öğrenci, öğretmen, öğreti, öğle, öğün, öğüt, öğütmek, öğütüm
öh,
öj,
ök, öksüz, öküz
öl, ölü, ölüm
öm, ömek
ön, öneri, önder, öncü, önde, önlük
öp, öpüşmek, öptürmek
ör, örgü, örüm, örümcek, örnek, örtü, örü
ös, öskürmek
öş,
öt, ötmek, ötüş, ötü
öv, övünç, övgü, övme
öy, öyle, öykü
öz, özge, özü, özümsemek, özgür, özden, özsü, özlem, özlemek,

ö sesinin anlamının zat sözcüğünün anlamında olduğu duygusuna kapıldım ve böyle olabilir diye önerdim. z sesi gelerek oluşan öz sözcüğü ile öğ+ sözcüğü birbirine yakın duruyor.

"Bir zat geliyor" ile "Bir öz geliyor" arasında anlam ayrımı var. Aynı şeyleri anlamıyoruz. İkisi de birbirine denk olmayan kırmızı.

Öğ + rA > Öğre (düşünceye doğru, düşünmeye doğru) (ilgeç?)


Burada aşağı yukarı sende bunu sezmişsin. Yine dile getireyim öğden / ööden sözcüğünü zaten sözcüğüne karşılık önermiştim. Öğ sözcüğüne düşünme anlamı yüklemeden okuyun. Öğ ile bilinen tüm sözcükleri dilinize getirerek. Öğ düşünceden çok daha kapsamlı bir sözcük sesi olduğunu sezeceksiniz. ömek sözcüğü hızlıca okunan bir ömek gibi değilde öömek gibi okuduğunuzda daha anlamlı oluyor.
  • 0

Deveb Önyüz Çatısı
data-deveb.github.io
Üyelik görseli
datadeveb
Deveb Önyüz Çatısı
Dil Emekçisi
Dil Emekçisi
 
İleti: 496
Katılım: 31 Tem 2018, 18:20
Değerleme: 307

Ynt: Ömek, ök, öğ, ö?

İletigönderen TürkçeSözlük78 » 03 Kas 2018, 23:22

datadeveb yazdı:Burada aşağı yukarı sende bunu sezmişsin. Yine dile getireyim öğden / ööden sözcüğünü zaten sözcüğüne karşılık önermiştim. Öğ sözcüğüne düşünme anlamı yüklemeden okuyun. Öğ ile bilinen tüm sözcükleri dilinize getirerek. Öğ düşünceden çok daha kapsamlı bir sözcük sesi olduğunu sezeceksiniz. ömek sözcüğü hızlıca okunan bir ömek gibi değilde öömek gibi okuduğunuzda daha anlamlı oluyor.


Yapım eki alıp bir anlam kazanmış sözcüğü anlamından uzak nasıl düşünebilirim ki? Sesler öylesine dizilidir. Önemli olan yapım ekleridir. Türkçe'de sözcükler ses birleşimlerinden veya ses kurallarından değil yapım eklerinden ve köklerden oluşur. Zâten anlamı olan sözcükleri çarptırmayı bırakın lütfen. Seslerin değil sözcüklerin anlamları vardır. Biz bu sözcükleri oluştururken seslere özen göstermeyiz. Bir sürü anlamdaş ancak ayrı ünlü ve ünsüzlerden oluşan sözcük var Türkçe'de. Seslerden hiçbir yere varılmaz.
  • 0

Türk demek Türkçe demektir!
Üyelik görseli
TürkçeSözlük78
Oğuzhan T.
Dil Emekçisi
Dil Emekçisi
 
İleti: 588
Katılım: 12 Nis 2018, 01:07
Konum: Yedi Tepe
Değerleme: 422

Ynt: Ömek, ök, öğ, ö?

İletigönderen datadeveb » 04 Kas 2018, 03:47

  • 1

Deveb Önyüz Çatısı
data-deveb.github.io
Üyelik görseli
datadeveb
Deveb Önyüz Çatısı
Dil Emekçisi
Dil Emekçisi
 
İleti: 496
Katılım: 31 Tem 2018, 18:20
Değerleme: 307

Ynt: Ömek, ök, öğ, ö?

İletigönderen Oktay D. » 04 Kas 2018, 19:40

TürkçeSözlük78 yazdı:Bu anlamlar nasıl ortaya çıktı acabâ?

O añlamlar ö— eylemiyle ilgili bir kökten çıkmıyor. ön—, öñ—, öş— diye başka kökler var, añlamları da yukarıdakilerle aynı (bkz. DLT).
TürkçeSözlük78 yazdı:Bu arada öbür Türkçelerde de geçen bu "oy" sözcüğünün öğ/ömek ile ilgisi var mıdır? Bunun kökeni ne tam olarak?

oy sözcüğü Eski Türkçe ôy (ses) sözcüğünden geliyor. "düşünce" añlamı mecâzîdir.

datadeveb yazdı:
ö
zat?

