Yazışmalık

Başka sese beñzemez ananıñ sesi, Her sözcüñ arasañ vardır Türkçesi

adınçıg (fevkalade , harikulâde)

Günümüzde kullanılmayan eski kavramlarıñ diriltmesi için yapılan çalışmaları, önerileri içerir.

adınçıg (fevkalade , harikulâde)

İletigönderen Gökbey » 04 Eyl 2008, 21:18

adınçıg : fevkalade, harikulâde

Günümüze uyarlarsak; adıncı / adınç olarak kullanılır.




dipçe :
Orhun Abideleri bilge. or. Muharrem Ergin | 40. Basım y. 82
  • 0

En soñ Gökbey tarafından 04 Eyl 2008, 21:27 tarihinde düzenlendi, toplamda 1 kéz düzenlendi.
Görsel
Göktürkçe Araştırmaları http://kokturukce.blogspot.com
Göktürkçe Günlüğüm http://gokbeyuluc.wordpress.com
Azəricə Dil Araşdırmaları http://dilcilik.blogspot.com
Üyelik görseli
Gökbey
Yönetici
Yönetici
 
İleti: 1780
Katılım: 28 Ağu 2007, 17:15
Konum: Azerbaycan/Bakü
Değerleme: 522

Ynt: adınçıg (fevkalade , harikulâde)

İletigönderen Bay Beyrek » 05 Eyl 2008, 18:29

Harikulade iş yaptı derken
adınç iş yaptı
Harikulade bir insan derken
adınç bir insandı
gibi;)
  • 0

Türk dedi?in Çal??kan,dürüst,arl?,ba??ms?z,kuncu ve yurtsever olur
Türk dedi?inden vatan haini olmaz !!!
Olan varsa onun soyundan ku?ku duyulur.
Üyelik görseli
Bay Beyrek
Türkçeséver
Türkçeséver
 
İleti: 64
Katılım: 30 Tem 2008, 15:40
Değerleme: 2

Ynt: adınçıg (fevkalade , harikulâde)

İletigönderen Gökbey » 05 Eyl 2008, 22:49

Aynı oğurda "ertingü" sözcüğü de fevkalade - harikulade anlamlarına gelmektedir.
  • 0

Görsel
Göktürkçe Araştırmaları http://kokturukce.blogspot.com
Göktürkçe Günlüğüm http://gokbeyuluc.wordpress.com
Azəricə Dil Araşdırmaları http://dilcilik.blogspot.com
Üyelik görseli
Gökbey
Yönetici
Yönetici
 
İleti: 1780
Katılım: 28 Ağu 2007, 17:15
Konum: Azerbaycan/Bakü
Değerleme: 522

Ynt: adınçıg (fevkalade , harikulâde)

İletigönderen Baturalptürk » 11 Kas 2008, 16:13

O durumda mükemmel, harika= adınç sözcüğünü  kullanabiliriz.
  • 0

Üyelik görseli
Baturalptürk
Dil Emekçisi
Dil Emekçisi
 
İleti: 532
Katılım: 15 Eki 2008, 17:47
Konum: Ankara
Değerleme: 74

Ynt: adınçıg (fevkalade , harikulâde)

İletigönderen Gökbey » 11 Kas 2008, 16:26

Eski Türkçede d>y dönüşümü de oluyor.
"adınçıg" sözcüğünde de sanırım olması gerekiyor. Ama tam emin değilim. Bilen birinin daha onayı alalım. Günümüze uyarlanmışı; "ayınç" da olabilir.

Bu arada "mükemmel" için "onat" karşılığı da var.
  • 0

Görsel
Göktürkçe Araştırmaları http://kokturukce.blogspot.com
Göktürkçe Günlüğüm http://gokbeyuluc.wordpress.com
Azəricə Dil Araşdırmaları http://dilcilik.blogspot.com
Üyelik görseli
Gökbey
Yönetici
Yönetici
 
İleti: 1780
Katılım: 28 Ağu 2007, 17:15
Konum: Azerbaycan/Bakü
Değerleme: 522

Ynt: adınçıg (fevkalade , harikulâde)

İletigönderen bensay » 11 Kas 2008, 16:45

Sanırım doğru uyarlama "adınçıg" için "ayıncık" olmalı. Ayrıca "adınç" sözü de "ayınç" biçimiyle doğru bir anlam çağrıştırabilir bize. Öte yandan, harika/harikulade için "olağanüstü, görülesi" gibi sözlerimiz de vardır.

Mükemmel için "yetkin" sözü de vardır. Ben "onat" sözünü "dürüst" karşılığı kullanıyorum. Aşağıdaki alıntı TDK ağiçi güncel sözlükte:

onat
sıfat, eskimiş

1 .     Özenli, düzgün, uygun.
2 .     Yararlı.
3 .     Dürüst, iyi ahlaklı.
  • 0

En soñ bensay tarafından 11 Kas 2008, 16:47 tarihinde düzenlendi, toplamda 1 kéz düzenlendi.
http://www.gelgelturkce.blogcu.com
https://www.facebook.com/OzlestirmeKilavuzu
Evrensel olan kavramlardır, sözcükler ulusal olabilir, dahası olmalıdır.
Üyelik görseli
bensay
Yazışmacı
Yazışmacı
 
İleti: 3163
Katılım: 03 Eyl 2007, 14:19
Konum: istanbul
Değerleme: 1825

Ynt: adınçıg (fevkalade , harikulâde)

İletigönderen Oktay D. » 11 Kas 2008, 20:34

adınçıg sözcüğünüñ günümüze uyarlanması ayıncı olur[1][2].

