Yazışmalık

Başka sese beñzemez ananıñ sesi, Her sözcüñ arasañ vardır Türkçesi

Satın Almak

Yöresel sözcükleri derleme, tarama çalışmalarını içerir.

Satın Almak

İletigönderen Baturalptürk » 16 Eyl 2011, 14:48

"Almak" fiili hakkında birkaç anımı anlatmak istiyorum:

Bir gün turistik bir yeri gezerken annem 'şuradan da zeytinyağını alalım' diyerek dükkâna girdi. Zeytinyağını aldığı hâlde  para vermedi. Neden para vermediğini sorunca 'ben zaten parasını vermiştim, sadece aldık' deyince ben bir ifade yanlışı aradım. Fakat, yanlış yoktu, çünkü Türkçe'de "satın almak" ile "almak" aynı fiil ile ifade ediliyordu.

Bir gün de yabancı bir mağazanın camekânında şöyle bir ilan gördüm: "2 get, 1 buy". Bizde bu ilan "2 al, 1 öde" biçiminde ifade edilir. Ancak "ödemek" eylemi de İngilizce'de "pay". Aynı manayı vermek için "almak" sözcüğünü iki kere kullanmak icap ediyor. Demek ki öbür ifade Türkçe'de anlatılamıyor.

Başka bir gün ise köy meydanında pazarcı amca ile arkadaşı arasındaki sohbeti dinliyordum. Pazarcı amca anılarındaki bir ticareti anlatırken arkadaşı sordu:
-Ee kaça sattın?
-Yok bee, satmadım, verdim.


Burada amca elindeki ürünü parasız verdiğini söylemek istiyordu. Gerçekten de "vermek" sözcüğü, her ne kadar "alışveriş" sözünde geçse de, ilk ağızda parasal bir muameleyi akla getirmiyor. Bunun için "satmak" demişiz. Lakin, bunun tersini nedense ayrıştırmamışız. Evet, 'satın almak' sözü var ama bu bambaşka bir söz değil. Hele ki, "almak" sözcüğünün önüne fazlalık olarak bir kelime geliyorsa bu kullanılmıyor. Kaçımız şunu yahut bunu satın aldık diye anlatıyor. Kullanıp diretmeye de hacet yok, zira o söz şöyle ya da böyle düşer, kullanılmaz.
Peki bizim satın alma kavramını ifade eden bağımsız bir sözcüğümüz yok mu?
Var tabii. Birisi "iştira" öbürü "mübayaa".
Hoş, ya daha pratik, eskiden de kullanılmış bir sözcük var mı?
Bilenler yetişsin...
  • 0

Üyelik görseli
Baturalptürk
Dil Emekçisi
Dil Emekçisi
 
İleti: 532
Katılım: 15 Eki 2008, 17:47
Konum: Ankara
Değerleme: 59

Ynt: Satın Almak

İletigönderen Tansık » 16 Eyl 2011, 15:29

''Say(mak)'' ve ''dök(mek)'' eylemleri var; ''şu kadar para saydım'', ''şu kadar para döktüm'' şekillerinde kullandığımız. Ha, ne kadar pratiktir, tartışılır. Biraz dolaylamaya giriyor sanki.
''Elmayı satın almak'' ile ''elmaya para saymak'' arasında kullanışlılık açısından bir fark tabii ki.
  • 0

Tansık
Dil Emekçisi
Dil Emekçisi
 
İleti: 583
Katılım: 20 Tem 2010, 01:58
Değerleme: 15

Ynt: Satın Almak

İletigönderen Tansık » 16 Eyl 2011, 15:53

Tansık yazdı:''Elmayı satın almak'' ile ''elmaya para saymak'' arasında kullanışlılık açısından bir fark tabii ki.


''Elmayı satın almak'' ile ''elmaya para saymak'' arasında kullanışlılık açısından bir fark yok tabii ki.
  • 0

Tansık
Dil Emekçisi
Dil Emekçisi
 
İleti: 583
Katılım: 20 Tem 2010, 01:58
Değerleme: 15

Ynt: Satın Almak

İletigönderen Kutluay » 16 Eyl 2011, 20:01

Baturalptürk yazdı:Peki bizim satın alma kavramını ifade eden bağımsız bir sözcüğümüz yok mu?
Var tabii. Birisi "iştira" öbürü "mübayaa".


Ben almıyim..
  • 0

Üyelik görseli
Kutluay
Dil Emekçisi
Dil Emekçisi
 
İleti: 309
Katılım: 23 Eyl 2010, 14:00
Değerleme: 15

Ynt: Satın Almak

İletigönderen ingichka » 16 Eyl 2011, 20:05

Türk lehçelerinde "satıp almak" şekli çok yaygın.
  • 0

Üyelik görseli
ingichka
Yazışmacı
Yazışmacı
 
İleti: 2242
Katılım: 01 Oca 2008, 14:33
Konum: istanbul
Değerleme: 19


Ynt: Satın Almak

İletigönderen Baturalptürk » 22 Eyl 2011, 20:34

Saymak da dökmek de olmaz. Para saymak 'ödemek'; para dökmek ise 'çok para harcamak' anlamında. Kaldı ki, bunlar deyim, biz esas fiil arıyoruz.

Satıp almak sözünün 'satın almak' tan bir farkı yok. Hatta, 'satın almak' daha uygun bir sözcük diyebiliriz.
  • 0

Üyelik görseli
Baturalptürk
Dil Emekçisi
Dil Emekçisi
 
İleti: 532
Katılım: 15 Eki 2008, 17:47
Konum: Ankara
Değerleme: 59

Ynt: Satın Almak

İletigönderen ingichka » 22 Eyl 2011, 20:43

toruğ    ترغ
“bu oglanığ bir toruğka aldım = bu köyleyi bir ata satın aldım”.
TDK DLT
  • 0

Üyelik görseli
ingichka
Yazışmacı
Yazışmacı
 
İleti: 2242
Katılım: 01 Oca 2008, 14:33
Konum: istanbul
Değerleme: 19

Ynt: Satın Almak

İletigönderen ingichka » 22 Eyl 2011, 20:45

ingichka yazdı:
toruğ    ترغ
“bu oglanığ bir toruğka aldım = bu köyleyi bir ata satın aldım”.
TDK DLT

Geçirin, buradaki toruğ at manasına geliyor diyesin.
  • 0

Üyelik görseli
ingichka
Yazışmacı
Yazışmacı
 
İleti: 2242
Katılım: 01 Oca 2008, 14:33
Konum: istanbul
Değerleme: 19

Ynt: Satın Almak

İletigönderen kuluduk » 20 Ara 2016, 20:52

çirtmek (V) Satın almak. (Emirler *Balâ -Ankara)
  • 0

kuluduk
Dil Emekçisi
Dil Emekçisi
 
İleti: 429
Katılım: 14 Tem 2015, 03:24
Değerleme: 185

Ynt: Satın Almak

İletigönderen tomdaş » 28 Eyl 2018, 21:24

  • 0

tomdaş
Göñüllü
Göñüllü
 
İleti: 72
Katılım: 29 Tem 2018, 01:14
Değerleme: 31


Dön Derleme, tarama çalışmaları

Kimler çevrimiçi

Bu bölümü gezen üyeler: Hiç bir üye yok ve 2 konuk

cron
Reputation System ©'