TürkçeSözlük78 yazdı:Bu arada ömek eyleminden yola çıkarak "ö" adını türetmek doğru mudur? Savaş adından savaşmak eyleminin türetilmesi vb. konularda tartışmalar dönüyordu. Ömek eyleminden zâten "öğ" (düşünce, us) olmamış mı? "Ö" diye bir ad türetmek ne kadar doğrudur böyle bir durumda?

Oğuzhan burada haklı. ö— zaten eylem olup aynı anda ad olamaz. savaş ile savaş— arasında ek farkı var. Birinde -ş masdar eki almış (gidiş, geliş, oluş gibi) ötekinde -ş- işteş çatı eki almış (atışmak, karışmak, oluşmak). Oysa ö— zaten tek sesten oluşuyor, kendisi kök durumunda, herhangi bir ek almış değil. Bazen farklı ekler aynı sesleri taşıyabilir, ancak buradaki durumda öyle bir şey bile söz koñusu değil.

Aynı sesle başlayan tüm sözcükleri de aynı kökten gelmiş gibi görmek çok yañlıştır. O zaman Türkçede alfabedeki simge sayısı kadar kök vardır mı diyeceğiz? Böyle çok dağılmamak ve olayı gérçekler içinde tutmak eñ iyisi.
  • 6

Üyelik görseli
Oktay D.
Oktay DOĞANGÜN
Yönetici
Yönetici
 
İleti: 7834
Katılım: 28 Ağu 2007, 17:52
Konum: İstanbul
Değerleme: 4287

Ynt: Ömek, ök, öğ, ö?

İletigönderen TürkçeSözlük78 » 04 Kas 2018, 19:40

Yazıya genel bir bakış attım. Başta da yazıldığı gibi bu konuda kesin bir bilgi yok. Bir oydaşlık (hemfikirlik) durumu yok. Böyle kesinliği olmayan, deneysellikten uzaklaşamamış konuyu burada sözcük türetirken kullanmanız çok yanlış. Bu yerlikte amacımız dili geliştirmek olmalı. Doğruluğundan emin olmadığımız bilgileri denemek değil. Bir sürü dilbilimcinin ayrı düşüncesinin olduğu bir konuyu burada denemenizi anlamlandıramadım.
  • 1

Türk demek Türkçe demektir!
Üyelik görseli
TürkçeSözlük78
Oğuzhan T.
Dil Emekçisi
Dil Emekçisi
 
İleti: 588
Katılım: 12 Nis 2018, 01:07
Konum: Yedi Tepe
Değerleme: 422

Ynt: Ömek, ök, öğ, ö?

İletigönderen datadeveb » 04 Kas 2018, 21:50

Benim bugüne dek anlattığım hiçbir şey anlaşılmamış gibi bir duyguya kapıldım. :(

kök sözcük başka bir şey kök ses başka bir şey.

e, a sesi ek durumundayken anlama olayı sırasında kök sözcüğe yöneleceksin anlamı verirken baş ses iken başka bir durumda oluyor. Baş sesten sonra gelen ilk ses olduğunda başka bir ses anlamı oluyor. İki sessiz arasında iken başka bir ses anlamı oluyor.

Örnek:
er: kök sözcük
ere: köke yöneltilmiş düşünüşü sağlayan -e, -a ekli sözcük.

erle: kökü özneyle birlikte düşünüşü sağlayan -le -la ekli sözcük yalnız bu anlama da gelmiyor.

Erle gidiyorum. (anlam başlangıcını bilmiyorsanız birden çok anlam olasılığını düşünürsünüz.)
Ben erle gidiyorum.
Beni erle gidiyorum.
Benim erle gidiyorum.

Görüldüğü üzere her sesin bir anlam açısını açtığını görüyorsunuz. Başlangıçta olduğunda başka, ek durumunda olduğunda başka durum oluyor.

Aşırı olarak yavaşlatılmış bir sözü size dinletsem ilk işittiğiniz ses baştaki ses olur ve sessizlik ortamında 29+ sesten hangisi gelecek diye beklerken gelen ilk ses ile diğer tüm sesleri elersiniz. İkinci ses gelir ama bu çok yavaşça olur... Öyle ya... Biz sesi birden bire işittiğimizden bunun nasıl işlediğini anlayamıyoruz. Görsel olarak betimlemek gerekirse şu örnek incelenebilir. İzlemeden önce şu soruyu düşünün.

Sizce bu şey bırakıldığında nasıl düşecektir? Kendinizde kalsın yanıt.

İzleyin youtube.com


Ses + anlam ilişkisi de birliktedir. Kök sözcüğü belirlerken kök sözcüklerdeki seslerin türkçede kök olarak geldiğinde neleri anlattığını belirleyemezsek kök ses durumunda olan 6000'den daha çok olası kök sesi veya kök sesinin görevsel anlamdaki bölümlerini tanımlayamadan ilerleyip gideriz.