Bu sözcük Orkun yazıtlarında [damga]ad nc i ag[/damga] adııg olarak geçiyor. Demeli, ikinci /ı/ ünlüsü gösteriliyor ve olasılıkla bu bir ek. Bu durumda,
adınçıg < *adınçı- < *ayınç < ad- "ayırmak"
biçiminde ayrışır. Demeli *adınç sözcüğü farklı bir sözcüktür. O yüzden ayınç uyarlaması adınçıg için kullanılmamalı.

Dipçe.
[1] Türkiye Türkçesi için iç sesteki /d/ sesleri /y/ olur:
adgır > aygır
adak > ayak
adrıl- > ayrıl-
öd > öy (zaman)

[2] Türkiye Türkçesi için soñ sesteki /g/ ya soñ sesi uzatıp yiter, ya da Arap yazısından dolayı /k/ okunup yitmez (Arap yazısında /k/ ile /g/ çoğu zaman ayırt edilemez):
ātag > adağ > adaa > ada
atlıg > atlığ > atlıı > atlı
tirig > diriğ > dirii > diri
bėtig > bėtiğ > beti (16.yy), betik
kamug > kamuğ > kamuu > kamu
katıg > katığ > katıı > katı
  • 1

Üyelik görseli
Oktay D.
Yönetici
Yönetici
 
İleti: 8557
Katılım: 28 Ağu 2007, 17:52
Konum: İstanbul
Değerleme: 6023

Ynt: adınçıg (fevkalade , harikulâde)

İletigönderen Bi50likdaha » 13 Eki 2013, 16:52

Türkçemizin sanki daha çok böyle sözcüklere ihtiyacı varmış gibi geliyor bana nedense.
  • 0

Bi50likdaha
Yazışmacı
Yazışmacı
 
İleti: 1844
Katılım: 27 May 2013, 19:31
Konum: Ankara
Değerleme: 425

Ynt: adınçıg (fevkalade , harikulâde)

İletigönderen Oktay D. » 14 Eki 2013, 01:47

Görüşümü değiştiriyorum:
adınçıg sözcüğü ayınçsı olarak uyarlanmalıdır çünkü Eski Türkçede +çıg eki, dişçil ünsüzlerle biten sözcüklere gelen beñzerlik añlamı katan -sıg ekiniñ beñzeşmiş biçimidir:
konkunçıg "korkulu" < korkunç+sıg

Bu +sıg eki bugün +/+si biçimindedir (yeşilimsi, terliksi hayvan, ayrık düşünceler gibi)
  • 6

En soñ Oktay D. tarafından 14 Eki 2013, 01:49 tarihinde düzenlendi, toplamda 1 kéz düzenlendi.
Üyelik görseli
Oktay D.
Oktay DOĞANGÜN
Yönetici
Yönetici
 
İleti: 8557
Katılım: 28 Ağu 2007, 17:52
Konum: İstanbul
Değerleme: 6023

Ynt: adınçıg (fevkalade , harikulâde)

İletigönderen Yiğit98 » 18 Ağu 2019, 10:23

Öyleyse;
Fevkalade, harikulade: Olağanüstü, ayınçsı diyebiliriz
  • 0

"Bizim bulunduğumuz yer mi doğru, onlarınki mi? Bunun hesabını yapmakta fayda yoktur! Onların bize yaklaşmasını bekleyemeyiz; Bizim, onlara yaklaşmamız gerekli... dil bağı kurmamız lazım... Bunları kim yapacak? Elbette Biz!" M. Kemal Atatürk
Yiğit98
Göñüllü
Göñüllü
 
İleti: 247
Katılım: 21 Tem 2019, 20:35
Değerleme: 129

Ynt: adınçıg (fevkalade , harikulâde)

İletigönderen cringegirl » 05 Ara 2019, 19:15

sonundaki "-çıg" eki "-sı" ekine karşılık gelir bunu gösteren bir örnek ise bunun "adınsıg" biçiminde de bulunmasıdır ve buradan yola çıkarsak bu sözcüğün kökü "adın" dır bu kök "başkası, yabancı, diğer" anlamına gelir "adınçıg" da buna eşyönde buna benzer anlamlar alır "seçkin, imtiyazlı, yabancı" gibi özünde bunun kökeni "adın" dır ayrınca "adın" da "ad- " kökünden geliyor bu da başkalaşmak demek. işte bu fiil kök de "-ın, -in, -ün, -un" eki almış bu ek eskiden de aynıymış, örneğin " yak-ın , yak- yakmak; tüt-ün, tüt- tütmek" bu yüzden ayınç değil de ayınçsı diye uyarlamamız doğrudur.
  • -4

cringegirl
Sesli Yeñi Üye
Sesli Yeñi Üye
 
İleti: 1
Katılım: 23 Ağu 2019, 13:19
Değerleme: -4


Dön Sözcük Diriltme Önerileri

Kimler çevrimiçi

Bu bölümü gezen üyeler: Hiç bir üye yok ve 7 konuk

Reputation System ©'