Yanıtsız iletiler    Étkin başlıklar

Tüm zamanlar UTC + 3 saat





Yéñi başlık gönder Başlığı yanıtla  [ 2 ileti ] 
Yazdırma görüntüsü Önceki başlık   Soñraki başlık  
Yazar İleti
Aranacak:
 İleti Başlığı: -Gır -gir eki
İletiGönderilme zamanı: 02 Oca 2021, 20:02 
Çevrimdışı
Göñüllü
Göñüllü
Katılım: 26 Kas 2020, 09:52
İleti: 228
Değerleme: 10
Çağdaş lehçelerde de görülen bir ek. TTA ağızlarında da kimi sözcüklerde var. İye olma, gibilik , benzerlik anlamı katar. Addan sıfat yapıyor. Bu ekin kullanımı çok yaygın değil sanırım. Bu ekle Sözcük türetmeyi deneyin isterseniz güzel nenler ortaya çıkabilir.

Dazkır: Saçsız, kel ( dazlak da denir)
Dişgir: dişli, hasmına yenilmez
İşgir: becerikli
Keşgir: sevinç, neşe
Mızgır: Geveze, sıkıcı konuşan


  • 0

Tepeye Dön
 Kimlik  
 
 İleti Başlığı: Ynt: -Gır -gir eki
İletiGönderilme zamanı: 31 Ağu 2021, 03:27 
Çevrimdışı
Dérnek Üyesi
Üyelik görseli
Katılım: 23 Ağu 2017, 21:00
İleti: 252
Değerleme: 376
Adı Soyadı: Furkan Yıldırım
Alıntı:
Tarihî ve çağdaş lehçelerin bir kısmında nadir görülen bu ek, “sahip olma, gibilik, benzerlik” ifade eden sıfatlar türetmiştir: Özb. tengqur “yaşıt, akran”, Alt. bozıtkır “sert adımlı at”, oygor “bilge, akıllı”, üngür “sedalı, tonlu”, Tuv. dılgır “konuşkan, dilbaz”, sütkür “sütü bol”, işkir “içli, içi geniş”, okkur “ok gibi hızlı” (Atalay, 1941, s. 183; Kaçalin, 2006, s. 149-151; Arıkoğlu, 2007, s. 1164; Güner Dilek, 2007, s. 1022; Koraş, 1998, s. 103; Coşkun, 2000, s. 36):

dazkır “saçsız, kel” (MİA, s. 396).
dişgir “dişli, hasmına yenilmeyen” (MKS, s. 61).
işgir/ işingir “becerikli” (DS, s. 2563).
keşgir “sevinç, neşe” (DS, s. 2771). krş. TTA keşlen- “alay etmek, eğlenmek” (DS, s. 2772).
mızgır “geveze, sıkıcı konuşan” (DS, s. 4596).
taşgır “taş ev” (DS, s. 3840)? (bu sözcüğe dipnot eklenmiş; "belki Farsça kārgîr'in etkisiyle" yazılmış.)
Kaynak: https://tdk.gov.tr/wp-content/uploads/2 ... 2018-I.pdf

TDK yapmış olduğu bir çalışmada yazı dilinde bulunmayan halk ağızlarından derlenme ekleri incelemiş ve bu ekler arasında +gIr eki de bulunuyor. Ekin yuvarlak ünlülerle kullanımına(+gUr) rastlanmamış ve oldukça kısıtlı örnekler mevcut. Verilen örneklerin çoğunda ekin Farsça +gIr eki ile aynı anlamı kattığı açık. (Ör: işgir: iş tutan, becerikli.)

Ben bu ekin Farsçadan alıntı olduğunu ve yerinin kolayca doldurulabileceğini düşünüyorum.
Mızgır > mız mız
Taşgır > Taş ev
İşgir > Becerikli(zaten Türkçe)
Keşgir > Sevinç(zaten Türkçe)
Dişgir > dişli, çetin
Ben dazkır sözcüğünün Daz+Kır tamlaması ile oluştuğunu düşünüyorum. Daz: kel. Dazkır: Kel toprak.

Türkçe olduğunu düşünen ya da bu ek ile oluşturulan bir sözcüğün yerine Türkçe bir karşılık bulunamayacağını düşünen kişiler görüşlerini yazabilir. Ben Türkçe olduğunu ve gerekli olduğunu düşünmüyorum.


  • 0

Tepeye Dön
 Kimlik  
 

Eskiden yéñiye gönderileri göster:  Diz  
Yéñi başlık gönder Başlığı yanıtla  [ 2 ileti ] 


Tüm zamanlar UTC + 3 saat




Kimler çevrimiçi

Bu bölümü gezen üyeler: Hiç bir üye yok ve 4 konuk


Bu bölüme yéñi başlıklar gönderemezsiñiz
Bu bölümdeki başlıklara yanıt véremezsiñiz
Bu bölümdeki iletileriñizi düzenleyemezsiñiz
Bu bölümdeki iletileriñizi silemezsiñiz
Bu bölüme eklentiler gönderemezsiniz

Geç:  
cron
phpBB® Forum Software © phpBB Group katkılarıyla
Powered by Reputation System © Pico88

Theme Created By ceyhansuyu

Türkçe çéviri: Oktay Doğangün
Reputation System ©'