6000'den daha çok kök sözcüğe ekler veya birleşik ad durumları gibi türetimler yapıldığını düşünsenize. Yapım eklerinin yanında kökeltme ekleri belirlenir. Türkçe matematik gibidir. Ben bu yüzünden bakarak çabalıyorum. Sözcüklerin anlamlandırılması yalnızca bu yönden olmuyor. Doğadaki sesler kesinkes daha güçlü kök sözcük belirlemenin yardımcısı oluyor.

Üğ junt tançlığı. Turuncu huratın, junt kuğumsuzluğunu ve junt temtulkelini tensize sutar çerimek ve kuvanmaktır. Jinliğinin ve hulacağının bog kumalı ijdir. Pu kumal remin en mezerli latizendir.


Kök sözcükleri ilk okuyuşunuzda anladınız. Burada ne kuralı görüyorsunuz? Yapım ekleri düzeninde oluşmamış her sözcük kök sözcük olarak algılanıyor. Kök sözcükte de her ses kendine özgü bir kuralla oluşmuş oluyor. 6000'den çok kök sesimiz var. Bunların bir kısmı anlamını alık durumda. Bu yönden ediklenmeye gerek yok. Neyse bunlar sizin uğraşınız değil öğden... Ben önerilerimi yalın tutarak sunarım.
  • 0

Deveb Önyüz Çatısı
data-deveb.github.io
Üyelik görseli
datadeveb
Deveb Önyüz Çatısı
Dil Emekçisi
Dil Emekçisi
 
İleti: 496
Katılım: 31 Tem 2018, 18:20
Değerleme: 307

Ynt: Ömek, ök, öğ, ö?

İletigönderen datadeveb » 05 Kas 2018, 02:59

öğrenmek: bilinmezliği gidermek, bilgi edinmek ...
öğrenç: ? [Birkaç sözcükten yardım almaya çalıştım ama anlam veremedim bu sözcüğe ... 1 iğrenç, iğrenmek , 2 direnç, direnmek , 3 bilinç, bilinmek ]

öğ sözcüğünü çözebilmeye yardımcı olabilecek sanırım en güzel sözcük doğ-...

doğmak - doğu - doğa - doğurmak - doğut - doğutmak - doğru - doğra - doğran - doğranmak - doğranış - doğrultu - doğratı
öğmek - öğü - öğe - öğürmek - öğüt - öğütmek - öğrü - öğre - öğren - öğrenmek - öğreniş - öğrültü - öğreti
  • 0

Deveb Önyüz Çatısı
data-deveb.github.io
Üyelik görseli
datadeveb
Deveb Önyüz Çatısı
Dil Emekçisi
Dil Emekçisi
 
İleti: 496
Katılım: 31 Tem 2018, 18:20
Değerleme: 307

Ynt: Ömek, ök, öğ, ö?

İletigönderen TürkçeSözlük78 » 07 Kas 2018, 21:00

Üğ junt tançlığı. Turuncu huratın, junt kuğumsuzluğunu ve junt temtulkelini tensize sutar çerimek ve kuvanmaktır. Jinliğinin ve hulacağının bog kumalı ijdir. Pu kumal remin en mezerli latizendir.

Bu yazıda hiçbir şeyi anlamadım.
  • 0

Türk demek Türkçe demektir!
Üyelik görseli
TürkçeSözlük78
Oğuzhan T.
Dil Emekçisi
Dil Emekçisi
 
İleti: 588
Katılım: 12 Nis 2018, 01:07
Konum: Yedi Tepe
Değerleme: 422

Ynt: Ömek, ök, öğ, ö?

İletigönderen datadeveb » 07 Kas 2018, 21:21

TürkçeSözlük78 yazdı:Üğ junt tançlığı. Turuncu huratın, junt kuğumsuzluğunu ve junt temtulkelini tensize sutar çerimek ve kuvanmaktır. Jinliğinin ve hulacağının bog kumalı ijdir. Pu kumal remin en mezerli latizendir.

Bu yazıda hiçbir şeyi anlamadım.


Bir anlam anlamaya yönelik verdiğim şey değil. Burada kök sözcüklerin neler olduğunu anlamını anlamaya çalışmadan bulabiliyorsunuz. Üg, jun, tan, tur, hurat.... Bunlar kök sözcük olarak çıkıyor. Anlamsal olarak bir şey anlamamanız gerekiyordu. Çabucak yazdığım için bir iki yerinde istediğimi yapamamış olabilirim.

Ey Türk gençliği! Birinci görevin Türk bağımsızlığını, Türk cumhuriyetini sonsuza kadar korumak ve savunmaktır. Varlığının ve geleceğinin tek temeli budur. Bu temel senin en değerli hazinendir.
  • 1

Deveb Önyüz Çatısı
data-deveb.github.io
Üyelik görseli
datadeveb
Deveb Önyüz Çatısı
Dil Emekçisi
Dil Emekçisi
 
İleti: 496
Katılım: 31 Tem 2018, 18:20
Değerleme: 307

Önceki

Dön Yeñi Kavramlar

Kimler çevrimiçi

Bu bölümü gezen üyeler: Hiç bir üye yok ve 2 konuk

Reputation System ©'